Bizi Takip Edin

Rusya

İran riyali ABD baskısı karşısında tarihi dip seviyeye geriledi

Yayınlanma

İran riyali, ABD yönetiminin devreye soktuğu kapsamlı ekonomik baskı ve tecrit adımlarının ardından serbest piyasada dolar karşısında tarihi dip seviyeye geriledi. Washington yönetimi Tahran’ın ana limanlarını, ticaret ortaklarını ve petrol ihracatını hedef alırken BAE de mali işlemleri askıya aldı.

İran ulusal para birimi riyal, Washington yönetiminin ekonomik baskıyı artırmasının ardından serbest piyasada dolar karşısında tüm zamanların en düşük seviyesine geriledi.

Bloomberg’in serbest piyasa verilerine dayandırdığı habere göre, İran’daki serbest piyasa döviz kurlarını izleyen Bonbast internet sitesinde riyal, 23 Ağustos Pazar günü, 21 Ağustos Cuma günkü kapanışa kıyasla yüzde 4,6 değer kaybederek 1 dolar karşısında 1 milyon 992 bin riyal seviyesine indi.

Bir diğer gayriresmi izleme platformu olan TGJU ise pazar günü kurun 1 dolar karşısında 2 milyon riyal sınırını aştığını, ancak seans kapanışına doğru bir miktar gerilediğini bildirdi.

İran para birimi üzerindeki baskı, ABD Başkanı Donald Trump’ın geçtiğimiz hafta Tahran’a yönelik “benzeri görülmemiş bir ekonomik tecrit” sürecinin başladığını duyurmasının ardından hız kazandı.

Washington yönetimi; Tahran’ın kalan az sayıdaki ticaret ortağına yönelik tehditler savurarak, Basra Körfezi’ndeki ana limanlarını abluka altına alarak ve ülkenin en kritik döviz kaynağı olan petrol ihracatını kısıtlayarak İran’ı tamamen yalnızlaştırmayı hedefliyor.

İran Merkez Bankası Başkanı Abdunnasır Himmeti, ülkenin ham petrol ihracatının “neredeyse tamamen durduğunu” açıkladı.

Bununla birlikte Tahran’ın başlıca ticaret ortakları arasında yer alan Birleşik Arap Emirlikleri (BAE), ikinci bir duyuruya kadar İran ile yürütülen tüm mali operasyonları askıya aldığını bildirdi.

ABD Hazine Bakanı Scott Bessent, yürütülen stratejiye ilişkin yaptığı değerlendirmede, “Amacımız, İran tamamen yapayalnız kalana dek onu ayakta tutan bütün ekonomik damarları kesmektir” ifadelerini kullandı.

Bessent, 24 Ağustos Pazartesi günü şafak vakti itibarıyla İran için ekonomik bir “D-Day” (Normandiya Çıkarması) başladığını belirterek, bunun bir hasma karşı bugüne kadar organize edilmiş en büyük finansal taarruz olduğunu söyledi.

İran’ın ekonomi gazetesi Donya-e Eqtesad’da yer alan bilgilere göre riyaldeki sert düşüş; döviz transferlerindeki aksamalar ve ihracattaki gerilemenin, ithalat talebindeki artış ve yükselen enflasyon beklentileriyle aynı döneme denk gelmesinden kaynaklandı.

İran petrolünün büyük kısmını satın alan Çin ise ABD’nin Tahran üzerindeki ekonomik baskısının sonuç vermeyeceğini savunarak anlaşmazlığın diplomatik yollarla çözülmesi çağrısında bulundu.

İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi, devlete ait İttilaat gazetesinde yayımlanan yazısında çok kutuplu mekanizmalara işaret etti.

Arakçi, “Şanghay İşbirliği Örgütü (ŞİÖ) ve BRICS grubu gibi yapıların, güç tekelini kırmak ve daha adil bir uluslararası düzene ilerlemek adına etkili araçlar olduğuna inanıyoruz” değerlendirmesinde bulunarak İran’ın bu fırsatları azami ölçüde kullanma kararlılığında olduğunu vurguladı.

