Azerbaycan, Karabağ’da 25 Sovyet anıtı ve büstünü yıktı

Ermeni tarafı, Azerbaycan’ın Dağlık Karabağ’daki Hankendi şehrinde aralarında Sovyet dönemi askeri ve kültürel figürlerin de bulunduğu 25 anıt ve büstü tamamen yıktığını duyurdu. Azerbaycan Dışişleri Bakanlığı ise yasa dışı inşa edildiğini belirttiği anıtların kaldırılmasının “mantıklı ve yasal” bir adım olduğunu savundu. Rusya, ressam Ayvazovski’nin anıtının yıkılmasına tepki gösterdi.

Dağlık Karabağ’ın başkenti Hankendi’de (Ermenilerin adlandırmasıyla Stepanakert), Ermeni kökenli önde gelen Sovyet şahsiyetler ve askerler anısına dikilen 25 anıt ve büstün tamamen söküldüğü bildirildi.

Azerbaycan daha önce bu tür yıkımları mantıklı ve yasal olarak nitelendirmişti.

Artsah Kültür ve Turizm Geliştirme Kurumu, Facebook hesabından yaptığı açıklamada, Dağlık Karabağ’da (Ermenilerin adlandırmasıyla Artsah) bulunan Hankendi’de Büyük Anayurt Savaşı kahramanları ve önde gelen isimler için dikilmiş 25 anıt ve büstün yıkıldığını duyurdu.

Açıklamada, “15 Temmuz itibarıyla, şehrin kültürel kimliğini on yıllardır şekillendiren seçkin şahsiyetlerin anısına dikilen 25 anıt ve büstün tamamı Artsah’ın başkentinden yok oldu,” ifadelerine yer verildi.

Kurum, bu sonuçların Google Earth uydu görüntülerinin ve Azerbaycan sosyal medyasındaki paylaşımların analiziyle doğrulandığını belirtti.

Sökülen anıtlar arasında Mareşal Ovanes Bagramyan, Amiral İvan İsakov, pilot Nelson Stepanyan gibi askeri figürlerin yanı sıra müzisyen Genrih Barhudaryan, şair ve yazar Ovanes Tumanyan ve ressam İvan Ayvazovski gibi kültür insanlarının heykelleri de bulunuyor.

Ayrıca, aralarında Stepan Şaumyan ve Aleksandr Myasnikyan’ın da bulunduğu Bolşevik ve devrimcilerin anıtları ile Hristofor İvanyan ve Anatoliy Zineviç gibi Dağlık Karabağ’ın askeri liderlerinin heykellerinin de kaldırıldığı kaydedildi.

Aralarında Rus ustaların da bulunduğu sanatçılar tarafından yapılan bu heykellerin akıbeti bilinmezken, ajans heykellerin tamamen imha edilmiş olabileceğini öne sürdü.

Rusya’dan Ayvazovski anıtının yıkılmasına tepki

Ressam İvan Ayvazovski’nin Hankendi’deki anıtı, bölgedeki Azerbaycan yönetimi tarafından temmuz ayında yıkılmıştı. Büst, Rus barış güçlerinin Karabağ’da bulunduğu 2021 yılında dikilmişti.

Rusya Devlet Başkanı’nın Uluslararası Kültürel İşbirliği Özel Temsilcisi Mihail Şvıdkoy, Azerbaycan makamlarının ressam Ayvazovski’nin anıtını yıkma kararının üzüntü ve “derin bir hoşnutsuzluk” yarattığını belirtti.

Şvıdkoy, “Bu yıkıcı eylemler, ülkelerimiz ve halklarımız arasındaki müttefiklik, ortaklık ve iyi komşuluk ruhuna aykırıdır,” diye konuştu.

Bakü: Anıtlar yasa dışı olarak inşa edildi

Azerbaycan Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Ayhan Hacızade ise Ermeni kökenli ressam İvan Ayvazovski’nin (Ovanes Ayvazyan) büstünün, Rus barış güçleri tarafından Azerbaycan tarafının izni olmaksızın bölgeye “yasa dışı olarak yerleştirildiğini” söyledi.

Hacızade, “Bu, Rusya’nın Azerbaycan Cumhuriyeti’nin egemenliğine yönelik açık bir saygısızlık göstergesiydi. Azerbaycan topraklarının işgali sırasında yasa dışı olarak inşa edilen bu tür sözde anıtların yıkılması mantıklı, yasal ve tamamen hukuka uygundur,” diye konuştu.

Azerbaycan’ın güneybatısında yer alan Dağlık Karabağ, uzun süredir Ermenistan ile Azerbaycan arasında toprak anlaşmazlığına konu oluyordu.

Azerbaycan’ın Eylül 2023’teki askeri operasyonunun ardından bölge tamamen Bakü’nün kontrolüne geçti ve Ermeni nüfusun neredeyse tamamı bölgeyi terk etti.