Bizi Takip Edin

Diplomasi

Çin ve ABD dışişleri yetkilileri Cakarta’da buluştu

Yayınlanma

Çin Komünist Partisi (ÇKP) Merkez Komitesi Dış İlişkiler Komisyonu Direktörü Wang Yi, bugün (perşembe) ABD Dışişleri Bakanı Antony Blinken ile bir araya geldi.

Görüşme, Wang’ın sağlık sorunları olduğu bildirilen Çin Dışişleri Bakanı Qin Gang’ın yerine Çin’i temsil ettiği Endonezya’nın başkenti Cakarta’da düzenlenen yıllık ASEAN Dışişleri Bakanları toplantısının oturum aralarında gerçekleşti.

ABD Dışişleri Bakanlığından yapılan açıklamada, toplantı, çok çeşitli konularda “ABD çıkarlarını netleştirmek ve yanlış algılama ve yanlış hesaplama riskini azaltarak rekabeti sorumlu bir şekilde yönetmek için açık iletişim kanallarını sürdürme çabalarının bir parçası” olarak nitelendirildi.

Blinken ve Wang’ın, farklılıklar ve potansiyel işbirliği alanları da dahil olmak üzere bir dizi ikili, bölgesel ve küresel sorun hakkında “samimi ve yapıcı” tartışmalar yaptığı kaydedilen açıklamada, Blinken’ın, “Tayvan Boğazı boyunca barış ve istikrarı korumanın önemini” vurguladığı ifade edildi.

ABD’nin, müttefikleri ve ortaklarıyla birlikte “özgür, açık ve kurallara dayalı bir uluslararası düzen” vizyonunu ilerleteceğinin açıkça belirtildiği vurgulanırken, iki tarafın, önümüzdeki haftalarda ve aylarda açık iletişim kanallarını sürdürme konusunda anlaştığı kaydedildi.

Askeri iletişim kanalları vurgusu 

Görüşme, ikilinin, Blinken’ın iki günlük ziyareti sırasında Pekin’de buluşmasından sadece haftalar sonra geldi. Ayrıca, Çin’in ABD’deki yeni büyükelçisi Xie Feng de, ABD’nin Asya’dan sorumlu üst düzey savunma yetkilisiyle görüşmelerde bulundu ve bu görüşme sırasında Amerikan tarafı askeri iletişim hatlarını açık tutmanın önemini vurguladı.

Washington’daki Çin büyükelçiliği, Xie’nin ABD Hint-Pasifik güvenlik işlerinden sorumlu savunma bakanı yardımcısı Ely Ratner tarafından bir toplantıya davet edildiğini söyledi.

Büyükelçilikten yapılan açıklamada Xie’nin, ABD tarafını “engelleri kaldırmaya ve farklılıkları somut adımlarla yönetmeye” çağırdığı kaydedildi.

Pekin, ABD’nin Tayvan çevresinde artan faaliyetleri üzerine Washington ile askeri iletişimi sınırlamıştı.

Pekin, geçen ayın başlarında Singapur’da düzenlenen savunma forumu Shangri-La Diyaloğu sırasında ABD’nin savunma şefleri Lloyd Austin ve Li Shangfu arasında bir görüşme talebini reddetmişti. Bu arada Li Shangfu Rusya’ya silah ihracatı iddiasıyla ABD’nin yaptırım listesinde. Washington, Pekin’in itirazlarına rağmen Çin Savunma Bakanına yaptırımı kaldırmadı.

Blinken’ın bu olaydan birkaç hafta sonra Pekin’e yaptığı gezi diplomatik ve ticari iletişim kanallarını açsa da, askeri alanda herhangi bir ilerleme kaydedilmedi.

Bu ziyarette Çin Devlet Başkanı Xi Jinping, Blinken’a dünyanın “istikrarlı bir ABD-Çin ilişkisine” ihtiyacı olduğunu ve iki ülkenin “gergin ilişkileri sorumlu bir şekilde ele alması” gerektiğini söylemişti.

İkili ilişkilerde olumlu bir işaret

Singapur Ulusal Üniversitesi (NUS) Lee Kuan Yew Kamu Politikası Okulu’nda doçent olan Alfred Wu, South China Morning Post’a verdiği demeçte, Wang-Blinken toplantısının ABD-Çin ilişkileri için olumlu bir işaret olduğunu söyledi.

