Jeffrey Sachs’tan Şansölye Friedrich Merz’e açık mektup: “Tarih öğrenin”

Amerikalı ekonomist Jeffrey Sachs, Berliner Zeitung gazetesinde yayımlanan açık mektubunda, NATO’nun doğuya genişlemesinin durdurulmasını ve Ukrayna’nın tarafsızlık statüsünü savundu. Sachs, Şansölye Merz’e tarihten ders çıkarma ve Rusya’yı kapsayan yeni bir güvenlik mimarisi inşa etme çağrısı yaptı.

Dünyaca ünlü Amerikalı ekonomist Jeffrey Sachs, Berliner Zeitung gazetesinde yayımlanan açık mektubunda, Almanya Başbakanı Friedrich Merz’in dış politika söylemlerini ve Ukrayna’daki savaşın gidişatını değerlendirdi.

Sachs, mektubunda Avrupa güvenliğinin bölünmez bir bütün olduğunu hatırlatarak Almanya’nın tarihsel sorumluluklarını yerine getirmesi gerektiğini belirtti.

Sachs, mektubunda Şansölye Merz’e hitaben şu ifadeleri kullandı:

“Defalarca Almanya’nın Avrupa güvenliğinden sorumlu olduğundan bahsettiniz. Bu sorumluluk sloganlarla, seçici hafızayla veya savaş söyleminin normalleştirilmesiyle değiştirilemez. Güvenlik garantileri tek yönlü yollar değildir. İki yönde de işler. Bu ne Rusya’nın ne de Amerika’nın argümanıdır; Helsinki Nihai Senedi’nde açıkça yer alan Avrupa güvenliğinin temel bir ilkesidir.”

Almanya’nın 1990 yılından bu yana Rusya’nın güvenlik endişelerini görmezden geldiğini vurgulayan Sachs, NATO’nun doğuya doğru genişlemesinin tarihsel vaatlerin ihlali olduğunu aktardı. Sachs, Sovyet liderliğine verilen “NATO genişlemeyecek” güvencelerinin Almanya’nın yeniden birleşmesi için temel şart olduğunu hatırlattı.

Amerikalı profesör, mektubunda geçmişteki stratejik hatalara dikkati çekerek şunları kaydetti:

“1990’da Rusya’nın temel güvenlik endişeleri defalarca göz ardı edildi, önemsizleştirildi veya doğrudan ihlal edildi; bu durum genellikle Almanya’nın aktif katılımıyla gerçekleşti. 2008 Bükreş zirvesinde Ukrayna ve Gürcistan’ı da kapsayacak şekilde NATO’nun genişlemesine yönelik ısrarlı baskı, Moskova’nın açık kırmızı çizgilerini aştı.”

Ukrayna’da tarafsızlık ve diplomasi vurgusu

Haberde Sachs’ın, çözüm için Ukrayna’nın tarafsız statüsünün zorunlu olduğunu vurguladığı aktarıldı. Finlandiya ve Avusturya örneklerini veren ekonomist, tarafsızlığın tüm tarafların güvenliğini sağlayan bir araç olarak geçmişte başarıyla uygulandığını belirtti.

Sachs, Şansölye Merz’e yönelik eleştirilerini şu sözlerle sürdürdü:

“Propaganda yeter artık! Halkın ahlaken çocuk yerine konmasına yeter! Avrupalılar, güvenlik ikilemlerinin gerçek olduğunu, NATO eylemlerinin sonuçları olduğunu ve Rusya’nın güvenlik endişelerinin yokmuş gibi davranarak barışın sağlanamayacağını gayet iyi anlayabilirler. Diplomasi yatıştırma değildir ve tarihsel dürüstlük ihanet değildir.”

Almanya için stratejik olgunluk çağrısı

Sachs, Almanya’nın bir dönem uyguladığı Ostpolitik (Doğu Politikası) yaklaşımının bir zayıflık değil, stratejik olgunluk göstergesi olduğunu ifade etti. Bugün de benzer bir olgunluğa ihtiyaç duyulduğunu belirten Sachs, Rusya’yı dışlamak yerine kapsayan bir güvenlik mimarisinin Avrupa’nın çıkarına olduğunu yazdı.

Mektubun sonunda Merz’e sert bir çağrıda bulunan Sachs, “Biraz tarih öğrenin, Sayın Şansölye! Ve bu konuda dürüst olun! Dürüstlük olmadan güven olmaz. Güven olmadan güvenlik olmaz. Ve diplomasi olmadan, Avrupa sözde ders aldığı felaketleri tekrarlama riskiyle karşı karşıya kalır” ifadelerine yer verdi.

Sachs ayrıca, yaptırımların barış getirmediğini ve Avrupa ekonomisine, özellikle de Alman sanayisine ciddi zararlar verdiğini savundu.

Rusya’nın Batı’daki varlıklarının dondurulmasını uluslararası hukukun ihlali olarak nitelendiren Sachs, ekonomik gerçekçiliğe geri dönülmesi gerektiğini vurguladı.