Devre kartı üretiminde ham madde tedariki savaşa takıldı

ABD ve İsrail’in İran ile yaşadığı savaş süreci, elektronik cihazların temel bileşeni olan baskılı devre kartlarının üretiminde kullanılan kritik ham maddelerin tedarik zincirini bozdu. Suudi Arabistan’daki üretim tesislerinin hedef alınmasıyla derinleşen kriz, yapay zeka sunucularından akıllı telefonlara kadar geniş bir ürün yelpazesinde maliyetlerin sert yükselmesine neden oluyor.

ABD ve İsrail’in İran’a karşı yürüttüğü savaş, teknoloji dünyasında kritik ham maddelerin tedarikinde ciddi aksamalara yol açtı.

Yaşanan bu durum, akıllı telefonlardan bilgisayarlara ve yapay zeka sunucularına kadar neredeyse tüm elektronik cihazların üretiminde temel bileşen olan baskılı devre kartlarının (PCB) fiyatlarında sert artışları beraberinde getirdi.

Reuters tarafından aktarılan bilgilere göre söz konusu tedarik aksaması, halihazırda yükselen çip maliyetleriyle mücadele eden elektronik üreticilerine yeni bir darbe indirdi.

Bu gelişme aynı zamanda, ABD ve İsrail’in İran’a karşı sürdürdüğü savaşın küresel tedarik zincirleri ile plastik ve petrol arzı üzerindeki geniş kapsamlı etkisini bir kez daha ortaya koydu.

İran’ın nisan ayı başında Suudi Arabistan’da bulunan Cubeyl petrokimya kompleksine düzenlediği misilleme saldırısı, yüksek saflıkta polifenilen eter (PPE) reçinesi üretiminin durmasına sebebiyet verdi.

Bu madde, PCB laminatlarının üretiminde kullanılan temel ve kritik bir ham madde olarak tanımlanıyor. Cubeyl kompleksinde faaliyetlerini sürdüren SABIC, dünyadaki yüksek saflıkta PPE arzının yaklaşık yüzde 70’ini karşılıyor.

Bir kaynağın aktardığı bilgiye göre SABIC üretime henüz yeniden başlayamadı ve bu durum ilgili ham maddenin küresel erişilebilirliğini ciddi oranda daralttı.

PCB fiyatları, yapay zeka sunucularına yönelik artan talep nedeniyle geçen yılın sonlarından itibaren yükseliş eğilimindeydi. Sektörden üç kaynağın Reuters’a verdiği bilgiye göre üreticilerin ham madde tedarikini güvence altına almak ve hızla artan maliyetlerin etkisini azaltmak amacıyla harekete geçmesiyle talep mart ayından bu yana keskin bir ivme kazandı.

Goldman Sachs analistleri tarafından hazırlanan notta, yalnızca nisan ayında PCB fiyatlarının mart ayına oranla yüzde 40’a varan seviyede arttığı belirtildi.

Analistler, bulut hizmet sağlayıcılarının önümüzdeki yıllarda talebin arzı aşmasını bekledikleri gerekçesiyle yeni fiyat artışlarını kabul etmeye istekli olduklarını da kaydetti.

Prismark’ın güncel raporuna göre küresel PCB sektörünün 2026 yılında yüzde 12,5 oranında büyüme kaydederek 95,8 milyar dolar hacme ulaşması öngörülüyor.

Müşteri portföyünde Samsung Electronics, SK Hynix ve AMD gibi devlerin bulunduğu Güney Kore merkezli PCB üreticisi Daeduck Electronics’in üst düzey bir yöneticisi, müşterilerle fiyat artışları üzerine görüşmelere başlandığını ifade etti.

Konunun hassasiyeti sebebiyle isminin açıklanmasını istemeyen yönetici, önceliklerinin değiştiğini vurgulayarak, “Önceliğim artık müşterilerle görüşmekten tedarikçilerle görüşmeye kaydı” açıklamasında bulundu.

Aynı yönetici, epoksi reçine gibi kimyasal malzemelerde bekleme sürelerinin daha önce üç hafta seviyesindeyken şu anda 15 haftaya kadar uzadığını dile getirdi.

Reuters’a bilgi veren bir başka kaynak, PCB fiyatlarındaki keskin yükselişte cam elyaf ve bakır folyo dahil diğer temel malzemelerdeki kıtlığın da belirleyici olduğunu söyledi.

Kaynak, bakır folyo fiyatlarının yılbaşından bu yana yüzde 30’a kadar yükseldiğini ve bu artışın mart ayında hızlandığını ekledi.

Nvidia’nın Çinli büyük PCB tedarikçilerinden biri olan Victory Giant Technology, PCB üretimindeki toplam ham madde maliyetlerinin yaklaşık yüzde 60’ını bakırın oluşturduğunu açıkladı.

Şirket, bu ayın başlarında bölgedeki çatışmaların reçine ve bakır dahil kritik malzemelerin fiyatlarını artırabileceği yönünde uyarıda bulundu.

Victory Giant ayrıca, çok katmanlı PCB’lerin metrekare başına yaklaşık 1.394 yuan (204 dolara eşdeğer) maliyeti olduğunu, yapay zeka sunucuları için tasarlanan üst düzey modellerin maliyetinin ise yaklaşık 13.475 yuana ulaştığını bildirdi.