Pekin’deki Renmin Üniversitesi’nde uluslararası ilişkiler profesörü olan Wang Yiwei de, görüşmelerin iki dünya gücünün “çatışmadan, farklılıkları daha iyi yönetmek ve korkulukları kaldırmak için iletişimi yeniden canlandırma aşamasına geçtiğini” kanıtladığını söyledi.

Blinken’ın ‘balon krizi’nin ardından Pekin’e planlı gezisini ertelemesi sonrası ikili ilişkiler daha da gerilse de, son haftalarda iki ülke arasındaki etkileşim arttı.

Geçen hafta Pekin’i ziyaret eden ABD Hazine Bakanı Janet Yellen, Çin’in yeni ekonomi ekibiyle “doğrudan, somut ve verimli” görüşmelerde bulunduğunu söylemişti. Ayrıca, gezisinin ABD-Çin ilişkilerini “daha güvenli bir temele” oturtmasına yardımcı olduğunu vurgulamıştı.

Yeni ziyaretçi John Kerry

ABD İklim Elçisi John Kerry, Çin’i ziyaret edecek bir sonraki üst düzey ABD yetkilisi olmaya hazırlanıyor. Pazar günü başlaması beklenen dört günlük gezi, Pekin’in dönemin Temsilciler Meclisi Başkanı Pelosi’nin Tayvan ziyaretine verdiği tepkinin bir parçası olarak iklim işbirliğini askıya almasından neredeyse bir yıl sonra geliyor.

Çinli uzmanlar, Cakarta’daki üst düzey toplantının kısmen, Xi ile ABD Başkanı Joe Biden arasında bu yıl diplomatik forumlarda olası bir görüşmenin önünü açmayı amaçladığını söyledi.

Xi ve Biden daha önce Kasım ayında Bali’de düzenlenen G20 zirvesinin oturum aralarında bir araya gelmişti.

Renmin Üniversitesi’nden Wang Yiwei ise, Xi’nin Biden yönetimi altında Washington’a resmi bir ziyarette bulunmasının da son derece önemli olacağını belirtti.

Wang, 2024 ABD başkanlık seçimleri hızla yaklaşırken, Biden’ın Amerikan ekonomisini canlandırması gerektiğini ve bunun bir yolunun Çin’in ABD Hazine bonolarını boşaltmasını durdurmak olduğunu da sözlerine ekledi.

Washington ile bağları kötüleşirken ABD dolarının uluslararası işlemlerdeki hakimiyetine karşı giderek daha fazla temkinli davranan Pekin, elindeki tahvilleri kesmeye devam etti.

Diplomasi

UEFA, FIFA’nın özelleştirilmesi halinde Dünya Kupası’nı boykot edecek

Yayınlanma

Avrupa futbolunun yönetim organı olan UEFA, FIFA’nın ticari faaliyetlerinin bir kısmını özelleştirmeye yönelik öneriyi kabul etmesi halinde, oybirliğiyle Dünya Kupası’nı boykot etme kararı aldı.

FIFA salı günü, ticari faaliyetlerini özel bir kuruluşa devretmeyi öngören bir öneri yayınladı.

Bu öneride, ABD Başkanı Donald Trump’ın damadı Jared Kushner’ın kardeşi Josh Kushner’ın CEO’su olduğu Thrive Capital’in baş yatırımcı olarak adı geçti.

UEFA, yaptığı açıklamada, “Dünya Kupası bir yatırım ürünü olarak değerlendirilemez. Hiçbir kısmı asla özel yatırımcılara devredilmemelidir. Dünya Kupası satılık değildir,” demişti.

Teklifin kabul edilmesi için FIFA’nın 211 üye federasyonunun çoğunluğunun desteği gerekiyor.

Fakat teklif Avrupa genelinde yoğun eleştirilere maruz kaldı. UEFA, yalnızca 55 üye federasyondan oluşuyor.

