Avrupa
Polonya ve Yunanistan Rus gazına alternatif enerji koridoru kuruyor

Avrupa Birliği’nin Rus gazını tamamen terk etme hedefi doğrultusunda Polonya ve Yunanistan, denize kıyısı olmayan Doğu Avrupa ülkeleri için kritik ikmal merkezlerine dönüşüyor. ABD ve Katar kaynaklı sıvılaştırılmış doğalgaz sevkiyatındaki artışla birlikte Varşova ve Atina, terminaller ve boru hatları üzerinden kıtanın enerji haritasını yeniden şekillendiriyor.
Avrupa’nın kuzeyinde ve güneyinde denize çıkışı bulunan Polonya ve Yunanistan, iki ülke arasında kalan kara devletlerine ithal sıvılaştırılmış doğalgaz (LNG) sağlamak üzere büyük ikmal merkezlerine dönüşüyor.
Avrupa Birliği, Rusya’dan doğalgaz alımını Kasım 2027 itibarıyla tamamen durdurmayı hedefliyor. Kuzey Amerika, Katar ve diğer bölgelerden gelecek LNG sevkiyatında 2026-2027 yıllarında beklenen ciddi artış, bu geçiş sürecini kolaylaştırmayı amaçlıyor.
Denize kıyısı olmayan Orta ve Doğu Avrupa ülkeleri ise daha karmaşık bir durumla karşı karşıya.
Polonya ve Yunanistan, gaz kabul ve nakil altyapılarını geliştirerek, gaz ambargosuna itirazlarını sürdüren Macaristan ve Slovakya’dan Ukrayna’ya kadar kıta içindeki ülkelere gaz tedarik etmeye hazırlanıyor.
Polonyalı doğalgaz iletim operatörü Gaz-System, Baltık Denizi’nde yeni bir yüzer LNG terminali inşa edilip edilmeyeceğine dair kararı gelecek yılın ilk yarısında verecek.
Bloomberg haber kuruluşuna konuşan Gaz-System Genel Müdürü Slawomir Hinc, bu süreci “hem Polonya’da hem de bölgemizdeki diğer ülkelerde LNG’ye yönelik ilginin gözle görülür şekilde artması” ile açıkladı.
Yunanistan Başbakan Yardımcısı Kostis Hacidakis ise verdiği demeçte, Yunan şirketlerinin ABD’den büyük hacimli LNG ithal ederek bunu Orta ve Doğu Avrupa’ya ihraç etmek üzere imzaladığı anlaşmaların kıtanın enerji geleceğini değiştirdiğini belirtti.
Hacidakis, bu anlaşmaların “Yunanistan’ın jeopolitik önemini güçlendirmekle kalmayıp Avrupa’nın enerji haritasını da büyük ölçüde değiştirdiğini” vurguladı.
Polonya, enerji kaynaklarını çeşitlendirme konusunda geçmişte başarılı adımlar attı. Varşova yönetimi 2018 yılında, 2022’de sona erecek Gazprom sözleşmesini uzatmayacağını duyurarak ABD’den uzun vadeli LNG tedariki için anlaşma sağladı.
Sözleşmenin mali şartları açıklanmasa da dönemin hesaplamaları Amerikan gazının Rus gazından belirgin şekilde daha pahalı olacağını gösteriyordu.
Polonya’nın 2016’da faaliyete geçirdiği yıllık 8,3 milyar metreküp kapasiteli Swinoujscie terminalini de kapsayan bu stratejisi dört yıl sonra sonuç verdi.
Rusya’ya dönük ambargo nedeniyle Avrupa’da gaz fiyatları katlanarak artarken, Gazprom’un sevkiyatı 2022 boyunca sert düşüş kaydetti.
Polonya bölgesel dağıtım merkezi konumuna yükseliyor
Gemi hareketliliği verilerine dayanan Bloomberg hesaplamalarına göre Polonya’ya LNG ithalatı, 2017’de 1,18 milyon ton seviyesindeyken 4 Aralık itibarıyla 2025 yılında 5,71 milyon tona yükseldi. Bu artış hacim bazında yaklaşık 1,7 milyar metreküpten 8 milyar metreküpe denk geliyor.
