Avrupa Komisyonu Ukrayna’ya mali destek için üç seçenek sundu

Avrupa Komisyonu, Rusya’nın dondurulan varlıklarının Ukrayna için kullanılması planının Belçika tarafından engellenmesi üzerine, Kiev’e uzun vadeli mali destek sağlamak için üç yeni seçenek hazırladı. AB liderlerine sunulan planlar, üye ülkelerin doğrudan hibe vermesini, ortak borçlanmaya gidilmesini veya Rus varlıklarının kredi teminatı olarak kullanılmasını içeriyor.

Avrupa Komisyonu, Belçika’nın, Rusya’nın dondurulan varlıklarının Ukrayna’ya tazminat kredisi olarak verilmesini engellemeye devam etmesi üzerine, Kiev’e mali destek sağlamak için iki alternatif plan daha hazırladı.

Bu yeni senaryolarda, Avrupa Birliği (AB) ülkelerinin kendi kaynaklarını kullanması gerekecek ancak ödenecek miktar, 140 milyar avroluk Rus varlıklarının altında kalacak.

Masadaki üç seçenek

Avrupa Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen’in AB ülkeleri liderlerine gönderdiği mektupta, Ukrayna’nın mali durumunu istikrara kavuşturmak için üç seçeneğin bulunduğu belirtildi. Bloomberg tarafından ulaşılan mektuba göre bu seçenekler şöyle sıralanıyor:

AB ülkelerinin 2026-2027 yılları için en az 90 milyar avro tutarında hibe sağlaması.

Ukrayna’ya kredi vermek amacıyla AB’nin ortak borçlanmaya gitmesi.

Rusya’nın dondurulan varlıklarının kredi için teminat olarak kullanılması.

Reuters ajansının aktardığına göre, mektuba ekli belgede, “Bu üç seçenek birbirini dışlamıyor. Kombine edilebilir veya art arda kullanılabilirler” ifadelerine yer verildi.

Von der Leyen, fonların 2026’nın ikinci çeyreğinde sağlanması gerektiğini belirterek karar vermek için çok az zaman kaldığı uyarısında bulundu.

Öncelik Rusya’nın varlıklarında, ancak görüşmeler sonuçsuz

Komisyon, öncelikli hedefinin hâlâ Belçika merkezli saklama kuruluşu Euroclear’da bulunan Rusya Merkez Bankası hesaplarındaki fonlardan sağlanacak bir tazminat kredisi olduğunu vurguluyor.

Bu plana göre Euroclear, Rusya’nın gelecekteki olası taleplerinin AB ve muhtemelen üye ülkeler tarafından karşılanacağını garanti eden bir borç sözleşmesi alacak.

Ancak konuya yakın kaynakların Bloomberg’e verdiği bilgiye göre, von der Leyen ile Belçika Başbakanı Bart De Wever arasında geçen hafta yapılan görüşmelerden sonuç alınamadı.

Euroclear Genel Müdürü Valérie Urbain de Le Monde gazetesine verdiği demeçte, AB’nin Rusya’nın varlıklarına el koyma kararı alması halinde mahkemeye başvurabileceklerini söyledi.

Üye ülkeler kendi bütçelerine dokunmak istemiyor

Diğer taraftan AB ülkeleri, Ukrayna’ya uzun vadeli destek için kendi paralarını ayırma konusunda isteksiz.

Birçoğunun zaten yüksek borç yükü altında olması, savunma harcamalarını artırma zorunluluğu ve sosyal harcamaları kısmama çabası bu isteksizliğin temel nedenlerini oluşturuyor.

Komisyonun belgesinde, hibe seçeneğinin maliyetinin üye ülkelerin gayrisafi yurt içi hasılasının yüzde 0,16 ila yüzde 0,27’si arasında olacağı tahmin ediliyor.

Piyasadan borçlanma seçeneği içinse ülkelerin “yasal olarak bağlayıcı, koşulsuz, geri alınamaz ve talep üzerine karşılanabilir garantiler sunması” gerekecek.

Ukrayna’nın sadece 2026 yılındaki askeri harcamaları için 51,6 milyar avroya ihtiyacı var.

Ülkenin 2026 ve 2027 yıllarındaki toplam mali ihtiyaçlarının ise sırasıyla 70 milyar ve 64 milyar avro olduğu hesaplanıyor.