Avrupa
Avrupa Uzay Ajansı, askeri gözetim ağı geliştirecek

Avrupa Uzay Ajansı (ESA) üyesi ülkeler, ilk kez askeri ve sivil ihtiyaçları açıkça aynı anda karşılamak üzere tasarlanmış bir programı finanse etme konusunda anlaşmaya vardılar.
Ajansın önerdiği Avrupa Uzay Dayanıklılığı (ERS) projesi, talep ettiği fonun neredeyse tamamını elde etti.
Proje, güvenli gözetim, iletişim ve navigasyon yetenekleri ile iklim amaçlı dünya gözlemi sağlamak için ulusal uzay varlıklarını bir araya getiren askeri düzeyde bir “sistemler sistemi” oluşturmayı amaçlıyor.
ESA Genel Direktörü Josef Aschbacher, 1970’lerde hazırlanan sözleşmesinde “barışçıl amaçlar” için teknoloji geliştirmesi gerektiği belirtilen ajansın, “üye devletlerinden açık bir savunma ve güvenlik görevi” aldığını söyledi.
Anlaşma, ESA bütçesinin yalnızca yüzde 5’ini oluşturuyor olsa da, Aschbacher bu adımın “muhtemelen daha fazlasının başlangıcı” olduğunu belirtti.
Bu değişim, hem Çin hem de Rusya’nın uzayda giderek daha iddialı faaliyetlerde bulunmasıyla ilgili endişelerin artmasıyla birlikte gelirken, Ukrayna savaşı, uzaydan sağlanan iletişim, navigasyon ve gözlem yeteneklerinin ulusal güvenlik için kritik önemini vurguluyor.
ERS önerisi, Bremen’de düzenlenen bakanlar zirvesinde talep ettiği 1,35 milyar avronun yaklaşık 1,2 milyar avrosunu garantiledi.
Şubat ayında Avrupa savunma bakanlıklarından yaklaşık 250 milyon avroluk bir ek dilim talep edecek.
Aschbacher, bunun ESA tarafından geliştirilen ilk açıkça askeri düzeyde yetenek olduğunu ve Avrupa Komisyonu ile yakın işbirliği içinde geliştirildiğini söyledi.
ESA şefi, programın unsurlarının aşırı talep gördüğünü, yani “görev tanımının çok net” olduğunu söyledi.
İki yıllık görüşmeler ve iki günlük son dakika müzakerelerinin ardından, ESA üye ülkeleri Bremen’de ajansın toplam bütçesini talep ettiği miktarın sadece 200 milyon avro altında olan 22,1 milyar avroya çıkarmayı kabul etti. Bu, enflasyona göre ayarlanmış olarak yüzde 32’lik bir artışa veya yüzde 17’lik bir artışa denk geliyor.
2030 yılına kadar askeri uzay kapasitelerine 35 milyar avro yatırım yapmayı ayrı olarak taahhüt eden Almanya, ESA’nın en büyük finansörü olarak liderliğini genişletti ve karşılığında bir Alman astronotun NASA’nın Artemis ay misyonlarında uçan ilk Avrupalı olacağına dair bir taahhüt aldı.
Fransa ikinci sıradaki yerini korurken, onu İtalya yakından takip etti. İspanya ise Britanya’yı geçerek ajansın dördüncü en büyük destekçisi oldu.
Aschbacher, 23 üye ülkeden (İngiltere gibi AB üyesi olmayan ülkeler de dahil) ESA’nın bütçe talebinin neredeyse yüzde 100’ünü karşılayan desteğin benzeri görülmemiş olduğunu söyledi.
Ajans, dünya dışı yaşam arayışı gibi bilimsel misyonlar ve uzaya ticari roket ve kargo hizmetleri geliştirmek için güçlü bir destek aldı.
Uzay danışmanlığı şirketi Novaspace’in müdürü Maxime Puteaux, ajansın askeri düzeydeki proje için fon toplama sürecini aşamalı olarak gerçekleştirerek “kalan fonları güvence altına almak için zaman kazandığını” söyledi ve zirvede toplanan fonlar projenin gelecek yıl başlamasını garanti altına alsa da, projenin “siyasi açıdan hâlâ kırılgan” olduğunu belirtti.
Puteaux, “Önümüzdeki yıl, Avrupa’nın gerçekten egemen, hızlı tepki veren bir istihbarat gözetleme ve keşif konstellasyonu kurabilip kuramayacağı konusunda belirleyici olacak,” diye ekledi.