İran riyali, Ortadoğu’daki gerilime paralel olarak şubat sonundan bu yana dalgalı bir seyir izliyor. Mart ayı sonunda ABD’nin İran petrolünün satışına kısmen izin verme kararı almasıyla riyal yüzde 6,7 değer kazanarak 1 dolar karşısında 1 milyon 559 bin seviyesine yükselmişti.

Ancak nisan ayı sonunda İran ile ABD arasındaki müzakerelerin çıkmaza girmesi üzerine para birimi 1 dolar karşısında 1,8 milyon riyale gerileyerek o dönemin en düşük seviyesini görmüştü.

Haziran ayı ortasında İran ve ABD arasında bir mutabakat zaptı imzalanmıştı. Söz konusu mutabakat, ateşkes sağlanmasını ve Hürmüz Boğazı’ndaki ablukanın kaldırılmasına yönelik çalışmaların başlatılmasını öngörüyordu.

Buna karşın taraflar arasındaki karşılıklı saldırılar devam etti. Sürecin ardından Tahran yönetimi, Washington’ın taahhütlerini yerine getirmediğini öne sürdü ve ABD bölgeye müdahalesine son verene kadar Hürmüz Boğazı’ndaki ablukanın süreceğini, savaş nedeniyle “tek bir damla” petrolün dahi geçişine izin verilmeyeceğini ilan etti.

Rusya

Rusya’da sınır dışı kararları dokuz ayda üç katına çıktı

Yayınlanma

Rusya’da 2026 yılının ocak-eylül döneminde yabancı uyruklular hakkında alınan sınır dışı kararları, geçen yılın aynı dönemine göre üç kat artarak 143,1 bine yükseldi. Rusya Güvenlik Konseyi verilerine göre aynı dönemde yaklaşık 291 bin yabancıya giriş yasağı konulurken, göçmenlere yönelik idari tutanak sayısı yüzde 22,6 düşüşle 1,8 milyona geriledi.

Rusya’da 2026 yılının ilk dokuz ayında yabancı uyruklular hakkında verilen sınır dışı kararları, geçen yılın aynı dönemine kıyasla üç katına çıkarak 143,1 bine ulaştı.

Sankt-Peterburg televizyonunun Rusya Güvenlik Konseyi verilerine dayandırdığı habere göre, ocak-eylül döneminde sınır dışı kararları artarken yabancılar hakkında düzenlenen idari tutanakların sayısı geriledi.

Rapora göre, aynı dönemde yaklaşık 291 bin yabancı uyrukluya ülkeye giriş yasağı getirildi.

Göçmenlere yönelik düzenlenen idari tutanak sayısı ise yüzde 22,6 azalarak 1,8 milyona indi.

Güvenlik Konseyi Aparatı yetkilileri, idari tutanaklardaki düşüşe rağmen sınır dışı kararlarının arttığına dikkat çekti.

Yetkililer, istatistiklerin göç mevzuatının uygulanmasındaki değişimi yansıttığını ancak hakkında sınır dışı kararı verilen tüm yabancıların Rusya’yı terk ettiği anlamına gelmediğini vurguladı.

Sınır dışı kararı ile infaz aşaması birbirinden ayrılıyor

Sınır dışı kararının alınması ile fiilen uygulanması sürecin farklı aşamalarını oluşturuyor.

Koşullara bağlı olarak kararlar itiraz, infaz bekleme veya doğrudan uygulama safhasında yer alabiliyor.

Dolayısıyla 143,1 binlik veri, ülke dışına fiilen gönderilen göçmen sayısını değil, alınan kararların toplamını ifade ediyor.

Rusya makamları daha önce de göç yasalarına uyum denetimlerinin sıkılaştırıldığını ve düzensiz göçle mücadelenin sürdüğünü açıklamıştı.

Okumaya Devam Et

Rusya

Eski İngiliz güvenlik danışmanından NATO’ya Rusya’ya karşı taarruz çağrısı

Yayınlanma

Eski İngiltere Ulusal Güvenlik Danışmanı Mark Sedwill, hibrit tehditlere karşı NATO’nun inisiyatifi ele alarak Rusya’ya yönelik taarruz adımları atması gerektiğini savundu.

