AB’den Ukrayna’ya 90 milyar euroluk dev kredi: Aslan payı savunmaya

Avrupa Komisyonu, Ukrayna’nın 2026-2027 yıllarını kapsayan 90 milyar euroluk kredi paketinin kullanım detaylarını karara bağladı. Bütçe desteği ve askeri yardım olarak ikiye ayrılan devasa finansman, Kiev’in Avrupa savunma sanayisine entegrasyonunu hedeflerken, geri ödeme şartı Rusya’nın tazminat ödemesine bağlandı.

Avrupa Komisyonu, 2026 ve 2027 yıllarını kapsayan süreçte Ukrayna’ya 90 milyar euro tutarında kredi verilmesini öngören anlaşmayı kabul etti.

Avrupa Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen, düzenlenen basın toplantısında paketin dağılımına ilişkin kritik ayrıntıları paylaştı.

Buna göre tahsis edilen miktarın 30 milyar eurosu Ukrayna devlet bütçesini desteklemek, geri kalan 60 milyar eurosu ise doğrudan askeri yardım sağlamak amacıyla kullanılacak.

Von der Leyen, askeri yardımın temel amacının Ukrayna’nın Rusya karşısındaki direncini artırmak ve ülkeyi Avrupa savunma sanayi üssüne entegre etmek olduğunu vurguladı.

Yetkili, bütçe desteğinin ise Kiev yönetiminin reformları sürdürmesi ve ülkenin modernizasyonu için hayati önem taşıdığını belirtti.

Silah alımında “Avrupa önceliği” ve esneklik dengesi

Kredi paketinin kullanım şartları, AB içinde uzun süren tartışmaların ardından şekillendi. Kiev yönetimi, finansmanı kullanırken hukuk devleti ilkelerine uymayı ve yolsuzlukla tavizsiz mücadele etmeyi taahhüt etti.

Savunma harcamaları tarafında ise Ukrayna’nın silah alımlarında Avrupa Birliği merkezli şirketlere öncelik vermesi şartı getirildi.

Ancak paketin detaylarında bir “esneklik payı” da bırakıldı. Eğer ihtiyaç duyulan askeri teçhizat AB sınırları içinde üretilmiyorsa veya uygun süre zarfında tedarik edilemiyorsa, Ukrayna’ya birlik dışı ülkelerden alım yapma yetkisi tanındı.

Politico, bu durumu Fransa, Kıbrıs ve Yunanistan’ın “sadece Avrupa malı” ısrarına karşı Almanya ve Hollanda’nın savunduğu “Kiev’in eli kolu bağlanmamalı” görüşü arasında varılan bir uzlaşı olarak yorumladı.

Geri ödeme bilmecesi: “Rusya tazminat ödeyene kadar”

Kredinin geri ödeme takvimi konusunda da açıklama geldi. Komisyon Başkanı Von der Leyen, Ukrayna’nın bu krediyi ancak Rusya tarafından “savaş tazminatları ödenene kadar” geri vermek zorunda olmayacağını ifade etti.

Daha önce gündeme gelen “tazminat karşılığı kredi” modelinin de halen masada olduğunu hatırlatan von der Leyen, Brüksel’in bu konudaki kararlılığını yineledi.

AB, Aralık 2025’te aldığı kararla bu krediyi birliğin ortak bütçesinden karşılama yoluna gitmiş; Macaristan, Çekya ve Slovakya bu mekanizmanın dışında kalmayı tercih etmişti.

Öte yandan AB, dondurulmuş haldeki yaklaşık 210 milyar euro tutarındaki Rus varlıklarını doğrudan Kiev’i desteklemek için kullanmama kararı alarak bu varlıkları belirsiz bir süreyle bloke etmeye devam ediyor.