Avrupa
Doğu sınırındaki AB ülkeleri hava savunma desteği istiyor

Avrupa Birliği’nin doğu sınırındaki üye ülkeler, hava savunması ve insansız hava araçlarına karşı koruma projelerine ayrılacak bütçenin hızlandırılmasını talep ediyor. Proje onaylarının kasım ayına bırakılmasına tepki gösteren sınır ülkeleri, gecikmenin güvenlik açıklarına yol açabileceğini belirtiyor.
Avrupa Birliği’nin doğu sınırında yer alan üye ülkeler, hava savunması ve insansız hava araçlarına (İHA) karşı koruma projelerine yönelik fonların Brüksel tarafından daha hızlı serbest bırakılmasını talep ediyor.
Bloomberg’in konuya aşina kaynaklara dayandırdığı haberine göre, sınır ülkeleri savunma projelerinin onaylanma sürecindeki gecikmelerden rahatsızlık duyuyor.
Projeler kasım ayına kadar onay bekliyor
Estonya, Finlandiya ve AB’nin doğu sınırında yer alan diğer ülkeler, alçaktan uçan taarruz amaçlı insansız hava araçlarını tespit edip etkisiz hale getirecek sistemlerin kurulmasını öngören projeler için fon başvurularını yılın başında gerçekleştirdi.
Ancak bu başvurulara ilişkin karar sürecinin kasım ayına kadar uzaması bekleniyor.
Söz konusu takvime itiraz eden Estonya İçişleri Bakanı İgor Taro, Avrupa Komisyonunun fonları bir sonraki uzun vadeli AB bütçesini beklemeden daha erken tahsis etmesi gerektiğini ifade etti.
Taro, bütçenin öne çekilmemesi halinde finansmanın 2028 yılına kadar ertelenebileceğini belirterek, “Tehdit gerçek, bu varsayımsal bir senaryo değil.” değerlendirmesinde bulundu.
Taro, Estonya’nın gelecek yılın sonuna kadar Rusya ile olan yaklaşık 300 kilometrelik sınır hattı boyunca insansız hava araçlarını tespit ve imha etmeye yönelik sistemleri kurmayı hedeflediğini de sözlerine ekledi.
NATO hava savunma yetersizliğini kabul ediyor
Geçen yılın sonunda NATO Genel Sekreteri Mark Rutte, Avrupalı ittifak üyelerinin hava savunma sistemlerinde eksiklikler olduğunu ve mevcut kapasitenin yaklaşık beş kat artırılması gerektiğini açıklamıştı.
İttifak üyelerinin mevcut durumda “iyi korunduğunu” ifade eden Rutte, Rusya’dan gelebilecek olası bir saldırıya karşı “yıkıcı bir yanıt” verileceğini de dile getirmişti.
Son aylarda Baltık ülkelerinin topraklarına insansız hava araçlarının düşmesiyle ilgili vakalarda artış kaydediliyor. Mayıs ayında Letonya’da benzer vakalar rapor edilmiş; bu araçlardan biri Dridza Gölü’ne düşerek infilak ederken, diğeri Rezekne’deki bir petrol deposunun arazisine düşmüştü.
Aynı ay içinde Estonya, hava sahasını ihlal eden bir insansız hava aracını ilk kez imha ettiğini duyurmuş, benzer bir sınır ihlali vakası Finlandiya’da da yaşanmıştı.
The Economist’ye yayımlanan analizde ise Avrupa’daki NATO hava savunma sisteminin çeşitli yapısal sorunlarla karşı karşıya olduğu bildirilmişti.
Analizde, mevcut sistemlerin bir kısmının Ukrayna’ya gönderildiği, modern ve düşük maliyetli İHA’ların tespit edilmesinin zor olduğu, bunları yüksek maliyetli füzelerle vurmanın ekonomik açıdan verimsizlik yarattığı ve Avrupa savunmasının ABD’ye olan bağımlılığının sürdüğü kaydedilmişti.
Avrupa
Baltık semalarında NATO pilotlarının angajman yetkisi genişledi

NATO, Rusya’yla sınırı bulunan Baltık ülkelerinde 2004’ten beri yürüttüğü hava polisliği görevini tam kapsamlı hava savunma misyonuna dönüştürme kararı aldı. Değişiklikle birlikte savaş uçağı pilotları, tehdit oluşturan hedefleri uzun siyasi onay süreçlerini beklemeden vurabilecek; karar yetkisi NATO Avrupa Müttefik Kuvvetler Komutanlığı ile sahadaki pilotlara daha geniş ölçüde devredilecek.