Eski İngiltere Ulusal Güvenlik Danışmanı Mark Sedwill, NATO’nun Rusya karşısında inisiyatifi ele alması ve Moskova’yı “stratejik ikilemlerle” karşı karşıya bırakması gerektiğini söyledi.

Financial Times’ın (FT) haberine göre Sedwill, bu açıklamayı 11 Kasım’da Norveç’in başkenti Oslo’da düzenlenen güvenlik forumunda yaptı.

İngiliz uçak gemisi HMS Prince of Wales’in güvertesinde gerçekleşen Atlantic Future Forum’a başkanlık eden ve 2017-2020 yıllarında İngiltere Ulusal Güvenlik Danışmanı olarak görev yapan Sedwill, NATO’nun inisiyatifi devralması gerektiğini savundu.

Sedwill, Moskova’ya eylemlerinin karşılık doğuracağı mesajının kara, deniz, hava, siber alan ve uzayda verilebileceğini ifade etti.

Sedwill, konuşmasında “NATO savunma ittifakıdır ancak en etkili savunma biçimi çoğu zaman hasımlarımıza karşı taarruza geçmektir” dedi.

İngiltere’nin halihazırda “hibrit savaşla” yüz yüze olduğunu dile getiren Sedwill, siber saldırılar, insansız hava aracı olayları ve seçimlere müdahale girişimlerini karşılaşılan tehditler arasında sıraladı.

Sedwill’in görüşlerini bilen kaynaklar FT’ye, gündemdeki olası adımlar arasında taarruz amaçlı siber operasyonların, Rusya’nın “gölge filosuna” yönelik daha katı uygulamaların ve Avrupa’daki Rus istihbarat ağlarının çökertilmesinin yer aldığını aktardı.

Aynı forumda konuşan Norveçli Koramiral Rune Andersen, NATO’nun Kuzey Atlantik’teki askeri varlığını artırmasının Moskova’da nasıl algılandığının dikkate alınması çağrısı yaptı.

Uçak gemilerinin ve stratejik hava unsurlarının bölgeye dönüşünü zorunlu gören Andersen, ittifakın “yanlış anlamalara yol açmadan güç göstermesinin” önemini vurguladı.

Andersen ayrıca, Rus donanmasının ticari gemilere refakat etme ve askeri üsleri koruma görevleri yüzünden yoğun baskı altında kaldığına dikkat çekti.

Kuzey Atlantik ve Arktik bölgesinde askeri hareketlilik artıyor

Oslo’daki konuşmasında Kuzey Atlantik’i Kuzey Amerika ile Avrupa arasındaki en hayati takviye hattı diye niteleyen NATO Genel Sekreteri Mark Rutte, Rusya’nın Uzak Kuzey’deki askeri faaliyetlerini genişlettiğini belirtti.

Rutte, Rusya’nın Sovyet döneminden kalma derin su limanlarını yeniden açtığını ve yeni silahlar denediğini söyledi.

Arctic Sentry misyonunun başlamasının ardından ittifakın bölgedeki tatbikat sayısını artırdığını ve gözetleme faaliyetlerini sıkılaştırdığını aktaran Rutte’nin açıklamalarından bir gün önce İngiltere Savunma Bakanlığı, sualtı kablolarını korumak ve denizaltıları tespit etmek amacıyla insansız hava araçları ile sensörlerden oluşan Atlantic Net sistemine 90 milyon sterlinlik başlangıç yatırımı yapacağını duyurmuştu.

Londra ve Moskova arasında doğrudan iletişim kanalı tartışması

Forum öncesinde FT’ye mülakat veren İngiltere Savunma Bakanı Wes Streeting, Moskova ile başta askeri makamlar olmak üzere ilave iletişim kanalları açılmasını önermişti.

Streeting mülakatta “Her zaman yanlış hesaplama riski vardır ve doğrudan iletişim tam da bu yüzden büyük önem taşır” diye konuşmuştu.

Gazetenin haberinde, Londra’nın Rusya Genelkurmay Başkanı Valeriy Gerasimov ile görev yapan iki farklı İngiliz mevkidaşı arasında telefon görüşmesi ayarlamaya çalıştığı ancak İngiliz yetkililerin aktardığına göre bu girişimlerin sonuçsuz kaldığı bilgisi yer aldı.

