Diplomasi
Macron Washington’da Trump ile görüşecek
Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron bugün (24 Şubat) Washington’da Donald Trump’la yapacağı görüşmede, ABD Başkanının tüm askeri yardımları kesmek, NATO’dan çekilmek ve müzakere masasında sadece Rusya’nın yer alacağı bir barış anlaşması yapmakla tehdit ettiği Ukrayna konusunda ABD ve Avrupa’nın çıkarlarının yakın bir şekilde örtüştüğünü anlatacak.
Trump’ın göreve gelmesinden bu yana Washington’a davet edilen ilk Avrupalı lider olan Macron, Kiev ile Moskova arasında “sürdürülebilir bir barışın” hem ABD hem de AB’nin çıkarlarına hizmet edeceğini ve Avrupalıların Amerika’nın talep ettiği gibi kendi savunma kapasitelerinde büyük bir rol oynamaya istekli ve muktedir olduklarını vurgulayacak.
Macron, ziyaret öncesinde yaptığı açıklamada, Vladimir Putin’in Ukrayna’da kazanmasına izin vermenin “büyük bir stratejik hata” olacağını savunacağını vurguladı.
Fransız lider, “Avrupa’nın stratejik özerkliğini” konuşacak
Bir Fransız cumhurbaşkanlığı yardımcısı gezi öncesinde gazetecilere yaptığı açıklamada, “Biz [Fransa] ABD’nin Rusya’nın Ukrayna’ya yönelik saldırganlık savaşına son verme hedefini tamamen paylaşıyor ve Amerikan yönetimi tarafından desteklenen ‘güç yoluyla barış’ yaklaşımını destekliyoruz,” dedi.
Yardımcı, Avrupa savunma ve NATO harcamalarını artırırken ve barış sağlandığında Ukrayna’ya sunabileceği güvenlik garantilerini düşünürken Brüksel ve Washington arasındaki pek çok “yakınlaşmadan” söz etti.
Cumhurbaşkanlığı yardımcısı, “ABD her zaman Avrupalıların kendi savunmaları için daha fazlasını yapmaları gerektiğini söylemiştir. Fransa Cumhurbaşkanı da son sekiz yıldır aynı şeyi söylüyor,” diye ekledi.
Macron’un barış anlaşmasının bir parçası olarak, “gelecekteki olası Rus saldırılarına” karşı Ukrayna semalarını kontrol etmek üzere hava savunmasını görevlendirecek ve sınırdan uzakta konuşlanacak yaklaşık 30.000 askerle birlikte bir barışı koruma “güvence gücü” için ortak bir Fransız-İngiliz planının ana hatlarını çizmesi bekleniyor.
Birleşik Krallık Başbakanı Sir Keir Starmer da perşembe günü Washington’a yapacağı ziyarette bu plan için bastıracak.
AB liderleri, Avrupa kurumları ve NATO şeflerinin yanı sıra Kanada ile iki toplantıya öncülük eden Macron, geçtiğimiz hafta boyunca 30’dan fazla Avrupalı ve dünya lideriyle konuştu.
Avrupa karar vermiş değil
Öte yandan Avrupalılar da barış anlaşmasının bir parçası olarak Ukrayna’ya asker gönderme konusunda temelde bölünmüş durumda ve geçen haftaki Elysée zirveleri, zaman daralıyor olsa da, bir orta yol bulmak için pek bir şey yapmadı.
Polonya Başbakanı Donald Tusk geçen hafta X’te yazdığı yazıda, “Bu kadar konuşma yeter, harekete geçme zamanı!”, dedi ve Avrupa’da dondurulan Rus varlıklarının Ukrayna’ya yardımı finanse etmek için kullanılması ve Rusya ile AB sınırları boyunca hava savunmasının güçlendirilmesi de dahil olmak üzere Avrupalıları “cesur adımlar atmaya” çağırdı.
Macron ve Starmer ayrıca geçtiğimiz cuma günü Fox News Radyosu’nda Trump tarafından Ukrayna’daki savaşı sona erdirmek için “hiçbir şey” yapmamakla suçlandı.
Macron’un, Avrupalılarla varılacak bir anlaşmanın Trump’ın bir an önce anlaşma yapma ve Ukrayna’dan çıkma ihtiyacına hizmet edeceğini de göstermesi gerekecek.
Fransa’nın eski ABD Büyükelçisi Gérard Araud Le Point gazetesine yazdığı yazıda, “Amerikan askerleri ya da parası olmadan […] Avrupalılar tarafından Ukrayna için güvenlik garantileri sağlanan bir barış… Bu Avrupa’nın son şansı olabilir” dedi.
AB liderleri Kiev’e gidiyor: Zelenskiy’e destek gösterisi
Macron Trump’la görüşmeye giderken, Avrupa Birliği ve en yakın müttefikleri ise pazartesi günü Kiev’de bir güç gösterisi düzenleyerek, Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy’in arkasında sağlam bir şekilde durduğunun sinyalini verecek.
Ukrayna’nın savaştan harap olmuş başkentine giden heyette AB’nin en üst düzey yetkilileri olan Avrupa Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen ve Avrupa Konseyi Başkanı António Costa’nın yanı sıra İspanya, İskandinav ve Baltık ülkelerinin liderleri ile AB üyesi olmayan NATO üyeleri de dahil olmak üzere diğer bazı ülkelerin liderleri de yer alacak.
AB’nin çabaları hakkında bilgi sahibi olan bazı diplomatların POLITICO’ya aktardığına göre, liderler seyahat hazırlıkları sırasında Ukrayna’ya yönelik en az 20 milyar avro değerinde olması beklenen bir askeri destek paketi üzerinde çalışıyorlar.
Bloğun en üst düzey diplomatı Kaja Kallas, her AB ülkesinden top mermileri, hava savunma sistemleri, Ukrayna tugayları için eğitim ve teçhizat başta olmak üzere Kiev’e ne verebileceklerini görmek üzere askeri envanterlerini gözden geçirmelerini istedi.
Bu hafta Avrupalıların aklındaki en önemli konu, Washington ile Kiev arasındaki ilişkiler kötüye giderken Avrupa’nın elini güçlendirmek, Ukrayna’ya destek vermek ve Trump yönetimiyle zor ilişkileri yönetmek.
İsminin açıklanmasını istemeyen Avrupalı bir diplomat, “[Trump’ın] gücendiğinde radikal düşmanca kararlar alabileceğini içselleştirmemiz gerekiyor. Kamuoyunun hazır olmadığı bir dönemde … Avrupa için bir güvenlik planı oluşturmamız gerekiyor. Hem bunu yapıp hem de 100.000 kadar Amerikan askerinin Avrupa’dan çekilmesini yönetemezsiniz. İşte bu yüzden [Trump’la] bağlarımızı koparamayız,” diye konuştu.