ABD’li Vantor Ukrayna için çalışan uydu sayısını artırdı

Ukrayna, askerlerinin sahadaki uydu görüntülerine erişimini son bir yılda önemli ölçüde artırdı. Ukrayna ile uzun yıllardır çalışan ABD merkezli Vantor şirketi, fırlattığı 6 yeni uyduyla yörüngedeki uydu sayısını 10’a yükseltti. Yeni uydular sayesinde görüntülerin iletim süresi yaklaşık 15 dakikaya kadar indi.

Ukrayna, son bir yıl içinde askeri personelinin uydu görüntülerine erişim imkanını ciddi oranda genişletti.

The New York Times’ın aktardığına göre, uydu görüntüleme alanında faaliyet gösteren ve Ukrayna ile uzun yıllardır çalışan ABD merkezli teknoloji şirketi Vantor, 6 yeni uydu fırlatarak yörüngedeki toplam uydu sayısını 10’a çıkardı.

Şirketin Dönüşüm Direktörü Will Cocos, bu uyduların her gün Dünya yüzeyinde 7 milyon kilometrekareye kadar alanı tarama kapasitesine sahip olduğunu, böylece Ukrayna topraklarının günde defalarca görüntülenebildiğini belirtti.

Cocos, olağan şartlarda saatler süren ve geçmişte teslimatı günleri bulan uydu görüntülerinin artık yaklaşık 15 dakika içinde temin edilebildiğini söyledi.

Gazetenin haberinde, müttefik hükümetler ile ticari şirketlerin Ukrayna’ya sağladığı uydu verilerinin yakın zamana kadar sınırlı bir kaynak olduğu ve bu verilere ağırlıklı olarak stratejik planlama yapan üst düzey komutanların erişebildiği kaydedildi.

Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov geçen hafta yaptığı açıklamada, Ukrayna’ya istihbarat verisi sağlanması ve Washington’ın Rusya topraklarındaki sivil hedeflere yönelik saldırıların organizasyonuna dahil olmasıyla ilgili soruları ABD Dışişleri Bakanlığına ilettiklerini duyurdu.

Kremlin, ABD ve NATO ülkelerinin Ukrayna ordusu için istihbarat toplayıp ilettiğinin Rusya tarafından uzun süredir bilindiğini vurguluyor.

Moskova, Kiev’e verilen askeri yardımların yalnızca çatışmayı uzattığını savunarak bu desteği kınarken, Devlet Başkanı Vladimir Putin de Rusya’nın Ukrayna ordusunun saldırılarına müsamaha göstermeyeceğini ve sert karşılık vermeyi sürdüreceğini ifade etmişti.

Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin haziran ayında, ağır insansız hava araçlarının (İHA) kontrolü amacıyla alçak yörünge uydu grubu oluşturma çalışmalarının sürdüğünü açıkladı.

Ukrayna’daki askeri harekatın katılımcılarının uydu kanalı üzerinden yönetilen ağır muharebe İHA’larının üretimine ilişkin sorusunu yanıtlayan Putin, “Böyle bir çalışma yürütülüyor olabilir. 2023 yılında bu tür görevleri yerine getirebilecek ilk uydularımız uzayda yerini aldı. 2024-2026 yıllarında da bu çalışmalar devam edecek” dedi.

Putin, söz konusu yerli geliştirmenin ABD’nin Starlink uydu iletişim sisteminden geri kalmadığını, “belki de bazı açılardan daha üstün olduğunu” dile getirdi.

Bu kapsamda mart ayında, “Byuro 1440” adlı hedefli iletişim uydu grubuna ait ilk 16 Rus uydusu yörüngeye fırlatılmış, Bloomberg bu uydu grubunu Starlink’e rakip olarak nitelendirmişti.

2025 yılı mart ayı başında ABD, Ukrayna’ya yönelik askeri yardımları durdurmuş ve Kiev ile istihbarat paylaşımını sınırlandırmıştı.

ABD Ulusal Jeouzamsal İstihbarat Ajansı (NGA), kararın “yönetimin Ukrayna’ya destek direktifi doğrultusunda” alındığını duyurmuştu.

Time dergisinin haberine göre bu gelişmenin ardından uydu verilerinin işlenmesine yardımcı olan uzmanlar Ukrayna’dan ayrıldı.

Ukraynalı yetkililer de ABD’li havacılık ve uzay şirketi Maxar Technologies’in görüntülerine erişimin kesildiğini bildirdi.

Maxar Technologies temsilcileri, Küresel Genişletilmiş Jeouzamsal Veri Tedarik Programı (GEGD) kapsamında sağlanan görüntülere erişimin durdurulduğunu açıkladı.

CNN, Kiev’in bu görüntüleri arazi değerlendirmesi yapmak ve askeri operasyonları planlamak için kullandığına dikkati çekmişti.

Maxar Technologies, aynı ayın ilerleyen günlerinde Ukraynalı kullanıcıların uydu görüntülerine erişimini yeniden sağladı.