ABD’nin NATO elçisi Whitaker: Avrupa’da ABD’nin rolünü Almanya üstlenmeli

Donald Trump’ın NATO Büyükelçisi Matthew Whitaker, NATO’nun Avrupa komutasında tarihsel olarak Amerika’nın üstlendiği rolü Almanya’nın devralmasını önerdi.

Whitaker, Almanya’nın bir gün Avrupa Müttefik Kuvvetler Yüksek Komutanlığı’nın (Saceur) “prestijli rolünü” üstlenmeyi gönüllü olarak kabul edeceğini umduğunu söyledi.

Berlin Güvenlik Konferansı’nda yaptığı konuşmada Whitaker, “Almanya’nın ABD’ye gelip Müttefik Kuvvetler Yüksek Komutanlığı görevini üstlenmeye hazır olduğunu söyleyeceği günü sabırsızlıkla bekliyorum. Bence bu hedeften henüz çok uzağız, fakat bu konudaki görüşmeleri sabırsızlıkla bekliyorum,” dedi.

Whitaker, Washington’un Avrupa’nın askeri kapasitesinin ABD’ninkine eşit hale gelmesini istediğini ekleyerek, bunu “hepimizin sabırsızlıkla beklemesi gereken bir hedef” olarak nitelendirdi.

NATO’nun 1949’da kurulmasından bu yana, Avrupa Müttefik Kuvvetleri Yüksek Komutanlığı görevi, ittifakın Avrupa’daki askeri faaliyetlerini denetleyen, genellikle dört yıldızlı bir general olan bir Amerikalı tarafından yürütülüyor.

Bu görevin şu anki sahibi, ABD Hava Kuvvetleri’nden General Alexus G. Grynkewich. Bu görevi üstlenen ilk ABD subayı, İkinci Dünya Savaşı kahramanı ve 34. ABD başkanı Dwight D. Eisenhower’dı.

Aylardır, ABD’nin bu görevden çekilip bir Avrupalı generalin komutayı devralmasına izin vermek istediği yönünde söylentiler dolaşıyor.

Whitaker’ın açıklamaları, Trump yönetiminin Almanya’nın sonunda Avrupa’nın ana güvenlik garantörü olarak ABD’nin yerini almasını istediğini gösteriyor.

Bu, Almanya Şansölyesi Friedrich Merz’in Alman Silahlı Kuvvetleri’ni (Bundeswehr) Avrupa’nın “en güçlü konvansiyonel ordusu” haline getireceğine dair verdiği sözün ardından geldi. Merz, “Almanya geri döndü,” demişti.

Whitaker’ın yorumları, Avrupa savunması konulu bir panel sırasında bazı kişileri rahatsız etti. Almanya’nın NATO ve AB temsilcisi Wolfgang Wien, panelde bu öneri karşısında biraz şaşırdığını söyledi.

“Ben biraz farklı düşünüyorum,” diyen Wien, Almanya’nın NATO içinde yeni sorumluluklar üstlenmeye hazır olduğunu, fakat bu görevin yine de ABD’nin temel sorumluluğu olduğunu vurguladı.

Bu yılın başlarında, İngiliz Amiral Sir Tony Radakin’in Avrupa Müttefik Kuvvetleri Komutanı olabileceği yönünde spekülasyonlar vardı fakat bu görev, temmuz ayında General Grynkewich’e verildi.

Trump, Avrupa’daki NATO üyelerinin, ittifakın harcama hedeflerini karşılayamadıkları için ABD’den “bedavaya yararlandıklarından” defalarca şikayet etmişti.

Berlin Güvenlik Konferansı’nda Whitaker, Trump yönetiminin NATO’ya tam olarak bağlı kaldığını vurguladı ve Almanya’nın savunma harcamalarını büyük ölçüde artırma yönündeki son çabalarından etkilendiğini söyledi.

Whitaker, “Hâlâ buradayız, hâlâ varlığımızı gösteriyoruz. Başkan Trump, bu ittifakın ve NATO müttefiklerimizle olan ortaklığımızın önemini kesinlikle anlıyor. Sadece, muhtemelen çoğu başkanın beklediğinden çok daha fazlasını bekliyor,” diye ekledi.

Konferansla ilgili X’te yayınlanan bir gönderisinde Whitaker, müttefiklerin “Lahey Zirvesi’nde üstlendikleri yükümlülükleri yerine getirmeleri gerektiği” mesajını verdiğini söyledi.

ABD’li bunları “savunmaya yatırım yapmak, endüstriyel işbirliğini artırmak, dayanıklılık oluşturmak, uyumu korumak – en büyük stratejik avantajımız” olarak sıraladı.