Üye devletler ayrıca, Avrupa’nın ağır yük taşıyıcısı Ariane 6’nın yerini alabilecek, yeniden kullanılabilir mikro ve mini roketler geliştirmek için tasarlanan ESA’nın Avrupa fırlatma aracı projesini finanse etmek için acele ediyorlar.
Üye devletler, toplam 4,39 milyar avroluk ulaşım bütçesinin yüzde 20’si olan talep edilen miktarın iki katından fazlasını taahhüt ettiler.
Aschbacher’in rekabetçi ticari uzay şirketlerinin gelişimini teşvik etme çabaları da üye devletlerin endüstri ile ortaklaşa finanse edilebilecek programlar için yaklaşık 3,6 milyar avro sağlama konusunda anlaşmasıyla destek buldu.
Avrupa için önemli bir görev olan Mars’a bir gezici araç göndermeyi amaçlayan Rosalind Franklin misyonu, NASA’nın bu hafta fırlatma hizmetleri ve kritik bileşenleri sağlama taahhüdünü yerine getireceğini onaylamasının ardından 2028’de fırlatılmak üzere planlandı.
ESA, astrobiyologların Dünya dışında yaşamın kanıtlarını bulmak için en olası yer olarak gördükleri, Satürn’ün yörüngesindeki buzlu ay Enceladus’a bir görev için çalışmalar başlatacağını da açıkladı.
Avrupa
Deutsche Bank, altın fiyatı tahminlerini yüzde 22’ye varan oranlarda indirdi

Deutsche Bank, ABD Merkez Bankasının para politikasına yönelik endişeler ve azalan yatırımcı talebi nedeniyle altın fiyatı tahminlerini üçüncü çeyrek için yüzde 22, dördüncü çeyrek için yüzde 17 düşürdü. Bankanın analisti Michael Hsueh, faiz artışlarının sürmesi halinde altının ons fiyatının 3 bin 800 dolara kadar gerileyebileceğini öngördü.
Deutsche Bank, altın fiyatlarına yönelik üçüncü ve dördüncü çeyrek tahminlerini sırasıyla yüzde 22 ve yüzde 17 oranında düşürdü. Yapılan bu revizyona gerekçe olarak, ABD para politikasına ilişkin endişeler ve daralan yatırım talebi gösterildi.
Bloomberg’in aktardığına göre, Deutsche Bank Analisti Michael Hsueh, üçüncü çeyrek için altın fiyatı tahminini önceki öngörüsünün yüzde 22 altında bir seviye olan ons başına 4 bin 300 dolara çekti.
Analist, dördüncü çeyrek tahminini ise önceki beklentisinin yüzde 17 altında kalan 4 bin 800 dolar seviyesine indirdi.
Revize edilen her iki hedef seviye de altının mevcut fiyatı olan yaklaşık 4 bin 110 dolara kıyasla bir artışa işaret etse de önceki tahminlere göre çok daha az iyimser bir tablo ortaya koydu.
Deutsche Bank’ın daha ihtiyatlı bir yaklaşıma geçmesi, geçen hafta yıllık tahminini ons başına 500 dolar düşürerek 4 bin 900 dolara çeken Goldman Sachs’ın adımını izledi.
Goldman Sachs da revizyon kararına gerekçe olarak ABD Merkez Bankasının (Fed) bu yıl faiz indirimine gitmesini beklememesini göstermişti.
Altın fiyatları içinde bulunulan çeyrekte yaklaşık yüzde 12 oranında değer kaybetti. Orta Doğu’daki çatışmalar başlangıçta enerji fiyatlarının yükselmesine yol açarken, bu durum para politikasının daha da sıkılaştırılacağı beklentilerini artırdı.
Analist Hsueh, “Fed politikasının yeniden değerlendirilmesi ve ABD’deki güçlü makroekonomik veriler, altın fiyatlarındaki düşüşte temel rolü oynadı” değerlendirmesinde bulundu.
Fed, son toplantısında faiz oranını değiştirmeyerek sabit tutmuş ancak faiz artırımına yönelik desteğin arttığı yönünde işaretler vermişti. Kurumun yeni başkanı Kevin Warsh da fiyat istikrarını yeniden sağlama sözü vermişti.
Deutsche Bank’ın dördüncü çeyreğe ilişkin baz senaryo tahmini, Fed’in faiz oranlarını değiştirmeyeceği varsayımına dayanıyor.
Ancak Hsueh, regülatörün üç ila dört kez faiz artırımına gitmesi durumunda, bir ons altının fiyatının yaklaşık 3 bin 800 dolara kadar gerileyebileceği uyarısında bulundu.
