Avrupa’nın jet yakıtı “haftalar içinde” tükenebilir

Uluslararası Enerji Ajansı (IEA) Başkanı Fatih Birol, Hürmüz Boğazı yeniden açılmadığı takdirde Avrupa’nın elinde “belki altı haftalık” jet yakıtı kaldığını ve uçuş iptallerinin “yakında” başlayacağını söyledi.

Birol, AP’ye verdiği demeçte, Bu, “şimdiye kadar karşılaştığımız en büyük enerji krizi,” dedi.

Bu açıklamaları, Avrupa havalimanlarını temsil eden ticaret grubu ACI Europe’un geçen hafta yakıt kıtlığının başlayabileceğini söylediği, daha da karamsar uyarısının ardından geldi.

Dünya çapında havayolları, bilet fiyatlarını artırarak nakit akışını sağlamaya çalışıyor. Tüm büyük ABD havayolları son haftalarda bagaj ücretlerini yükseltti.

Avrupa’nın en büyük havayolu şirketi Ryanair, bu hafta haziran ayına kadar yakıt sıkıntısı yaşayabileceğini ima ederken, bölgenin en büyük ikinci havayolu şirketi easyJet, yaz dönemi jet yakıt ihtiyacının şu anda %70’ini karşıladığını açıkladı.

İran savaşı başladığından bu yana yaklaşık iki katına çıkan yüksek jet yakıt maliyetlerine karşı koymak için, Alman havayolu şirketi Lufthansa bazı uzun mesafeli uçuşları iptal edecek ve 40 uçağı hizmet dışı bırakacak.

Avrupa’daki petrol rafinerileri on yıllardır azalıyor ve kıta, Hürmüz Boğazı’ndan geçen jet yakıtının en büyük alıcısı konumunda. 

Fakat okyanusun diğer tarafında, ABD dünyanın en büyük net jet yakıtı ihracatçısı olarak hüküm sürüyor ve havayollarının ihtiyaç duyduğu yakıtın çoğunu kendi bünyesinde üretiyor.

Yine de, büyük ABD havayolları (kendi petrol rafinerisi olan Delta dahil), yakıt fiyatları normale dönmezse milyarlarca dolarlık ek maliyet öngörüyor.

Fiyat artışının Spirit Airlines’ı tamamen batırabileceği bildiriliyor.

Ayrıca Birol, ABD ve İran’ın boğazı yeniden açmak için bir anlaşmaya vardığoı takdirde bile, küresel petrol akışının savaştan önceki durumuna dönmesinin iki yıla kadar sürebileceği uyarısında bulundu.