Bizi Takip Edin

Rusya

Rusya, benzin üretiminde devlet planlamasına geri dönüyor

Yayınlanma

Rusya, Ukrayna’nın rafinerilere yönelik insansız hava aracı saldırıları sonucu üretim kapasitesinde yaşanan kayıpların ardından akaryakıt sektöründe devlet planlaması dönemine geri dönme kararı aldı. Enerji Bakanlığı, petrol şirketlerine üretim hacmi, iç piyasaya sevkiyat, ihracat ve borsa satışları konusunda uyulması zorunlu talimatlar iletecek.

Rusya hükümeti, Ukrayna’ya ait insansız hava araçlarının (İHA) rafinerilere yönelik aralıksız saldırılarına karşılık olarak benzin üretiminde Sovyet dönemindeki devlet planlaması uygulamalarına geri dönüyor.

Geçen yıl rafineri kapasitesinin yaklaşık yüzde 20’sini devre dışı bırakan saldırılar, bu yılın yalnızca son bir ayında beş büyük tesisin faaliyetlerinin durmasına yol açtı.

İnterfaks haber ajansının konuya aşina kaynaklara dayandırdığı bilgiye göre Rusya Enerji Bakanlığı, petrol şirketlerine üretim hacimleri, iç piyasaya yapılacak sevkiyatlar, ihracat miktarları ve borsadaki satış rakamları konusunda uyulması zorunlu tavsiyeler iletmeye başlayacak.

Projesi hazırlandığı belirtilen ve “raunadyarka” olarak adlandırılan bu talimatnameler, “Sınıf 5” benzin ve dizel yakıt üretimini kapsayacak.

Petrol şirketleri ile bakanlık arasında imzalanacak anlaşmaların, ilgili hükümet kararnamesinin ardından yürürlüğe girmesi ve 2026 yılı sonuna kadar geçerli olması öngörülüyor.

Akaryakıt fiyatlarına sıkı devlet denetimi geliyor

Yeni sistemle birlikte akaryakıt istasyonlarındaki fiyatlar da sıkı devlet kontrolü altına alınacak. Petrol şirketleri, Katma Değer Vergisi (KDV) ve özel tüketim vergilerindeki artışları da hesaba katarak, fiyat artışlarını resmi enflasyon sınırları içinde tutmayı taahhüt edecek.

Sistemin işleyişi Enerji Bakanlığı ile Federal Tekelcilikle Mücadele Teşkilatı (FAS) tarafından denetlenecek.

Geçen yıl Ukrayna İHA’ları Rus rafinerilerine en az 80 saldırı düzenlemiş, bu durum rafineri kapasitesinde yüzde 23 ile tarihin en yüksek atıl kalma oranına yol açmıştı.

Kamçatka’dan Rusya’nın merkez bölgelerine kadar geniş bir coğrafyada benzin kıtlığı yaşanırken, bazı bölgelerde akaryakıtın karneyle satılması gündeme gelmişti. Akaryakıt istasyonlarındaki fiyatlar ise eylül ayında yıllık bazda yüzde 12,7 artarak son 14 yılın rekorunu kırmıştı.

Yıl sonuna doğru fiyat artış hızı yüzde 10,8’e gerilese de Rosstat tarafından yüzde 5,6 olarak açıklanan resmi enflasyon oranının yaklaşık iki katı seviyesinde kalmıştı.

Son bir ayda beş büyük rafineride üretim durdu

2024 yılının başından itibaren Rus rafinerileri en az 12 kez İHA saldırılarının hedefi oldu. Yalnızca son bir ay içerisinde Rusya’nın en büyük tesislerinden beşi üretimi durdurmak zorunda kaldı.

Bu tesisler arasında yıllık 20 milyon ton kapasiteyle Rusya’nın ikinci büyüğü olan Leningrad bölgesindeki Kinef, 17 milyon ton kapasiteli Nijegorodinefteorgsintez ile Novokuybişevsk, Saratov ve Tuapse rafinerileri bulunuyor.

Söz konusu üretim kesintileri borsadaki benzin fiyatlarında yeni bir yükseliş dalgasını tetikledi. Yıl başından bu yana Ai-92 tipi benzinin fiyatı yüzde 22, Ai-95 tipi benzinin fiyatı ise yüzde 21 oranında arttı.

Hükümet, bu gelişmelere yanıt olarak 1 Nisan itibarıyla benzin ihracatına yönelik yasağı, kaldırılmasından yalnızca bir ay sonra yeniden yürürlüğe koydu.

İnterfaks’a göre, petrol şirketleri bakanlıkla yapılacak yeni anlaşmalar kapsamında üretim ve sevkiyat talimatlarını “üretim ve lojistik imkanlar dahilinde” yerine getirmeyi taahhüt edecek.

Şirketlerin devlet tarafından belirlenen bu planlarda değişiklik talep edebilmesi, ancak “mücbir sebep” hallerinde mümkün olacak.

Rusya

Finlandiya, Rus sporculara kısa süreli çalışma vizesini yasaklamayı planlıyor

Yayınlanma

Finlandiya hükümeti, müsabakalara katılmak isteyen Rus sporculara yönelik 90 güne kadar geçerli kısa süreli çalışma vizelerinin verilmesini durdurmayı planlıyor. Hazırlanan kısıtlamaların mevcut vizeleri kapsamayacağı belirtiliyor.

Finlandiya, Rus sporcuların müsabakalara katılmak amacıyla ülkeye girişini yasaklamayı planlıyor.