Hsueh, altınla desteklenen borsa yatırım fonlarından (ETF) devam eden çıkışların, değerli metal için alışılagelmiş desteğin şu anda mevcut olmadığını gösterdiğini yazdı.
Analist ayrıca, Çin’deki fiziki altın fiyatlarının Comex fiyatlarına göre iskontolu seyretmesinin, bu ülkeden yapılacak ithalatın da piyasayı desteklemeyeceğine işaret ettiğini belirtti.
Diğer taraftan analist, “Tek güçlü destek noktası merkez bankalarının talebi olmaya devam ediyor ve bu durumun bir süre daha böyle sürmesini bekliyoruz” değerlendirmesini ekledi.
Avrupa
Teknoloji CEO’ları, AB politikalarını şekillendirmek istiyor

Bir grup Avrupalı teknoloji şirketi CEO’su, AB’nin sanayi liderlerinin yararına politika oluşturma sürecini hızlandırmak amacıyla Avrupa Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen’in dikkatini çekmek istiyor.
Hollandalı çip makinesi üretim devi ASML’nin CEO’su Christophe Fouquet, pazartesi günü Brüksel’de gazetecilere yaptığı açıklamada şunları söyledi:
“Önce çok karmaşık politikalar oluşturup sonra bunları basitleştireceğiz diyemezsiniz. En başından doğru politikayı uygulamak çok daha iyidir.”
Fouquet, havacılık devi Airbus, telekom devi Ericsson ve yapay zeka öncüsü Mistral’ın yöneticileriyle birlikte Avrupa Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen’i ziyaret etti.
CEO’lar, AB’yi bürokrasiyi daha fazla azaltmaya, birleşme kurallarını yeniden gözden geçirmeye ve ABD’ye karşı kendi içinden çıkan şampiyonlara yatırım yapmaya çağırdı.
Bu, Airbus, ASML, Ericsson, Mistral, Nokia, SAP ve Siemens gibi dev şirketlerin yer aldığı “European Tech Creators” adlı yeni bir sürekli diyalog girişiminin parçası.
Grup, AB kurumlarının ihtiyaçlarına daha iyi hizmet etmesini istiyor; tıpkı ABD ve Çin gibi rakip bölgelerde görülen hükümet ile sanayi arasındaki işbirliği gibi.
Fouquet, “Sürekli konuşmamız gerekiyor çünkü Avrupa için söz konusu olan mesele çok önemli. Ve bir diyalog kurmak zaman alır. Rakip olduğumuz taraflar bunu son derece etkili bir şekilde yapıyor,” diye ekledi.
Airbus CEO’su Guillaume Faury ise şöyle konuştu:
“Avrupa’nın bugün yaptıklarının, Avrupa’nın yapması gerekenler olmadığı konusunda aynı görüşteyiz… Eğer bu bir lobi faaliyeti ise, bu başarılı bir Avrupa için yapılan bir lobi faaliyetidir.”
Grup, nisan ayı sonunda von der Leyen ile bir görüşme gerçekleştirdi ve açık sözlü bir mesaj iletti: “Düzenlemeleri gevşetin, yoksa Avrupa’nın bir inovasyon gücü olarak geleceğini heba edeceksiniz.”
Bir hafta sonra, Almanya’nın güçlü desteğiyle sektör, daha az kural ve ertelenen bir son tarih içeren yapay zeka basitleştirme tasarısında bazı kazanımlar elde etti.
Sunumlarının bir parçası, Brüksel’in endüstri ile daha yakın istişare içinde düzenlemeleri daha hızlı gevşetmesi, birleşmelerin önünü açması ve tek pazarı tamamlaması.
Ericsson’un görevden ayrılan CEO’su Börje Ekholm, “Pazarın tamamen parçalanmasına izin verdik ve kimseye rekabet edebilecek ölçekte bir yapı sağlamadık. Bir adım geri çekilip bu konuda endüstriyel bir düşünce süreci izlemeliyiz,” diye konuştu.
Hız da son derece önemli bir mesele olarak öne çıkıyor. Fransız yapay zeka devi Mistral’ın kurucu ortağı Arthur Mensch şunları söyledi:
“Yapay zeka alanında işler son derece hızlı ilerliyor. Karşı karşıya olduğumuz sorun, iki yıl içinde işlerin çoktan geç kalmış olabileceği.”
Mensch, Komisyonun bulut ve yapay zeka geliştirmeye ilişkin son önerisinin doğru yönde atılmış bir adım olduğunu ama çok yavaş ilerlediğini belirtti.
Von der Leyen, AB başkanı olarak ikinci görev dönemine başladığından beri endüstri yanlısı bir deregülasyon gündemini savunuyor.