Açıklamada, “FIFA Dünya Kupası futbola aittir. Her zaman da öyle kalacaktır. Avrupa’nın söz hakkı olduğu sürece, Dünya Kupası asla satılık olmayacaktır,” denildi.

Avrupa Birliği Spor Komiseri Glenn Micallef, X’te yaptığı açıklamada, “UEFA’nın bu açıklamasını memnuniyetle karşılıyorum ve tutumunu tam olarak destekliyorum,” dedi ve “Avrupa futbol federasyonlarının yönetişim konusunda öncülük etmesinden gurur duyduğunu” ekledi.

Çarşamba günü komisyon üyesi, “rekabet hukuku hususları” gerekçesiyle FIFA’nın önerisini soruşturma tehdidinde bulunmuştu.

Kadınlar U-20 Dünya Kupası eylül ayında düzenlenecek ve FIFA planlarından vazgeçmezse, bu turnuva Avrupa futbol federasyonlarının boykotu sonuna kadar sürdürme kararlılığının ilk sınavı olabilir.

Kadınlar ve erkekler U-17 Dünya Kupaları da 2026’nın ilerleyen aylarında düzenlenecek.

En son 2023’te İspanya’nın kazandığı tam kadro Kadınlar Dünya Kupası ise 2027’de Brezilya’da gerçekleştirilecek.

POLITICO Çarşamba günü yayınladığı haberde, Avrupa futbolunun yönetim organındaki bir dizi üst düzey yetkilinin, mevcut görev süresi gelecek yıl sona erecek olan FIFA Başkanı Gianni Infantino’ya karşı Katarlı Nasır el-Halifi’yi aday çıkarmayı planladığını bildirmişti.

Okumaya Devam Et

Diplomasi

ABD, BAE destekli çip üreticisi GlobalFoundries’e fon sağlayacak

Yayınlanma

GlobalFoundries, ABD hükümetinin daha verimli yapay zeka veri merkezlerini desteklemek amacıyla silikon fotonik teknolojisinin araştırma ve geliştirme çalışmalarını güçlendirmek üzere çip üreticisine 300 milyon dolarlık bir hibe vereceğini duyurdu.

Bu hibe, Washington’un Çin ile arasındaki küresel rekabette konumunu güçlendirmeye çalıştığı bir dönemde, ABD Başkanı Donald Trump’ın CHIPS Yasası kapsamındaki araştırma fonlarını kritik yarı iletken teknolojilerine yöneltme çabasının bir parçası.

Yönetim daha önce yarı iletken üretim ekipmanları için 150 milyon dolar ve kuantum bilişim için 2 milyar dolar tahsis etmişti.

Silikon fotonik, çipler arasında veri aktarımı için elektrik sinyalleri yerine ışığı kullanır ve bu sayede yapay zeka sistemleri için daha yüksek bant genişliği ve daha düşük güç tüketimi sağlar.

ABD Ticaret Bakanlığı’ndan sağlanan bu fon, veri aktarım hızlarını ve enerji verimliliğini daha da artırmak amacıyla silikon fotoniği yapay zeka işlemcileriyle doğrudan entegre eden bir teknoloji olan “ortak paketlenmiş optik” alanındaki gelişmeleri desteklemeyi de amaçlıyor.

Silikon fotoniği ve gelişmiş optik paketleme tedarik zincirinin büyük bir kısmı şu anda ABD dışında yoğunlaşmış durumda.

Bu alandaki başlıca üreticiler arasında Tayvanlı TSMC ve İsrailli Tower Semiconductor yer alıyor.

Çarşamba günü açıklanan 300 milyon dolarlık fon, GlobalFoundries’e 2024 yılında Malta (New York) ve Burlington’da (Vermont) fabrikalar kurması için tahsis edilen 1,5 milyar dolarlık önceki fonu tamamlayacak.

Teknoloji Direktörü Gregg Bartlett, Reuters’a verdiği demeçte yeni fonun, GlobalFoundries’in halihazırda ürettiği çiplerin yanı sıra optik bileşenlerin üretimi ve paketlenmesi için bu tesislerde kullanılacak yeni malzemeler ve teknikler üzerine yapılacak araştırmalara destek olacağını söyledi.

