İngiltere ve Fransa NATO’nun Kiev planını engelledi

The Telegraph’ın haberine göre İngiltere, Fransa, İspanya, İtalya ve Kanada, NATO Genel Sekreteri Mark Rutte’nin müttefik ülkelerin Ukrayna’ya askeri yardım için her yıl gayrisafi yurt içi hasılalarının en az yüzde 0,25’ini ayırmasını öngören teklifine karşı çıktı. Rutte, girişimin temmuzdaki NATO zirvesinde onaya sunulmasının düşük destek nedeniyle muhtemel görünmediğini söyledi.

The Telegraph’ın ittifaka dayandırdığı habere göre İngiltere, Fransa, İspanya, İtalya ve Kanada, NATO Genel Sekreteri Mark Rutte’nin müttefik ülkelerin Ukrayna’ya askeri yardım için her yıl gayrisafi yurt içi hasılalarının en az yüzde 0,25’ini ayırmasını öngören teklifini engelledi.

Gazetenin aktardığına göre Rutte, girişimi Ankara’da düzenlenecek NATO zirvesinde uzlaştırmayı hedefliyordu. Ancak Rutte bu hafta yaptığı açıklamada, planın yeterli destek bulamadığı için muhtemelen onaya sunulmayacağını söyledi. NATO Genel Sekreteri, karşı çıkan ülkelerin adını vermeden, “Bu teklifin gündeme getirileceğini düşünmüyorum” dedi.

The Telegraph’a konuşan ittifak kaynağı, girişimi halihazırda Ukrayna’ya askeri yardım için GSYH’lerinin yüzde 0,25’inden fazlasını harcayan en az yedi NATO ülkesinin desteklediğini söyledi. İttifakta kararların kabulü için tüm üye ülkelerin onayı gerekiyor.

Gazetenin Kiel Dünya Ekonomisi Enstitüsü verilerine dayandırdığı habere göre Ocak 2022’den bu yana Ukrayna’nın en büyük bağışçıları ABD, Almanya ve İngiltere oldu. ABD’nin toplam katkısı 115,4 milyar euro, Almanya’nın katkısı 25,3 milyar euro, İngiltere’nin katkısı ise 20 milyar euro olarak kayda geçti.

Haberde, Londra’nın Ukrayna’ya yönelik askeri yardımının İngiliz gayrisafi yurt içi hasılasının yaklaşık yüzde 0,1’ine denk geldiği belirtildi. İngiltere Başbakanı Keir Starmer daha önce Kiev’e yılda en az 3 milyar sterlin sağlama taahhüdünde bulunmuştu.

The Telegraph, NATO içindeki eleştirilerin özellikle İngiltere, Fransa, İspanya, İtalya ve Kanada’ya yöneldiğini yazdı. Habere göre bazı müttefikler bu ülkeleri Kiev’e yetersiz destek vermekle suçluyor.

Kiel Dünya Ekonomisi Enstitüsü verilerine göre Fransa Ukrayna’ya 7,9 milyar euro, İtalya 4,1 milyar euro, İspanya 2,2 milyar euro, Kanada ise 14 milyar euro yardım sağladı.

Rutte daha önce NATO içinde Ukrayna’ya yönelik yardım yükünün eşit dağılmadığını söylemiş, bazı ülkelerin “yetersiz harcama yaptığını” belirtmişti.

Politico da mayıs ayının ortasında yayımladığı haberinde, Rutte’nin müttefik ülkelere Ukrayna için her yıl GSYH’lerinin yüzde 0,25’i oranında yardım ayırma önerisinde bulunduğunu, ancak girişimin bazı büyük NATO ülkelerinin direnciyle karşılaştığını yazmıştı. Dergi, haberini diplomatlara ve konuya aşina kaynaklara dayandırmıştı.

Politico’nun aktardığına göre Rutte, söz konusu öneriyi temmuz ayında Türkiye’de düzenlenecek NATO zirvesi hazırlıkları kapsamında gerçekleştirilen kapalı büyükelçiler toplantısında gündeme getirdi. Diplomatlardan biri, teklifin amacının Kiev’e desteği “istikrarlı ve öngörülebilir” hale getirmek olduğunu söyledi.

Politico, girişimin kabul edilmesi halinde Ukrayna’ya yıllık yardımın yaklaşık üç katına çıkarak 143 milyar dolara ulaşabileceğini belirtti.

Habere göre öneri, bazı müttefiklerin Ukrayna’ya destek yükünün eşit dağılmadığı yönündeki memnuniyetsizliğine yanıt olarak gündeme geldi.

Kiel Dünya Ekonomisi Enstitüsü verilerine göre İskandinav ülkeleri Kiev’e kendi varsayımsal paylarının üzerinde destek sağlıyor. Batı Avrupa’nın büyük ekonomileri yaklaşık olarak ekonomik büyüklükleriyle orantılı katkı veriyor. Güney Avrupa ülkeleri ise daha sınırlı destek sağlayan bağışçılar arasında yer alıyor.

Kiev’e ortak ülkelerin GSYH’lerinin yüzde 0,25’i oranında yardım yönlendirilmesi fikrini daha önce Ukrayna Devlet Başkanı Vladimir Zelenskiy de gündeme getirmişti.

Rusya, Ukrayna’ya silah sevkiyatına ve diğer askeri yardımlara karşı çıkıyor. Moskova, bu yardımların Ukrayna’daki çatışmanın sona ermesini yalnızca uzattığını belirtiyor.