Varşova ayrıca 2028 yılında tamamlanması planlanan 6,1 milyar metreküp kapasiteli bir yüzer terminal daha inşa ediyor.
İlk iki terminalin kapasitesi, devlete ait petrol ve doğalgaz şirketi Orlen tarafından tamamen kiralanmış durumda.
İnşasına kesin karar verilmesi halinde ek terminal, sadece Polonya’nın değil diğer ülkelerin de ihtiyacını karşılayacak ve ülkeyi gaz taşımacılığında bölgesel bir merkez haline getirecek.
Polonya’nın Avrupa gaz şebekesindeki merkezi konumu, ülkeye birçok kilit güzergâhı birleştirme imkânı tanıyor.
Bu sayede ABD’den ithal edilen yakıt, Ukrayna’daki devasa yeraltı depolarına gönderilebiliyor veya Çekya, Slovakya ve Macaristan gibi denize kıyısı olmayan komşu ülkelere ulaştırılabiliyor.
Kiev merkezli veri analiz şirketi ExPro Consulting analisti Mihail Svişço, konuya ilişkin değerlendirmesinde şunları kaydetti:
“Polonya’nın gerçekten de bir dizi yapısal avantajı var ve bunların en önemlisi denize çıkışının olması. Onlarca yıl boyunca neredeyse tüm bölge Rus boru gazına bağımlı kaldı ve çeşitlendirmeye çok az yöneldi. Polonya ise tam aksine kendi altyapısını geliştirmeye devam etti ve diğerlerinden önce harekete geçerek şimdi çok daha güçlü bir konuma ulaştı.”
Küresel arz kapasitesinde büyük artış bekleniyor
Polonya halihazırda Ukrayna’ya Amerikan LNG’si sevk ediyor. Orlen şirketi, transit hacmini 2025’teki 600 milyon metreküp seviyesinden 2026’da 1 milyar metreküpün üzerine çıkarmaya hazır olduğunu açıkladı. Ukrayna ayrıca Litvanya üzerinden de LNG ithal ediyor.
Polonya ve Yunanistan’ın elinde Avrupa’nın iç bölgelerine tedarik sağlamak için fazlasıyla gaz bulunacak. Kuzey Amerika’dan Orta Doğu’ya kadar uzanan bölgede önümüzdeki iki yıl içinde yaklaşık 25 yeni LNG projesinin devreye alınması planlanıyor.
Uluslararası Enerji Ajansı’nın (IEA) tahminlerine göre bu yatırımlar, küresel ihracat kapasitesini 2030 yılına kadar yüzde 40 oranında artıracak. Söz konusu kapasite 2020-2024 döneminde sadece yüzde 8 büyüme kaydetmişti.
Avrupa
İspanya ve İtalya sınır kontrollerini bitirecek

İspanya ve İtalya, geçen Temmuz ayında göç krizinin ardından başlayan sınır kontrollerini askıya alma konusunda anlaşmaya vardı.
Yaz aylarında Fas’tan Ceuta’ya gerçekleşen kitlesel göçmen geçişinin tetiklediği, aylar süren Schengen anlaşmazlığı şimdilik sona eriyor.
Bu karar, geçen hafta düzenlenen AB zirvesinde İspanya Başbakanı Pedro Sánchez ile İtalya Başbakanı Giorgia Meloni arasında yapılan toplantının ardından ayarlanan, İtalya İçişleri Bakanı Matteo Piantedosi ile İspanya İçişleri Bakanı Fernando Grande-Marlaska arasındaki telefon görüşmesinin ardından alındı.
Her iki ülke de ayrı ayrı yaptıkları açıklamalarda, bu kararın “durumun dikkatli bir şekilde analiz edilmesinin ardından” alındığını ve “Schengen bölgesinin tam güvenliğini sağlamak için bilgi paylaşımının güçlendirilmesiyle destekleneceğini” belirtti.
