Myanmar ordusu Rusya destekli liman projesi için harekete geçti

Myanmar ordusu, Rusya’nın desteğiyle canlandırılmaya çalışılan Dawei Özel Ekonomik Bölgesi sahasında kontrolü sağlamak için yüzlerce askerle geniş çaplı operasyon başlattı. Tayland sınırındaki bölgede yerel direniş güçleriyle şiddetli çatışmalar yaşanırken Malakka Boğazı’na stratejik alternatif sunan projede derin deniz limanı ve enerji tesisleri inşa edilmesi hedefleniyor.

Myanmar ordusu, Rusya’nın desteğiyle hayata geçirilmesi planlanan Dawei Özel Ekonomik Bölgesi (SEZ) arazisinde operasyon yürütmek üzere yüzlerce asker konuşlandırdı.

Yerel direniş güçleri ve aktivistlerin Reuters’a verdiği bilgilere göre bölgede ordu birlikleri ile silahlı muhalifler arasında çatışmalar patlak verdi.

Andaman Denizi kıyısında derin deniz limanı ve enerji santrali inşasının öngörüldüğü Dawei sahasındaki bu askeri harekat, Myanmar’daki askeri hükümetin projeyi yeniden canlandırmak için güç kullanmaya hazır olduğunu gösteren en somut adım olarak nitelendiriliyor.

Söz konusu ekonomik bölge, küresel deniz ticaretinin kilit noktalarından Malakka Boğazı’na stratejik bir alternatif olarak değerlendiriliyor.

Andaman Denizi kıyısında 196 kilometrekarelik bir alanı kapsayan Dawei Özel Ekonomik Bölgesi projesi bünyesinde gelecekte yüksek teknolojili sanayi alanları, ulaşım merkezleri, bilişim teknolojisi bölgeleri ve ihracata yönelik işleme tesislerinin kurulması hedefleniyor.

Ordu birlikleri, temmuz ayından bu yana Dawei’nin yer aldığı ve Tayland sınırında bulunan güneydeki Tanintharyi bölgesine yüzlerce asker sevk etti. Bu askeri sevkiyat, yerel direniş gruplarıyla doğrudan çatışmalara yol açtı.

Bölgedeki operasyonların sertleşmesi, Myanmar Silahlı Kuvvetleri Genelkurmay İkinci Başkanı Kyaw Swa Lin’in haziran ayı sonunda bölgeye yaptığı ziyaretin ardından geldi.

Kyaw Swa Lin, askerlere Dawei de dahil olmak üzere ülkedeki “stratejik projeleri” koruma çağrısında bulunmuştu. Bu ziyaretin ardından yaklaşık 700 askerden oluşan bir askeri konvoy bölgeye doğru ilerlemeye başladı.

Dawei Özel Ekonomik Bölgesi çevresinde yürütülen askeri operasyon hava kuvvetleri ve donanma unsurlarınca da destekleniyor.

İlk olarak 2008 yılında Tayland ile ortak girişim biçiminde başlatılan Dawei projesi, yerel halkın direnişi ve finansman yetersizliği sebebiyle 2013’te dondurulmuştu.

Myanmar’daki askeri hükümet, projeyi şimdilerde Rusya’nın desteğiyle yeniden faaliyete geçirmeye çalışıyor.

Myanmar askeri yönetimi, ordunun demokratik yollarla seçilmiş hükümeti devirdiği 1 Şubat 2021 tarihindeki askeri darbeden bu yana ortaya çıkan çok sayıda silahlı muhalif gruba karşı savaşıyor.

Cuntaya karşı, gölge Ulusal Birlik Hükümeti (NUG) bünyesinde faaliyet gösteren Halk Savunma Güçleri (PDF) ile etnik silahlı gruplar mücadele yürütüyor.

Myanmar’daki askeri yönetim, ülkede 4,5 yıl boyunca yürürlükte kalan olağanüstü hal uygulamasını 2025 yazında kaldırdı.

Çatışma ve olay izleme örgütü ACLED’in verilerine göre, ülkedeki iç savaş Temmuz 2026 itibarıyla yaklaşık 100 bin kişinin hayatını kaybetmesine ve 3,7 milyondan fazla sivilin yerinden edilmesine neden oldu.

Japon gazetesi Nikkei’nin temmuz ayı başındaki haberine göre Myanmar; Rusya, Çin ve Hindistan’ın katılımıyla topraklarındaki lojistik projeleri ve enerji altyapısını geliştirme çalışmalarına hız verdi.

Haberde, bu işbirliğinin Rusya açısından Güneydoğu Asya’da varlık göstermek adına önemli bir fırsat sunduğu kaydedildi.

Rusya ile Myanmar, Rus heyetinin Nepido’ya yaptığı resmi ziyaret sırasında, Şubat 2025’te Dawei Özel Ekonomik Bölgesi’ndeki yatırım işbirliğine ilişkin bir mutabakat zaptı imzaladı.

Rusya Ekonomik Kalkınma Bakanı Maksim Reşetnikov anlaşmaya ilişkin yaptığı açıklamada, “Mutabakat zaptının metni, Myanmar topraklarında Rus şirketleriyle ortaklaşa yürütülen birkaç büyük altyapı ve enerji projesinin temel parametrelerini içeriyor. Bunlar arasında bir liman, kömürle çalışan bir termik santral ve bir petrol rafinerisi inşası projeleri yer alıyor” ifadelerini kullandı.

Bu mutabakattan bir yıl sonra Rusya Güvenlik Konseyi Sekreteri Sergey Şoygu, Myanmar’a gerçekleştirdiği resmi ziyarette Myanmar lideri Min Aung Hlaing’e Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin’in iki ülke arasındaki işbirliğini her alanda derinleştirme kararlılığını teyit eden mesajını iletti.