Bartlett, “Çıplak silikon yonga plakasından başlayarak, ABD’de kalitesi kanıtlanmış ve test edilmiş bir optik modül sevk edebilme yeteneğine sahip, uçtan uca hizmet sunan tek bir şirketin olması, bizim için benzersiz bir yetkinlik olduğunu düşünüyoruz,” dedi.

GlobalFoundries, veri aktarım hızlarını saniyede 400 gigabite çıkarmayı ve mevcut nesil uygulamalara kıyasla enerji verimliliğini beş katına çıkarmayı hedeflediğini açıkladı.

Abu Dabi varlık fonu Mubadala, GlobalFoundries’in yaklaşık %73’üne sahip. ABD Ticaret Bakanlığı ise ayrı bir anlaşma kapsamında bu çip üreticisinin yaklaşık %1’lik hissesini alacak.

Okumaya Devam Et

Diplomasi

Kiev’de vurulan İHA fabrikasının ABD’li şirkete ait olduğu bildirildi

Yayınlanma

Rusya’nın Kiev’de imha ettiğini açıkladığı insansız hava aracı fabrikasının ABD’nin Delaware eyaletinde kayıtlı bir şirkete ait olduğu bildirildi. The Guardian gazetesi, Terminal Autonomy adlı firmanın Rusya topraklarının derinliklerine saldırı düzenlemek amacıyla yüksek hassasiyetli İHA’lar ürettiğini aktardı. Şirket, yapay zeka kontrollü mühimmatların cephede aktif olarak kullanıldığını belirtiyor.

Rusya ordusunun Ukrayna’nın başkenti Kiev’de düzenlediği hava saldırılarında imha edilen insansız hava aracı (İHA) fabrikasının, ABD’nin Delaware eyaletinde kayıtlı bir Amerikan şirketine ait olduğu bildirildi.

The Guardian gazetesinin kaynaklara dayandırdığı haberine göre, Terminal Autonomy adlı şirket, yönlendirme sistemleri parazit ve sinyal kesicilere karşı korumalı olan ve Rusya topraklarının derinliklerine saldırı düzenlemek amacıyla tasarlanan yüksek hassasiyetli İHA’lar üretiyor.

ABD’de 2023 yılında tescil edilen Terminal Autonomy şirketinin internet sitesinde, firmanın yapay zeka ile kontrol edilen dolanan mühimmatlar ve yüksek hassasiyetli mühimmatlar kullandığı, bunların “ön cephede düşman kuvvetlerine karşı halihazırda aktif biçimde uygulandığı” bilgisi yer alıyor.

Rusya Savunma Bakanlığı tesisin hedef alındığını duyurmuştu

Rusya Savunma Bakanlığı, 26 Temmuz’a bağlanan gece Kiev’in güneybatısında İHA montaj ve depolama alanının vurulduğunu açıklamıştı. Bakanlık, Ukraynalı ve Amerikalı uzmanların katılımıyla bu tesiste aylık bin adede kadar İHA üretimi yapıldığını bildirdi.

Bakanlığın açıklamasında, bu tesiste AQ-400 Scythe (“Kosa”) ve AQ-100 Bayonet (“Ştık”) tipi saldırı İHA’ları ile RQ-100 Scout (“Skaut”) tipi keşif İHA’larının üretildiği kaydedildi.

Aynı gece Kiev’de İHA ve yedek parça üretimi yapan “Smart Intelligent Systems” (“Smart intellidjent sistem”) işletmesinin de vurulduğu aktarıldı. Rusya Savunma Bakanlığı, Ukrayna başkenti ile Odessa bölgesindeki Çernomorsk liman altyapı tesislerine grup saldırısı düzenlendiğini duyurdu.

Rusya Savunma Bakanlığı, saldırıların yalnızca Ukrayna’nın askeri ve enerji tesisleri ile bunlarla bağlantılı altyapıya yönelik gerçekleştirildiğini vurguluyor.

Öte yandan Financial Times gazetesi, Ukraynalı yetkililere dayandırdığı haberinde, ABD ve Fransa’nın Rusya topraklarına yönelik İHA saldırılarının planlanmasında Ukrayna’ya istihbarat sağladığını yazmıştı.

Okumaya Devam Et

Çok Okunanlar

English