BMGK, Gazze için Uluslararası İstikrar Gücü planını oylayacak

BM Güvenlik Konseyi bugün Trump’ın Gazze’ye Uluslararası İstikrar Gücü konuşlandırılmasını da içeren ABD tasarısını oylayacak. Rusya’nın itirazlarına ve Hamas’ın sert çıkışına rağmen tasarının, geniş Arap desteği nedeniyle kabul edilmesi bekleniyor.

Birleşmiş Milletler (BM) Güvenlik Konseyi’nin, ABD tarafından hazırlanan ve Donald Trump’ın Gazze barış planını özellikle uluslararası bir güç konuşlandırılması yönüyle güçlendiren karar tasarısını bugün oylayacağı bildirildi. Washington, harekete geçilmemesi halinde çatışmaların yeniden şiddetlenebileceği uyarısında bulunuyor.

Yoğun müzakereler sonucunda defalarca revize edilen taslak, Gazze’de 10 Ekim’de yürürlüğe giren kırılgan ateşkesi sağlayan planı resmen “destekliyor.” AFP’nin gördüğü son metin, İsrail, Mısır ve yeni eğitilmiş Filistinli polis birimleriyle çalışacak Uluslararası İstikrar Gücü (ISF)’nün kurulmasına izin veriyor. Bu güç, sınır bölgelerini güvence altına almayı ve Gazze’nin silahsızlandırılmasını hedefliyor.

ISF ayrıca, devlet dışı silahlı gruplara ait silahların “kalıcı olarak devre dışı bırakılması”, sivillerin korunması ve insani yardım koridorlarının güvenliğini sağlama görevi üstlenecek. Tasarı, Trump’ın teorik olarak başkanlık edeceği ve 2027’ye kadar görev yapacak “Barış Konseyi” adlı geçici bir Gazze yönetiminin oluşturulmasına da yetki tanıyor.

Son metin, önceki taslaklardan farklı olarak, gelecekte bir Filistin devletine açık bir atıf içeriyor. Buna göre, Filistin Yönetimi gerekli reformları hayata geçirdikten ve Gazze’nin yeniden inşası başladıktan sonra “Filistin halkının kendi kaderini tayin hakkı ve devletleşmeye giden inandırıcı bir yol haritasının oluşabileceği” belirtiliyor. Bu ihtimal, İsrail tarafından kesin biçimde reddediliyor. Başbakan Binyamin Netanyahu, “Herhangi bir toprakta Filistin devletine karşı tutumumuz değişmedi” açıklamasını yaptı.

Oylamanın bugün yerel saatle 17.00’de (TSİ Salı 01.00) yapılması planlanıyor.

Rusya’nın itirazları

Veto yetkisine sahip Rusya, ABD taslağının Filistin devletinin kurulmasına yeterince güçlü destek vermediğini savunarak alternatif bir tasarı sundu. AFP’nin gördüğü Moskova imzalı metin, Konsey’e “iki devletli çözüme sarsılmaz bağlılığını” beyan etme çağrısında bulunuyor. Bu tasarı, şimdilik ne bir Barış Konseyi’ne ne de uluslararası bir güce yetki veriyor; bunun yerine BM Genel Sekreteri Antonio Guterres’ten bu konularda “seçenekler sunmasını” talep ediyor.

ABD ise kendi tasarısı için destek arayışını artırdı ve Konsey üyeleri arasında “uyumsuzluk yaratma girişimlerine” tepki gösterdi. ABD’nin BM Büyükelçisi Mike Waltz, The Washington Post’ta yayımlanan yazısında, “Bu kararı reddetmek, Hamas’ın hükmünün sürmesine ya da İsrail’le savaşın yeniden başlamasına yol vermektir” ifadelerini kullandı.

Washington, Katar, Mısır, Birleşik Arap Emirlikleri, Suudi Arabistan, Endonezya, Pakistan, Ürdün ve Türkiye’nin de aralarında bulunduğu birçok Arap ve Müslüman çoğunluklu ülkenin tasarıya ortak destek verdiğini açıkladı.

Diplomatlar, Rusya’nın eleştirilerine rağmen ABD tasarısının kabul edilmesini beklediklerini belirtiyor. Uluslararası Kriz Grubu’ndan Richard Gowan, “Rusya, birçok üyenin ABD planına razı geleceğini biliyor fakat tasarının içeriğine ve Washington’ın süreci hızlandırma biçimine dair kaygılar paylaşılıyor” dedi. Gowan, Rusya’nın veto kullanmasının düşük ihtimal olduğunu, Çin ve Rusya’nın çekimser kalıp sürecin nasıl işleyeceğini izlemesinin daha olası göründüğünü söyledi.

Hamas, ABD tasarısını reddetti

Bu arada Hamas öncülüğünde Gazze’de faaliyet gösteren Filistinli örgütler adına yayımlanan açıklamada, tasarıyı “tehlikeli” olarak nitelendirildi ve bunun “Gazze’yi uluslararası bir otoriteye tabi kılma girişimi” olduğu ifade edildi. Filistinli gruplar, Gazze’nin silahsızlandırılmasına ilişkin maddeleri ve “direniş hakkını zedeleyecek” tüm düzenlemeleri reddettiklerini duyurdu.

Açıklamada ayrıca, Gazze’de yabancı askeri varlığın kabul edilemeyeceği, bunun Filistin egemenliğinin ihlali anlamına geleceği belirtildi. “Her türlü uluslararası gücün doğrudan BM’ye bağlı çalışması ve işgalin yer almadığı resmî Filistin kurumlarıyla koordinasyon içinde hareket etmesi gerekir” denildi.