ABD’de ilaç devlerinden Trump’a fiyat resti: 350 ürüne zam yolda

ABD’li ilaç üreticileri, Trump yönetiminin fiyat indirimi konusundaki yoğun baskılarına rağmen, 2026 yılı itibarıyla en az 350 markalı ilacın fiyatını artırmayı planlıyor. Sektörel veriler, kanser tedavisinden yaygın aşılara kadar pek çok kritik ürünü kapsayan bu zamların, geçen yılki artış oranlarını geride bıraktığını gösteriyor.

Sağlık araştırma kuruluşu 3 Axis Advisors tarafından paylaşılan verilere göre, ilaç üreticileri ABD’de en az 350 markalı ilacın fiyatını artırmaya hazırlanıyor.

Reuters’ın haberine göre Başkan Donald Trump yönetiminin indirim taleplerine rağmen planlanan bu artışlar; Kovid-19, RSV ve zona aşılarının yanı sıra popüler kanser ilacı Ibrance gibi kritik ürünleri de kapsıyor.

2026 yılı için öngörülen fiyat artışlarının sayısı, 250 ilaca zam yapılan geçen yılın aynı dönemine göre belirgin bir yükseliş gösterdi.

Bu yılki zamların medyan oranı ise yüzde 4 civarında seyrederek 2025 yılındaki seviyesini korudu. Belirlenen bu liste fiyatlarının, eczane hizmet yöneticilerine yapılan iadeleri ve diğer indirimleri yansıtmadığı belirtiliyor.

Hükümetle müzakere edilen ilaçlarda indirim yapıldı

Fiyat artışlarının aksine, bazı şirketler yaklaşık dokuz ilacın liste fiyatında indirime gitmeyi planlıyor.

Boehringer Ingelheim ve Eli Lilly tarafından pazarlanan diyabet ilacı Jardiance ile ilgili üç tedavinin fiyatında yüzde 40’ın üzerinde indirime gidilecek.

Jardiance, ABD hükümetinin 65 yaş ve üzeri bireyler için uygulanan Medicare programı kapsamında 2026 yılı için daha düşük fiyat üzerinden anlaştığı 10 ilaç arasında yer alıyor. Bu müzakereler sonucunda şirketler, ilacın fiyatını üçte iki oranında düşürmeyi kabul etmişti.

Trump’ın baskısı sürüyor

ABD’li hastalar halihazırda reçeteli ilaçlar için diğer gelişmiş ülkelere kıyasla yaklaşık üç kat daha fazla ödeme yapıyor. Donald Trump, ilaç şirketlerine fiyatları diğer zengin ülkelerdeki seviyelere çekmeleri için baskı yapmaya devam ediyor.

Trump, düşük gelirli Amerikalılara yönelik Medicaid programı ve nakit ödeme yapan hastalar için 14 ilaç üreticisiyle bazı ürünlerde anlaşma sağlamıştı.

Fakat bu listede yer alan Pfizer, Sanofi, Boehringer Ingelheim, Novartis ve GSK gibi devler, 1 Ocak itibarıyla diğer bazı ilaçlarına zam yapmayı planlıyor.

Boston’daki Brigham ve Kadın Hastanesinden sağlık politikası araştırmacısı Dr. Benjamin Rome, bu anlaşmaların “dönüştürücü” olarak sunulmasına rağmen aslında ABD’deki yüksek fiyatların asıl nedenlerine yönelik yüzeysel bir etki yarattığını belirtti.

Pfizer: “Artışlar enflasyonun altında”

Pfizer, kanser ilacı Ibrance, migren hapı Nurtec ve Covid-19 tedavisi Paxlovid dahil olmak üzere yaklaşık 80 farklı ilaca zam yaparak listede başı çekti. Şirket, hastanelerde kullanılan morfin gibi bazı düşük maliyetli ilaçlarda dört katı aşan artışlar yaparken, Comirnaty adlı Covid-19 aşısının fiyatını yüzde 15 oranında yükseltti.

Pfizer’dan yapılan açıklamada, 2026 yılı için aşı ve yenilikçi ilaçlardaki ortalama liste fiyatı artışlarının genel enflasyon oranının altında tutulduğu savunuldu.

Şirket, bu makul artışların yeni ilaç keşifleri ve artan işletme maliyetleri için gerekli olduğunu ifade etti.

Avrupalı ilaç üreticisi GSK da yaklaşık 20 ilaç ve aşıda yüzde 2 ile yüzde 8,9 arasında fiyat artışına gitmeyi planladığını duyurdu.

Şirket, bilimsel inovasyonu sürdürmek için bu artışların şart olduğunu belirtti. Ocak ayının, sektörde tarihsel olarak en fazla fiyat artışının yapıldığı ay olması nedeniyle önümüzdeki günlerde yeni zamların açıklanması bekleniyor.