NATO, Rusya’yla sınırı bulunan Baltık ülkelerinde 2004’ten bu yana yürüttüğü hava polisliği programını tam kapsamlı hava savunma görevine dönüştürme kararı aldı.
Reuters’ın Litvanya Cumhurbaşkanı Gitanas Nausėda’ya dayandırdığı bilgiye göre değişiklik, savaş uçağı pilotlarının karar alma yetkisini genişletirken “tehdit oluşturan” hedefleri imha etme yetkisini de kapsıyor.
Nausėda, yeni düzenlemenin pilotların görev yetkisini genişleteceğini söyledi. Estonya Savunma Bakanı Hanno Pevkur ise temel karar yetkisinin NATO Avrupa Müttefik Kuvvetler Komutanlığı ile pilotlara devredildiğini, bunun tehditlere karşı daha esnek ve hızlı tepki verilmesini sağlayacağını belirtti.
Yeni angajman kuralları kapsamında pilotlar, NATO hava sahasına giren insansız hava araçları gibi hedeflere uzun siyasi onay süreçlerini beklemeden müdahale edebilecek.
Pevkur, operasyonlarda artık hızın belirleyici unsur olduğunu vurgulayarak, “Önceden belirlenmiş bazı yetkiler verdik. Ayrıca pilotların artık başkentle temas kurmasına gerek kalmadı” dedi.
Buna göre pilotlar, hedefin kimliğini doğrulayıp yerde oluşabilecek ikincil zararın ortadan kaldırıldığı veya en aza indirildiği kanaatine vardıklarında saldırı kararı alabilecek. Baltık ülkelerinin hava sahasına daha önce Rus insansız hava araçları ile Rus savaş uçaklarının çeşitli kez girdiği belirtiliyor.
Nausėda, mevcut hava polisliği görevinin barış dönemine göre tasarlandığını, savaş uçaklarının hava sahası ihlallerine esas olarak ihlalci unsurlara refakat ederek karşılık verdiğini söyledi.
Bunun caydırıcılık işlevi gördüğünü belirten Litvanya Cumhurbaşkanı, “Bugün yaşananlar artık tam anlamıyla barış ortamı değil” ifadelerini kullandı.
Estonya kamu yayıncısı ERR’ye göre görevin statüsünü yükseltme kararı, NATO müttefikleri tarafından Ankara’daki zirvede alındı.
Görev 2004’te başladı, 2014’te genişletildi
NATO’nun Baltık hava polisliği görevi, Litvanya, Letonya ve Estonya’nın ittifaka katıldığı 2004 yılında başlatıldı. Kendi savaş uçağı filosuna sahip olmayan üç Baltık ülkesinin hava sahasının korunması amacıyla oluşturulan görev, Rusya’nın 2014’te Kırım’ı ilhak etmesinin ardından genişletildi.
Misyon kapsamında bugün müttefik ülkelere ait ondan fazla savaş uçağı, rotasyon esasına göre bölgedeki iki hava üssünde konuşlandırılıyor.
Bu uçaklar, Kaliningrad bölgesinden Finlandiya Körfezi’ne ve Rusya’nın kara sınırlarına kadar uluslararası hava sahasında uçan her Rus askeri uçağını önlemek ve kimliğini tespit etmek amacıyla alarm durumunda havalanıyor.
Avrupa
Berlin’de Rheinmetall protestosu

Yaklaşık 100 protestocu Berlin-Gesundbrunnen’deki Rheinmetall fabrikasını bir kez daha kapattı.
Olay sırasında polis biber gazı ve fiziksel güç kullandı. İki kişi, kolluk görevlilerine saldırmak suçlamasıyla gözaltına alındı.
Polis, aktivistlerin fabrika binası önündeki zemine kendilerini yapıştırmalarını bir kez daha engellemeyi başardı.
Bazı aktivistler yanlarında yapıştırıcı malzemeler getirmişti fakat polisin hızlı müdahalesi yeni bir yapıştırma eyleminin gerçekleşmesini önledi.
Polis şu anda eyleme katılan yaklaşık 60 kişinin kimlik bilgilerini kaydetmek için geçici gözaltı uyguladı. Eylemciler Filistin bayrakları ve atkıları taşıyordu.
Aktivistler, Rheinmetall tesisinin çevresine “Burada çocuklar bir silah fabrikasının yanında okula gidiyor” yazan bir afiş de dahil olmak üzere çok sayıda pankart astı.
Ayrıca tarihi Liesenbrücke demiryolu köprüsüne tırmanan ve Filistin bayrağını sallayan bir protestocu da görüldü.
Yan sokaklarda da birkaç küçük gösteri düzenlendi ama polis raporlarına göre bu mitingler “barışçıl” bir şekilde gerçekleşti.