Kara sınırı paylaşmayan İspanya ve İtalya arasında yaşanan eşi görülmemiş gerginlik, hava ve deniz yoluyla gelen yolcular için rastgele pasaport kontrollerinin uygulanmasına yol açmış ve bu karar aylar boyunca sistematik olarak yenilenmişti.
İlk olarak 1 Ağustos’ta bir ay süreyle uygulamaya konulan bu önlemler, başlangıçta 48 saatlik bir süre içinde 80.000 göçmenin Fas’tan Kuzey Afrika’daki İspanyol eksklavı Ceuta’ya ani ve kitlesel geçişi nedeniyle tetiklenmişti.
İspanya İçişleri Bakanlığı’na göre, sonraki günlerde 72.000’den fazla göçmen Fas’a geri döndü.
Ardından AB liderleri Sánchez’e karşı birleşerek, onun göç yanlısı politikalarının bir çekim faktörü yarattığını iddia ettiler.
Finlandiya ve İtalya gibi ülkeler, İspanya ile Schengen bölgesinin kapatılmasını hızla talep ettiler
Bu göç akını, İspanya’yı eşi görülmemiş bir acil duruma sürükledi. Bu durum, geçiş girişiminde 141’den fazla kişinin hayatını kaybetmesi ve binlerce kişinin hâlâ bu küçük şehirde mahsur kalmasıyla devam eden siyasi ve insani bir krize dönüştü.
Yerel yetkililer, çoğu çocuk olan yaklaşık 15.000 göçmenin Ceuta’da kaldığını iddia ediyor.
Avrupa
Saharov Ödülü’nü UCM kazandı

Uluslararası Ceza Mahkemesi (UCM) ve yetkilileri, 2026 Saharov Düşünce Özgürlüğü Ödülü’nü kazandı.
Bu ödül, insan hakları alanındaki çalışmalar için AB’nin verdiği en yüksek onur ve Avrupa Parlamentosu Başkanı Roberta Metsola, perşembe günü kazananı açıkladı.
Metsola, Avrupa Parlamentosu üyelerinin ayakta alkışladığı konuşmasında, “AB, çok taraflılığa ve uluslararası kurumlara saygı üzerine kurulmuştur ve bu ödül, uluslararası hukuku ve adaleti korumadaki mahkemelerin önemli çalışmalarını takdir etmektedir,” dedi.
Savaş suçları, soykırım ve insanlığa karşı suçları yargılayan Lahey merkezli mahkeme, faaliyetlerini felce uğratma tehdidi oluşturan ABD yaptırımlarıyla karşı karşıya.
Washington, en son önlemleri Ekim ayı başında, Nobel Barış Ödülü’nün, İsrail’in Gazze’de soykırım gerçekleştirdiği sonucuna varan bir BM raporunu denetleyen mahkemenin eski yargıçlarından Navi Pillay’e verilmesinden birkaç saat sonra duyurdu.
Sosyalistler ve Demokratlar, ödülün mahkemeye siyasi destek sağlamasını umarak UCM’yi aday göstermişti.
Adaylık sürecini başlatan Fransız sosyalist Chloé Ridel, bu zaferi “tarihi” olarak nitelendirdi.
Ridel, Rapporteur’e verdiği demeçte, “Bu, Donald Trump’a gönderilen bir umut ve direniş mesajıdır. Ne kadar sürerse sürsün UCM’nin yanında olacağız,” dedi.
Perşembe sabahı Parlamento’daki siyasi grup liderleri, kazananı belirlemek üzere kapalı kapılar ardında bir araya geldiklerinde, UCM’nin kazanma ihtimalinin düşük olduğu düşünülüyordu.
Sonuçsuz geçen ilk turda, üç sağcı grup –Avrupa Halk Partisi (EPP), Avrupa Muhafazakârları ve Reformcuları (ECR) ve Egemen Ulusların Avrupası (ESN)– Tanzanyalı muhalefet lideri Tundu Lissu’yu destekledi.