Rusya Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Mariya Zaharova ise 11 Kasım’da yaptığı açıklamada Streeting’e doğrudan Rusya Savunma Bakanlığına başvurmasını önerdi.

Zaharova basın toplantısında “Böyle bir ihtiyaç varsa, sizi temin ederim ki orada telefonları açar ve konuşurlar” dedi.

Londra’nın 2024’te Rus askeri ataşesini sınır dışı ederek Moskova ile iletişim kanallarını kestiğini savunan Zaharova, İngiliz hükümetinin o dönem diplomatın askeri istihbarat için çalıştığını ve Moskova’nın bu konuda Londra’ya resmi bildirimde bulunmadığını kanıt sunmadan öne sürdüğünü kaydetti.

Okumaya Devam Et

Rusya

Finlandiya zorunlu haller dışında Rusya vatandaşlarına girişi yasaklıyor

Yayınlanma

Finlandiya hükümeti, 16 Kasım’dan itibaren zorunlu gerekçesi olmayan Rusya vatandaşlarının ülkeye girişini ve transit geçişini engelleme kararı aldı. Karar, ulusal çıkarlar açısından önem taşımayan kısa süreli çalışma vizelerini ve başka AB ülkelerinden alınan vizeleri de kapsıyor.

Finlandiya hükümeti, 12 Kasım’da Rusya vatandaşlarının ülkeye girişine yönelik kısıtlamaları sıkılaştırma kararı aldı.

Verkkouutiset gazetesinin haberine göre, 16 Kasım’dan itibaren zorunlu bir neden taşımayan seyahatlerde Rusya vatandaşlarına vize verilmeyebilecek ve ülkeye girişleri reddedilebilecek.

Yeni düzenleme, Schengen vizesi kapsamındaki ulusal çıkarlar açısından önem taşımayan her türlü kısa süreli çalışmayı kapsıyor.

Hükümet, bu tür seyahatlerin Finlandiya için tehdit oluşturabileceğini değerlendiriyor.

Kısıtlamalar, Rusya vatandaşlarının hangi ülkeden geldiğine bakılmaksızın uygulanacak ve Schengen bölgesindeki diğer ülkelere yapılacak transit geçişleri de içine alacak.

Başka bir Avrupa Birliği (AB) ülkesinden alınmış vizeyle Finlandiya’ya girişe de izin verilmeyebilir.

Finlandiya Dışişleri Bakanı Elina Valtonen, benzer önlemlerin başka ülkelerde halihazırda uygulandığını ya da hazırlık aşamasında olduğunu ve konunun AB düzeyinde ele alındığını açıkladı.

Kısıtlamaların sıkılaştırılmasına, Spor Tahkim Mahkemesinin (CAS) 30 Ekim’de Uluslararası Buz Hokeyi Federasyonunu Rusya milli takımlarını 2026-2027 sezonu müsabakalarına kabul etmeye mecbur bırakan kararı yol açtı.

Valtonen, “Rusya’nın sürdürdüğü saldırgan savaş koşullarında Rus sporcuların Finlandiya’da yeri yok” dedi.

Finlandiya ve beş Avrupa ülkesinin buz hokeyi federasyonları Rusya takımlarına karşı oynamayı reddederken Kanada da aralık ayında düzenlenecek gençler dünya şampiyonasına Rusya’yı kabul etmeyeceğini duyurdu.

Helsinki’de 20-21 Kasım tarihlerinde Uluslararası Paten Birliğinin (ISU) artistik buz pateni Grand Prix ayağı düzenlenecek.

Kasım sonunda Finlandiya’daki Ruka kayak merkezi, Rus sporcuların tarafsız statüyle katılmasına izin verilen kayaklı koşu Dünya Kupası ayağına ev sahipliği yapacak.

Tampere kentinde 17-21 Mart 2027 tarihlerinde düzenlenecek artistik buz pateni dünya şampiyonası için de Rusya Federasyonu’ndan sporcuların başvurusu bulunuyor.

Okumaya Devam Et

Çok Okunanlar

English