Diplomasi
Füzeler Tahran’a, kâr payları Trump’ın kasasına düştü
ABD Başkanı Donald Trump’ın dokuz büyük petrol ve doğalgaz şirketindeki hisseleri, İran savaşı sürecinde 1,5 milyon ila 4,4 milyon dolar arasında değer kazandı. CNBC’nin resmi mali bildirimlere dayandırdığı analize göre, askeri ve siyasi kararların piyasayı etkilediği kritik günlerde Trump’ın hesaplarında yoğun hisse hareketliliği gerçekleşti.
ABD Başkanı Donald Trump’ın en büyük dokuz petrol ve doğalgaz varlığının değeri, İran ile yaşanan savaşın ilk altı ayında yaklaşık 1,5 milyon ila 4,4 milyon dolar arttı.
CNBC televizyonunun Amerikan liderinin mal bildirimi, şirket bilançoları ve FactSet piyasa verileri üzerinden yürüttüğü incelemeye göre söz konusu yatırım sepetinde Chevron, ConocoPhillips, ExxonMobil, Kinder Morgan, Marathon Petroleum, Occidental Petroleum, Phillips 66, Valero Energy ve Williams Companies hisseleri yer alıyor.
Televizyon kanalı hesaplamalarında, Trump’ın beyan ettiği varlıkların asgari ve azami taban değerleri ile hisselerin 27 Şubat kapanışından 31 Ağustos’a kadarki fiyat dalgalanmalarını esas aldı.
İran ile çatışma devam ederken Trump’ın yatırım hesaplarını yöneten uzmanlar, enerji şirketlerinin hisselerinde alım satım yapmayı sürdürdü.
İşlemlerin açıklandığı son tarih olan 29 Haziran’a kadar, dokuz şirkete ait hisselerde yeni alımların yanı sıra en az 23 satış operasyonu kaydedildi.
Beyan formlarında kesin hisse adetleri ve işlem fiyatları yer almadığı için CNBC’nin yaptığı tahminler, Trump’ın kesinleşmiş kârını veya yatırımlarının net güncel büyüklüğünü göstermiyor.
ABD ve İsrail’in İran’a yönelik hava saldırılarının başladığı dönemi izleyen ilk işlem günü olan 2 Mart’ta, Trump’ın hesaplarından sekiz büyük petrol ve doğalgaz şirketinin hisseleri alındı.
Bu işlemler arasında 100 bin ila 250 bin dolar değerinde ExxonMobil hissesi de vardı. Çatışma öncesinde Trump’ın ExxonMobil şirketindeki hisselerinin toplam değeri 3,2 milyon ila 12,5 milyon dolar düzeyinde seyrediyordu.
Ağustostaki borsa artışları, sonraki işlemler hariç tutulduğunda, bu hisselerin değerini yaklaşık 176 bin ila 690 bin dolar artırdı.
CNBC, Trump’ın kararlarının petrol piyasasını doğrudan dalgalandırdığı günlerde gerçekleşen işlemleri de mercek altına aldı. Başkanın İran’ın enerji altyapısına yönelik planlanan saldırıları ertelediği 23 Mart’ta Brent petrolün varil fiyatı yaklaşık yüzde 11 düştü.
Aynı gün Trump’ın hesapları üzerinden toplam tutarı 163 bin ila 570 bin doları bulan petrol ve doğalgaz hissesi satın alındı.
Benzer bir işlem 7 Nisan’da gerçekleşti. Trump’ın yatırım hesaplarından biri, 500 bin ila 1 milyon dolar aralığında ExxonMobil hissesi sattı.
Borsanın kapanmasından yaklaşık iki buçuk saat sonra Başkan Trump, İran ile iki haftalık ateşkes kararı aldıklarını ilan etti. Ertesi gün piyasa açılışında ExxonMobil hisseleri yüzde 6’dan fazla değer kaybetti.
Haberde, Trump’ın belirli işlemler için doğrudan talimat verdiğine, yöneticilerin adımlarından önceden haberdar olduğuna veya kişisel mali çıkarlarının Beyaz Saray politikalarını yönlendirdiğine dair kanıt görmediği belirtildi.
Beyaz Saray yetkilileri ise konuya ilişkin açıklamalarında, Başkanın yatırım portföyünün bağımsız portföy yöneticileri tarafından idare edildiğini, Trump ve aile üyelerinin varlık alım satım kararlarına müdahale yetkisinin bulunmadığını belirtti.
Portföydeki artış, enerji devlerinin kârlarında görülen genel yükselişle aynı döneme rastladı. Trump’ın hisselerine sahip olduğu dokuz enerji şirketi, ikinci çeyrekte toplam 47,6 milyar dolar kâr elde etti.
Geçen yılın aynı döneminde bu rakam 15,9 milyar dolar seviyesindeydi. Sadece ExxonMobil ve Chevron’un kârı bir önceki yılki 9,6 milyar dolardan 26,6 milyar dolara ulaştı.
ABD Hükümet Etiği Ofisi, Temmuz ayında Trump’ın 2025 yılına ait 927 sayfalık mali beyanını yayımlamıştı.
Söz konusu raporda, Trump’ın kripto para operasyonlarından elde ettiği gelirin 500 milyon doları aştığı kaydedilmişti.