Rusya akaryakıt krizine karşı Asya’dan yakıt ithalatını artırıyor

Rusya, bölgeleri ve Moskova’yı etkisi altına alan ikinci akaryakıt krizi dalgası nedeniyle ağustos ayında Asya ülkelerinden petrol ürünleri ithalatını artırıyor. Reuters’ın sektör kaynaklarına ve deniz taşımacılığı verilerine dayandırdığı habere göre, bu ay yurtdışından yapılacak benzin ve uçak yakıtı tedariki 270 bin tona ulaşacak.

Rusya, bölgeleri ve başkent Moskova’yı etkisi altına alan ikinci akaryakıt krizi dalgasına karşı ağustos ayında Asya ülkelerinden petrol ürünleri alımını hızlandırıyor.

Reuters’ın sektör kaynaklarına ve deniz taşımacılığı istatistiklerine dayandırdığı verilere göre, ülkenin bu ay yurtdışından yapacağı benzin ve uçak yakıtı alımı 270 bin tona çıkacak.

İthal edilecek hacmin yaklaşık üçte biri, yani 90 bin ton kadarı doğrudan Hindistan’dan gelecek. Geriye kalan bölümü ise Güney Kore ve Malezya kıyılarında tankerden tankere (borda bordaya) aktarılan petrol ürünleri oluşturuyor.

Vortexa ve Kpler verilerine göre, bu hafta içinde iki tankerin Rusya’nın Uzak Doğu limanlarına ulaşması planlanıyor.

Reuters’ın kaynakları, gemilerden birinin Malezya yakınlarındaki Johor Boğazı’nda borda bordaya yüklenen en az 40 bin ton uçak yakıtı taşıdığını belirtirken, ajansa konuşan bir yetkili kargonun Hindistan menşeli olduğunu açıkladı.

Kpler verilerine ve kaynaklara göre ikinci tanker ise ağustos ayı başında Güney Kore’nin Yeosu kıyılarında borda bordaya yöntemle yaklaşık 30 bin ton benzin yükledi.

Hindistan benzini taşıyan ilk tanker ağustos başında Rusya’nın Arktik bölgesindeki Vitino Limanı’nda tahliye edildi. Reuters kaynakları, yakıt ithalatçısı petrol şirketlerinin fiyat konusunda anlaşmaya çalıştığı uzun bir aranın ardından sevkiyatın Rusya iç pazarına girmeye başladığını bildirdi.

İthal ürünün fiyatı, iç toptan satış piyasasındaki kotasyonların belirgin biçimde üzerinde kalarak litre başına 100 rubleyi aştı. Kaynaklar, araç yakıtı yüklü en az iki geminin daha tahliyesinin beklendiğini aktardı.

Ekonomist Kirill Rodyonov, yüksek maliyetin Hindistan menşeli benzin ithalatındaki en temel sorunlardan biri olmaya devam ettiğine dikkat çekti.

Federal Rekabet Kurumu (FAS) verilerine göre, Hindistan’dan ithal edilen araç benzininin fiyat paritesi temmuzda ton başına 100 bin 466 rubleye ulaştı. Bu tutar, Petersburg Borsası’ndaki AI-92 tipi benzinin ton başına 71 bin 870 rublelik aylık ortalama fiyatını yüzde 40 aştı.

Rodyonov, navlun ve gemi sigortası masraflarından kaynaklanan yüzde 40’lık bu farkın perakende satışları zorlaştırdığını belirterek, “Perakende ağları bu kadar pahalı yakıtın alım maliyetini karşılayabilmek için fiyatları daha da yukarı çekmek zorunda kalacak” dedi.

Tüm bu maliyetlere karşın Rus makamlarının başka bir seçeneği kalmadığı görülüyor.

Rusya’da ham petrol işleme hacmi temmuz ayında günlük 3,6 milyon varille 2002 yılından bu yana görülen en düşük seviyeye geriledikten sonra günlük 4 milyon varilin hemen üzerine çıksa da bu düzey yılın bu dönemi için normal kabul edilen seviyenin üçte bir oranında altında kaldı.

Kommersant’a daha önce konuşan kaynaklar, rafinerilerdeki kapasite kullanım oranının ağustosta yeni bir dip noktaya inebileceğini ve yakıt üretiminde yıl sonuna kadar bir toparlanma beklenmemesi gerektiğini ifade etmişti.

Piyasanın ağustos ayında mücbir sebepler ve planlı bakımlar da dahil olmak üzere yeni bir kapasite kaybı dalgasıyla karşılaştığını belirten Rodyonov, krizin başka bir izahının bulunmadığını vurguladı.

Rodyonov, düzenleyici kurumların Euro-2, Euro-3 ve Euro-4 standartlarındaki yakıtların üretimine ve dolaşımına izin vermesine, ayrıca benzinin borsada zorunlu satış kotasını aylık üretim hacminin yüzde 15’inden yüzde 10’una düşürmesine rağmen krizin sürdüğüne işaret etti.

Uzman, alınan bu tedbirlerle dikey entegre petrol şirketlerinin kendi perakende ağlarında satmak üzere ellerinde daha fazla yakıt kalması gerektiğinin altını çizdi.