Macron, “dünya düzeninin parçalanması” riski konusunda uyardı

Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron, Çin ile Avrupa arasında artan ticaret gerilimleri ortamında Pekin’de Xi Jinping ile bir araya geldiği sırada “uluslararası düzenin parçalanması” riskine karşı uyarıda bulundu.

Macron, Çin lideri ile görüşmesinin ardından yaptığı açıklamada şunları söyledi:

“On yıllardır dünyaya barış getiren uluslararası düzenin parçalanması riskiyle karşı karşıyayız. Bu bağlamda, Çin ile Fransa arasındaki diyalog her zamankinden daha önemli hale geldi. Birçok ortak noktamız var. Bazen anlaşmazlıklar yaşıyoruz, fakat … inandığımız etkili bir çok taraflılık için bunları nasıl aşacağımızı bilmek bizim sorumluluğumuz.”

Xi, ikili görüşmeler öncesinde yaptığı açıklamada Macron’a “çok taraflılığın bayrağını yüksekte tutması” ve diğerlerinin ülkelerinin ilişkilerine müdahale etmesini engellemesi çağrısında bulunmuştu.

Çin devlet başkanının Büyük Halk Salonu’nda yaptığı açıklamalar, Avrupa’nın Çin politikasının Başkan Donald Trump yönetimindeki ABD yönetiminin etkisi altında olduğu yönündeki suçlamalara üstü kapalı bir göndermeydi.

Xi, Macron’a, “Çin, her zaman iki halkın temel çıkarları ve uluslararası toplumun uzun vadeli çıkarları doğrultusunda hareket etmek ve her türlü müdahaleyi ortadan kaldırmak için Fransa ile işbirliği yapmaya hazırdır,” dedi.

Macron’un Çin ziyareti, 2017’de cumhurbaşkanı olduğundan bu yana dördüncü ziyareti ve 2026’da G7 başkanlığını devralmaya hazırlandığı bir dönemde gerçekleşmektedir.

Macron’un gündeminin en üst sırasında küresel ekonomik dengesizliklerin ele alınması yer alıyor. Çin’in hızla artan ticaret ve yatırım dengesizlikleri ve ihracat odaklı büyümesi nedeniyle Pekin ile Avrupa arasında gerginlikler artıyor.

Macron, iki ülke arasındaki ekonomik ilişkilerde “yeni bir sayfa açma zamanı” olduğunu söyledi ve Çin’den, ikili yatırımların artırılması kapsamında 2030 yılına kadar Avrupa’ya daha fazla yatırım yapmasını istedi.

Mevcut dengesizliklerin “sürdürülemez hale gelmeye başladığını” uyarısında bulunan Macron, “Bu şekilde devam edersek, bir krize ulaşacağız,” dedi.

Fransız lider, ticaret savaşının “bu sorunu çözmek için en kötü yol” olduğunu söyledi.

Perşembe günü yaptığı açıklamada Xi, Macron ile havacılık, nükleer enerji, biyofarmasötikler ve yapay zeka gibi sektörlerin yanı sıra panda koruma ve “küresel yönetişim” gibi diğer alanlarda daha fazla işbirliği yapma konusunda anlaştıklarını söyledi.

Xi, Pekin’in endüstriyel bağımsızlığı defalarca vurgulamasına rağmen, mart ayında resmi olarak açıklanacak olan Çin’in bir sonraki beş yıllık planının Fransız endüstrisine fırsatlar sunduğunu söyledi.

Xi, iş dünyası liderlerine yaptığı açıklamada, “Fransa’ya yatırım yapma kapasitesi ve isteği olan Çinli şirketleri destekliyoruz” dedi ama somut önlemler konusunda taahhütte bulunmadı.

Çinli lider, ülkesinin Ukrayna’da barışı desteklediği yönündeki tutumunu yineledi. Fransa, Çin’i Rusya-Ukrayna çatışmasında arabulucu olarak hareket etmeye teşvik etmeye çalışıyor.

Görüşmeler, Fransa’da bir yargıcın, Çin merkezli e-ticaret perakendecisi Shein’in pazarında yasadışı ürünler bulunmasının ardından, hükümetin Shein’in ülkedeki faaliyetlerini üç ay süreyle yasaklama önerisi hakkında bu hafta karar vermesi beklenirken gerçekleşti.

Çin ayrıca Avrupa ürünlerine yönelik anti-damping soruşturmaları başlattı. Konyak ihracatına yönelik soruşturma büyük ölçüde çözülmüş olsa da, diğer soruşturmalar (özellikle AB süt ürünlerine yönelik olanlar) devam ediyor ve sektör liderlerine göre önümüzdeki haftalarda ek gümrük vergileriyle ilgili kararlar alınması bekleniyor.