İsviçreli Gunvor’un Lukoil varlıklarını satın almasına ABD’den veto

ABD Hazine Bakanlığı, İsviçreli petrol şirketi Gunvor’un, Rusya’nın en büyük özel petrol şirketi Lukoil’in 21 milyar dolar değerindeki yurt dışı varlıklarını satın almasına izin vermedi. Bakanlık, Gunvor’u “Kremlin’in kuklası” olarak nitelerken, şirket bu iddiaları “yanıltıcı ve yanlış” olarak reddederek teklifini geri çekti.

Washington yönetimi, İsviçreli petrol şirketi Gunvor’un, Rusya’nın en büyük özel petrol ve doğalgaz şirketi Lukoil’in yurt dışı varlıklarını satın almasına izin vermeyeceğini açıkladı.

ABD Hazine Bakanlığından yapılan açıklamada, “Başkan Donald Trump, Ukrayna’daki savaşın derhal sona ermesi gerektiğini açıkça ifade etti. Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin anlamsız katliamlarına devam ettiği sürece, Kremlin’in kuklası Gunvor hiçbir zaman faaliyet ve kâr elde etme lisansı alamayacak” denildi.

Gunvor’dan yanıt: İddialar yanıltıcı

Bu açıklamadan yaklaşık bir saat sonra Gunvor, Lukoil’in yurt dışı varlıklarını satın alma teklifini geri çektiğini duyurdu.

Şirket, ABD Hazine Bakanlığının açıklamasını “tamamen yanıltıcı ve yanlış” olarak nitelendirdi.

Şirketten yapılan açıklamada, “Gunvor, sahiplik yapısı ve faaliyetleri konusunda her zaman açık ve şeffaf olmuştur. On yılı aşkın süredir Rusya’dan aktif biçimde uzaklaşmakta, yaptırımlara uygun şekilde ticaretini durdurmakta, Rus varlıklarını elden çıkarmakta ve Ukrayna’daki savaşı kamuoyu önünde kınamaktadır” ifadeleri kullanıldı.

Anlaşma için Hazine onayı gerekiyordu

ABD, 22 Ekim’de Rusya’nın en büyük iki petrol şirketi olan Rosneft ve Lukoil ile bu şirketlere bağlı kuruluşlara yaptırım uygulamıştı.

Bu karardan bir hafta sonra, 1997’de İsveçli iş insanı Torbjörn Törnqvist ve Rusya Devlet Başkanı’na yakınlığıyla bilinen milyarder Gennadiy Timçenko tarafından kurulan Gunvor, Lukoil’in yurt dışı varlıklarını satın almayı planladığını bildirmişti.

Söz konusu varlıklar, dünya genelinde 11 ülkede petrol üretimi, yakıt işleme ve perakende satış alanlarında faaliyet gösteren ve toplam değeri yaklaşık 21 milyar dolar olan onlarca işletmeyi kapsıyordu.

Ancak anlaşmanın tamamlanabilmesi için Gunvor’un ABD Hazine Bakanlığından onay alması şarttı.

Öte yandan Bloomberg haber kuruluşunun konuya aşina kaynaklara dayandırdığı habere göre, bu gelişmelerin ardından ABD, petrol ticareti şirketinin Moskova ile olan geçmiş bağlantılarını incelemeye karar verdi.

Haberde, Gunvor’un Lukoil’in yurt dışı varlıklarını satın alması halinde, şirketin kurucu ortağı Törnqvist’in kariyerindeki en büyük iki anlaşmanın da ABD yaptırımları sayesinde gerçekleşmiş olacağına dikkat çekildi.

Nitekim Washington yönetiminin 2014’te Moskova’ya yönelik kısıtlamaları devreye sokmasının ardından milyarder Timçenko, şirketteki hissesini Törnqvist’e satmıştı.

O dönemde ABD Hazine Bakanlığı, Timçenko’nun enerji sektöründeki faaliyetlerinin “doğrudan Putin’le bağlantılı” olduğunu, Rusya Devlet Başkanı’nın Gunvor’da yatırımları bulunduğunu ve şirketin kaynaklarına erişim sağlayabildiğini belirtmişti.

Öte yandan Törnqvist, Lukoil’in yurt dışı varlıklarının Gunvor’a satılması halinde bu varlıkların bir daha Rus şirketine geri dönmeyeceğini ifade etmişti.

Törnqvist ayrıca, satışın Rusya’ya herhangi bir fayda sağlamayacağını belirterek ABD makamlarının bu anlaşmaya karşı çıkmaması gerektiğini savunmuştu.

Washington yönetimi daha önce Lukoil’e yurt dışı varlıklarını elden çıkarması için 21 Kasım’a kadar süre tanımıştı.

Bloomberg‘in haberine göre, büyük enerji şirketleri daha önce Lukoil temsilcileriyle temasa geçerek varlıkları satın alma konusuna ilgi göstermiş, ancak Gunvor’un teklifi nedeniyle geri çevrilmişti.