Gelgelelim Siemens Yönetim Kurulu Başkanı Jim Hagemann Snabe’nin endüstriyel yapay zeka konusunda Komisyon danışmanı olarak atanması, AB yürütme organının Avrupa’nın endüstri devlerine çok yakın olduğunu savunan muhaliflerden eleştiri aldı.
Fouquet bu eleştirileri reddederek, “Başkan, endüstriden birinden gelip yardım etmesini istedi ve o kişi de gidip yardım etmeye karar verdi. Ve bizim karar için verdiğimiz tek ödül, o kişiyi çıkar çatışmasıyla suçlamak,” dedi.
Avrupa
Alman hükümetinden emeklilik sisteminde kapsamlı reform taahhüdü

Alman Şansölyesi Friedrich Merz, ideolojik açıdan bölünmüş koalisyonunu, yılın ikinci yarısında Almanya’nın emeklilik sisteminde kapsamlı bir reform yapmaya ikna edeceğine söz verdi.
“Hızlı hareket etmeliyiz, çünkü karşı karşıya olduğumuz sorunlar ertelenemez,” diyen Merz, akademisyenler ve milletvekillerinden oluşan bir uzman komisyonunun, Almanya’nın emeklilik sistemini reform etmek için 33 öneri sunmasının ardından Berlin’de gazetecilere konuştu.
Merz şunları söyledi:
“Aslında çoktan geç kalmış durumdayız. Bunların hepsini yıllar, hatta on yıllar önce halletmiş olmalıydık… Şimdi bu süreci çok hızlı bir şekilde başlatmak ve yılın ikinci yarısında bu reformu hayata geçirmek için gerekli kararları almak istiyorum.”
Merz’in hızla uygulamaya koyacağına söz verdiği 33 öneri arasında, İsveç sistemini örnek alan zorunlu sermaye fonlu emeklilik tasarruf planı ve emeklilik yaşı ile ortalama yaşam süresi arasında bir bağlantı kurulması yer alıyor.
Bu bağlantı uyarınca emeklilik yaşı, 2032’den itibaren her on yılda yaklaşık altı ay artacak.
Raporda yer alan bir özet, “Emeklilik yaşı en erken 2092’den itibaren 70 olacak” ifadesini içeriyor.
Bu reform, Merz ve hükümetin liderlerinin önümüzdeki haftalarda üzerinde anlaşmaya varmayı taahhüt ettikleri, vergi politikası, emeklilik ve uzun süreli bakım sigortasını kapsayan bir dizi acil ve uzun süredir ertelenen önlemden biridir.
Amaç, ana muhalefet partisi Almanya için Alternatif’e (AfD) verilen desteğin artmaya devam etmesi karşısında, popüler olmayan ve zaman zaman iç çekişmelerin yaşandığı koalisyonun hâlâ yönetme kapasitesine sahip olduğunu göstermek.
Merz’in partisi CDU ile koalisyon ortağı SPD’nin liderlerinden Bärbel Bas da komisyonun önerilerinin hızlı bir şekilde uygulanacağına söz verdi.
Bas, önerilerin kapsamlı bir paket oluşturduğunu ve ideolojik tercihlere göre tek tek önlemlerin seçilemeyeceğini savundu.
“Burada şunu açıkça belirtmek istiyorum: Bu paketi uygulamak istiyorum,” diyen ve aynı zamanda çalışma bakanı olarak bu konudan sorumlu olan Bas, Merz’in yanında yaptığı açıklamada şunları ekledi:
“Bunu gerçekleştirmek için, kendi saflarımızdaki parlamento gruplarının desteğini almamız kesinlikle gerekecek. Bu önemli çünkü sonuçta paketin Alman Federal Meclisi tarafından onaylanması gerekiyor.”
Amerika6 gün öncePeter Thiel’in gizli cemiyeti: “Dialog”
Görüş2 hafta önceYeni Delhi’den Yükselen Ses: BRICS’in Yeni Dünya Düzeni Manifestosu
Asya7 gün önceÇKP, ‘Xi Jinping’in Parti İnşası Üzerine Düşüncesi’ni resmi doktrin ilan etti
Görüş1 hafta önceSavaşın kısa tarihi ve senaryolar – 5
Dünya Basını2 hafta önceİran’ın Yeni Büyük Stratejisi
Ortadoğu1 hafta önceİran, ABD ile varılan anlaşmanın detaylarını açıkladı
Asya2 hafta önceGüney Kore’de askeri istihbarat teşkilatına tarihi darbe
Görüş2 hafta önceSavaşın kısa tarihi ve senaryolar – 4