S&D, Renew, Yeşiller ve Sol’dan oluşan sol koalisyon ise UCM’yi destekledi. Avrupa için Vatanseverler (PfE) ise kendi adayları olan İranlı Taraneh ve Romina Rahimi kardeşlerin arkasında durdu.
PfE’nin adayı daha sonra yarıştan elendi ve ikinci turda Tundu Lissu ile UCM arasında bir yarışma yaşandı.
Ardından istişareler için kısa bir ara verildi. Bir yetkiliye göre bu sırada EPP’den Manfred Weber, ECR’den PfE’yi Tanzanyalı adayı desteklemeye ikna etmesini istedi.
Ne var ki PfE, Tanzanyalı aktivisti desteklemek yerine nihai oylamada çekimser kaldı ve böylece UCM’yi destekleyenlere dar bir çoğunluk sağladı.
Bu zafer, UCM’ye Brüksel’de bir miktar siyasi destek sağladı. Fakat Hollandalı EPP milletvekili Dirk Gotink, ödülün mahkemeyi “kurtaramayacağını” söyledi.
Yine de Gotink, Rapporteur’e verdiği demeçte, bu zaferin “Parlamento’nun bu kurumu ve uluslararası hukukun önemini desteklediğine dair net bir sinyal” olduğunu belirtti:
“Bunun… UCM’nin Amerikan yönetiminin bu eşi görülmemiş saldırısı altında faaliyetlerine devam etmesini sağlayacağını tüm kalbimle umuyorum.”
ICC ve yetkilileri, 16 Aralık’ta Strazburg’da 50.000 avroluk ödülü alacaklar.
Avrupa
Avrupa, ABD’deki ara seçimlerin “Ukrayna’yı kurtarmasını” beklemiyor

Avrupalı yetkililer, Demokrat Parti’nin 2026 ara seçimlerini kazanmasının Ukrayna’yı Trump yönetiminin Rusya lehine politikasından kurtaramayacağını değerlendiriyor. Politico’ya konuşan müzakereciler, Kongre zaferinin kapsamlı askeri yardımlar yerine sadece uydu erişimi ve hava savunma füzelerinde sınırlı kazanımlar getirmesini bekliyor.
Avrupalı yetkililer, ABD’de kasım ayında yapılacak Kongre ara seçimlerinde Demokrat Parti’nin kazanmasının Ukrayna politikasını kökten değiştirmeyeceğini düşünüyor.
Politico‘ya konuşan ve Ukrayna müzakerelerinde yer alan beş Avrupalı yetkili, seçim zaferinin Kiev’i Başkan Donald Trump yönetiminin Rusya lehine yönelen çizgisinden kurtarmaya yetmeyeceği görüşünde birleşiyor.
Demokratlar seçimleri kazanmaları halinde Trump’ın son adımlarını soruşturma ve cephedeki Ukrayna birliklerini güçlendirecek yasa tasarılarını geçirme sözü veriyor.
Görüşlerine yer verilen Avrupalı yetkililer ise yalnızca Kiev’in uydu hizmetlerine erişiminin yeniden sağlanması ve hava savunma füzelerinin teslimatının hızlandırılması gibi sınırlı kazanımlar bekliyor.
Avrupalı kaynaklar, Kongre içindeki en kararlı Ukrayna destekçilerinin dahi askeri desteği keskin biçimde artıracak büyük çaplı bir yardım paketini geçiremeyeceğini vurguluyor.
Yetkililerden biri, genel ruh halini şu sözlerle aktarıyor:
“Seçim zaferi bir rahatlama yaratır ancak ABD hükümetinin nasıl işleyeceği sorusu açık kalır. Sanki her şeyi zaten gördük.”
Habere göre Demokratlar, Kongre’yi kazansalar bile yürütme organı üzerindeki denetim yetkilerini Temsilciler Meclisi ve Senato’nun yeni yasama dönemine başlayacağı 2027 yılının başında kullanabilecek.
