Kaliforniya seçmeni milyarderlere yüzde 5 servet vergisini reddetti

Kaliforniya’da seçmenler, sağlık harcamalarında kullanılması planlanan ve milyarderlerin servetine bir defaya mahsus yüzde 5 vergi getirmeyi hedefleyen tasarıyı halk oylamasında reddetti. Düzenlemeye karşı çıkanlar, yaklaşık 100 milyar dolarlık kaynak sağlamayı hedefleyen girişim karşısında oylamayı 5,5 yüzde puan farkla kazandı.

ABD’nin Kaliforniya eyaletindeki seçmenler, milyarderlerin servetine bir defaya mahsus yüzde 5 vergi getirilmesini öngören teklifi reddetti.

Elde edilecek gelirin ağırlıklı olarak sağlık hizmetlerine aktarılması planlanan teklif için halk oylaması yapıldı. Oylama 3 Kasım ara seçimlerinde gerçekleştirildi.

The Wall Street Journal’ın (WSJ) haberine göre, 9 Kasım akşamı itibarıyla vergi karşıtları zafer elde etmeye yetecek oy oranına ulaştı.

Vergi teklifine karşı çıkanlar, düzenlemeyi destekleyenlerin yaklaşık 5,5 yüzde puan önünde yer aldı.

Girişim, 1 Ocak 2026 itibarıyla Kaliforniya’da ikamet eden milyarderlerin net varlık değerleri üzerinden bir defaya mahsus yüzde 5 vergi alınmasını içeriyordu.

Verginin beş yıllık taksitler halinde ödenmesine izin verilmesi öngörülüyordu.

Toplanacak kaynağın yaklaşık yüzde 90’ının sağlık sektörüne, kalan kısmının ise eğitim ve gıda yardımı programlarına aktarılması planlanıyordu.

Teklifin öncüsü olan sağlık çalışanları sendikası SEIU United Healthcare Workers West, sağlık programlarındaki federal bütçe kesintilerini telafi etmek amacıyla beş yılda yaklaşık 100 milyar dolar toplamayı hedefliyordu.

Sendikanın başkanı Dave Regan, Kaliforniya yönetiminin sağlık programlarındaki fon kesintilerini giderecek alternatif bir yol bulamaması halinde, vergi teklifini 2028’de yeniden oylamaya sunmayı planladıklarını açıkladı.

Kaliforniya Valisi Gavin Newsom ile halefi olarak seçilen Xavier Becerra teklife karşı çıkan isimler arasında yer aldı.

Newsom ve Becerra, söz konusu verginin varlıklı girişimcilerin eyaletten ayrılmasına yol açabileceğinden ve eyalet bütçe gelirlerini düşürebileceğinden endişe duyduklarını dile getirdi.

Diğer taraftan teklif, Kaliforniya Demokrat Partisi ve Senatör Bernie Sanders’tan destek gördü.

Vergi karşıtı cephe, yürüttüğü propaganda kampanyası için teklifi destekleyenlerin yaklaşık 10 katı tutarında bağış topladı.

Google’ın kurucu ortaklarından Sergey Brin, girişime karşı faaliyet gösteren Building a Better California adlı kuruluşa 100 milyon dolardan fazla bağış yaptı.

The New York Times (NYT), vergi karşıtlarının ekim ayında kapsamlı bir televizyon reklamı kampanyası yürüttüğünü, destekçilerin ise bütçe yetersizliği nedeniyle sosyal medya mecralarına ve içerik üreticilerine yöneldiğini aktardı.

Öğretmen ve itfaiyeci sendikaları ile Planned Parenthood kuruluşunun Kaliforniya şubesi de vergi teklifine karşı çıkan taraflar arasında bulundu.

Vergi tartışmaları devam ederken bazı milyarderler Kaliforniya’dan ayrıldı.

Fortune dergisi, eyaletten ayrılanlar arasında Google kurucu ortakları Sergey Brin ve Larry Page, yatırımcı Peter Thiel ve yönetmen Steven Spielberg’in yer aldığını yazdı.

Derginin tahminine göre, Kaliforniya’dan ayrılan altı milyarderin ödemesi muhtemel vergi miktarı yaklaşık 27 milyar dolar seviyesindeydi.

Spielberg’in sözcüsü, taşınma gerekçesini ailevi nedenlere dayandırdı.

Oylama öncesinde Financial Times gazetesi de teklifin yasalaşması halinde Kaliforniya’dan ayrılan milyarderlerin vergi denetimleriyle karşılaşabileceğini yazdı.

Eyalet yetkililerinin bu kişilerin asıl ikametgahlarını belirlerken gayrimenkul varlıklarını, banka hesaplarını, araç kayıtlarını ve Kaliforniya ile olan diğer bağlarını inceleyebileceği kaydedildi.