Son aylarda tesis önünde tekrar tekrar protestolar düzenlendi. Protesto özellikle Rheinmetall’e yönelik.
Berlin-Wedding’deki Scheringstraße’de bulunan Rheinmetall şubesinde eskiden eskiden otomobil parçaları üretiliyordu. Tesis artık bir silah fabrikasına dönüştürülüyor.
Rheinmetall fabrikasında yıl ortasından itibaren büyük kalibreli silahlar için mermi kovanları üretilmeye başlanacak.
Avrupa
İngiliz deniz dronu girişimi Kraken ‘unicorn’ oldu

İngiliz deniz savunma girişimi Kraken Technology Group, 175 milyon dolarlık yatırım turunun ardından 1 milyar doların üzerinde değerlemeye ulaştı. Şirket, bugüne kadar 200’den fazla insansız deniz aracı teslim ettiğini açıklarken yıllık üretim kapasitesini bin araca çıkarmayı hedefliyor.
İngiliz sürat teknesi yarışçısı Mal Chris’in 2021’de kurduğu Kraken Technology Group, 175 milyon dolarlık yatırım turunu tamamlayarak 1 milyar doların üzerinde değerlemeye ulaştı.
Bloomberg’in haberine göre bu gelişmeyle şirket, Avrupa’nın yeni savunma teknolojisi “unicorn”larından biri olarak görülmeye başladı.
Yatırım turuna Alman teknoloji yatırım fonu DTCP liderlik etti. NATO İnovasyon Fonu ile Alman savunma şirketi Rheinmetall de finansman turuna katıldı.
Kraken, elektronik sistemler ve hava dronları taşıyabilen insansız deniz araçları geliştiriyor ve üretiyor.
Şirketin kurucusu Mal Chris, bugüne kadar 200’den fazla insansız teknenin üretilip teslim edildiğini söyledi. Şirketin hedefi, yıllık üretim kapasitesini bin deniz aracına çıkarmak.
Kraken’in Birleşik Krallık, Avrupa ve ABD’de 13’ten fazla savunma sözleşmesi bulunuyor. Mart 2026’da Birleşik Krallık Kraliyet Donanması, 20 insansız Kraken botunun alımı için 12,3 milyon sterlin tutarında sözleşme imzaladı.
Chris, Bloomberg’e yaptığı açıklamada şirketin en önemli avantajının modüler yapıya sahip insansız deniz araçlarını geleneksel askeri tersanelere kıyasla daha düşük maliyetle ve daha kısa sürede üretebilmesi olduğunu söyledi.
Avrupa deniz kuvvetleri insansız sistemlere yöneliyor
Bloomberg, Kraken’e yapılan yatırımın Avrupa ülkelerinin deniz kuvvetlerini modernize etme çabalarının hızlandığı döneme denk geldiğini belirtti.
Birleşik Krallık Savunma Bakanlığı daha önce büyük ve maliyetli askeri platformlar yerine insansız hava araçları, otonom sistemler ve hızlandırılmış savaş teknolojisi geliştirme döngülerine öncelik vereceğini açıklamıştı.
Londra yönetimi, Silahlı Kuvvetlerin modernizasyon planı kapsamında Avrupa’nın en büyük drone test merkezini finanse etmeyi ve İngiliz ordusuna insansız hava aracı teslimatlarını hızlandırmak amacıyla üretimi sürekli artıracak özel bir görev gücü kurmayı planlıyor.
Kremlin’in Avrupa’daki askerileşmenin sonuçları konusunda daha önce birçok kez uyarıda bulunduğu da hatırlatıldı.
Söyleşi2 hafta önce“Kapitalizmin özgürlükçü bir toplumsal düzene ihtiyacı yoktur”
Rusya1 hafta önce“Planlarımızda Kiev rejimini kurtarmak yok”
Dünya Basını2 hafta önceCSIS: Ankara Zirvesi ‘NATO 3.0’ın Sahadaki Yansıması
Dünya Basını1 hafta önceİktisatçı Ann Pettifor: Faiz sistemi ekolojiyi tahrip ediyor
Dünya Basını1 hafta önceABD’nin Japonya’daki füze hamleleri Çin’e net mesaj veriyor
Dünya Basını1 hafta önceFransız iktisatçı Sapir: Avrupa ekonomilerinde kimyasal şok etkisini gösterecek
Görüş5 gün önceZirve Salonunda Konuşulmayacak Hikâye: NATO Üyeliğinin Gerçek Bedeli
Avrupa2 hafta önceRomanya parlamentosunda Moldova ile birleşme adımı