Demokratların Kiev’e destek verebilmesi için dikkat bekleyen çok sayıda iç meseleye rağmen Ukrayna’yı öncelikli gündem maddesi yapması gerekiyor.
Temsilciler Meclisi üyesi Demokrat Adam Smith de CNN kanalına verdiği mülakatta bu sınırlara işaret ederek “Seçimi kazanmak iyi bir ilk adım olur ancak yeterli gelmez” değerlendirmesini yapıyor.
Avrupa kendi seçim takvimine odaklanıyor
Ukrayna’ya verilen desteğin sürdürülmesinde Avrupa tarafında da güçlükler yaşanıyor. Gelecek yıl kıtanın önde gelen bazı büyük ülkelerinde sandık başına gidilecek olması kararları doğrudan etkiliyor.
Politico‘ya konuşan yetkililerden biri, “Avrupalılar Demokratların zaferinin Ukrayna’ya desteği artıracağına bel bağlamıyor. Şu anda aralarında Fransa’nın da yer aldığı ülkelerdeki büyük seçimler öncesinde doğru adımları atmaya çok daha fazla odaklanmış durumdalar” diyor.
ABD’de Kongre ara seçimleri 3 Kasım 2026 tarihinde düzenlenecek. Oylamada Temsilciler Meclisi’nin 435 üyesinin tamamı ile 100 sandalyeli Senato’nun yaklaşık üçte biri belirlenecek.
Politico, Avrupalı diplomat ve yetkililerin Donald Trump’ın Vladimir Putin’e, Volodimir Zelenskiy’den daha fazla sempati beslemesinden çekindiğini daha önce aktarmıştı.
Bazı Avrupalı yetkililer Ukrayna’ya dönük mesafeli tutumu ABD Başkanı’nın kişisel tercihleriyle ilişkilendiriyor.
Eski bir üst düzey ABD istihbarat yetkilisine dayanan The Washington Post da Trump’ın Putin’in pozisyonunu desteklemeye yakın durduğunu yazmıştı. İstihbarat kaynağı, Trump’ın bu tavrını Ukrayna’nın askeri bir zafer kazanamayacağına inanmasına dayandırıyor.
Trump ise Zelenskiy’nin bir anlaşmaya varmak istememesi halinde bunun “çok kötü sonuçlar” doğuracağı uyarısını yapıyor. Rusya’yı “durmaksızın ilerleyen büyük bir makineye” benzeten Trump, Ukrayna liderinin uzun zaman önce barış yapabileceğini ve kendisini dinlemiş olsaydı “çok daha iyi bir anlaşma elde edebileceğini” öne sürüyor.
Trump, ABD’nin Ukrayna’ya çok şey verdiğini, karşılığında ise “acı, ölüm ve devasa mali kayıplardan” başka hiçbir şey almadığını savunuyor.
Dünya Basını2 hafta önceEski CIA analisti Johnson: Trump İran’a girerse Çanakkale’deki Churchill gibi yenilir
Asya2 hafta önceGüney Kore, Kiev Büyükelçisini geri çağırdı
Amerika2 hafta önceBrezilya’da ikinci tur süreci nasıl işleyecek?
Amerika3 gün önceSenatör Sanders: Silikon Vadisi zenginleri “korkunç bir plan” üzerinde çalışıyor
Dünya Basını2 hafta önceNükleer bilimci Hughes: Bölgesel nükleer savaş bile dünya genelinde üç milyar insanı aç bırakır
Dünya Basını1 hafta önceİngiliz diplomat Crooke: Suudi Arabistan’da asıl çöküş içeriden gelecek
Dünya Basını2 hafta önceBrezilya’da Bolsonaro rüzgarı ve Lulismonun sınırları
Dünya Basını1 hafta önceRay Dalio: ABD için 3 yıl içinde borç krizi görüyorum