Hükümet, bu adımı hayata geçirmek için sporcuların yararlanabildiği 90 güne kadar süreli kısa süreli çalışma vizelerinin verilmesini durdurmayı hedefliyor.

Yle’nin haberine göre hükümet bu yöndeki kararı 12 Kasım’da alabilir.

Hazırlanan düzenlemeye ilişkin bilgiyi Finlandiya Dışişleri Bakanı Elina Valtonen paylaştı.

Daha önce verilmiş vizeler ise iptal edilmeyecek.

Bu nedenle kısıtlamalar, bu hafta Kuzey Amerika Ulusal Buz Hokeyi Ligi (NHL) maçlarına katılmak üzere vize alan Rus buz hokeyi oyuncularını kapsamayacak.

Finlandiya bu yeni önlemleri, Spor Tahkim Mahkemesi’nin (CAS) 30 Ekim’de aldığı ve Uluslararası Buz Hokeyi Federasyonu’nu (IIHF) 2026/27 sezonundaki müsabakalara Rus milli takımlarını dahil etmekle yükümlü kılan kararının ardından hazırlıyor.

Norveç, İsveç, Letonya, Finlandiya, Danimarka ve Çekya buz hokeyi federasyonları Rus takımlarına karşı maç yapma niyetinde olmadıklarını duyurdu.

Almanya 2027 Dünya Şampiyonası’na ev sahipliği yapmaktan vazgeçebileceğini belirtirken, Kanada Başbakanı Mark Carney aralık ayı sonunda düzenlenecek Dünya Gençler Şampiyonası için Rus buz hokeyi oyuncularına vize verilmeyeceğini açıkladı.

Çekya Dışişleri Bakanı Petr Macinka, CNN Prima News yayınında Rus kadın buz hokeyi oyuncularını “erkeksi kadınlar” olarak nitelendirerek, bu sporcuların Ocak 2027’de Ostrava’da düzenlenecek 18 Yaş Altı Kadınlar Dünya Buz Hokeyi Şampiyonası’nda yer almayacağını ifade etti.

IIHF mahkeme kararını nasıl uygulayacağına henüz karar vermedi ve istişarelerini sürdürüyor.

İsveç Buz Hokeyi Federasyonu Başkanı ve IIHF Konsey Üyesi Anders Larsson, Rusya’nın Dünya Şampiyonası’na katılmaktan kendiliğinden vazgeçmesini umuyor.

Iltalehti gazetesinin aktardığına göre Larsson, “Elbette gelmemeleri arzu edilirdi” dedi.

Boykot tehditlerini değerlendiren Rusya Devlet Başkanlığı Sözcüsü Dmitriy Peskov, durumu bir çıkmaz olarak nitelendirdi.

Peskov, “Şimdilik kimse ne yapacağını bilmiyor. Sabırla çalışmaya devam etmemiz gerektiği açık” diye konuştu.

Rus buz hokeyi milli takımları 2022 yılından bu yana IIHF turnuvalarına katılamıyor.

Erkek milli takımı bu süre zarfında beş dünya şampiyonasını ve Kış Olimpiyat Oyunları’nı kaçırdı.

Okumaya Devam Et

Rusya

ABD’ye Rus dizeli taşıyan son tanker doğu kıyısı açıklarından geri döndü

Yayınlanma

Rusya’dan ABD’ye dizel taşıyan son tanker, doğu kıyısına 400 deniz mili kala rotasından dönerek bölgeden uzaklaşmaya başladı. Primorsk’tan çıkan 40 bin ton yakıt yüklü Agioi Fanendes dahil dört gemilik sevkiyat; Kongre’nin soruşturma baskısı, limanlara yapılan uyarılar ve ambargo tartışmaları sonrasında rotalarını Brezilya ve Mısır’a çevirdi.

Rusya’dan ayrıldıktan sonra bir süre varış limanı olarak ABD’yi gösteren tek dizel tankeri, ABD’nin doğu kıyısına yaklaşık 400 deniz mili mesafede rotasından döndü.

Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin’in dizel anlaşması kapsamında Donald Trump’a gönderdiği diğer üç gemi daha önce rotalarını değiştirmişti.

Söz konusu gemilerden biri yükünü boşaltmak üzere Mısır’a yanaşırken, diğer iki gemi Brezilya’ya doğru seyrini sürdürüyor.

Bloomberg’ün aktardığı seyir verilerine göre 40 bin ton dizel taşıyan Agioi Fanendes adlı tanker, geri dönüşünün ardından ABD’nin doğu kıyısından uzaklaşmaya başladı ve pazartesiden bu yana zikzak çizerek yavaş bir şekilde ilerliyor.

Agioi Fanendes, Rusya’nın Baltık kıyısındaki Primorsk Limanı’ndan ABD’ye dizel ulaştırmak amacıyla ayrılan ilk tanker oldu.

Gemi, seferin başında varış limanı olarak New York’u bildirmiş, daha sonra bu sinyali “talimat bekleniyor” şeklinde değiştirmişti.

LSEG verilerine göre sevkiyatın, akaryakıt pahalılığı konusunun ana gündem maddeleri arasında yer aldığı Kongre ara seçimlerinden birkaç gün sonra, 7 Kasım’da limana varması bekleniyordu.

Trump, dizel fiyatlarını düşürmek amacıyla Rusya’dan enerji alımına uygulanan ambargoyu geçici olarak kaldırarak bu sevkiyatlar konusunda mutabakata varmıştı.

Öte yandan kongre üyeleri bu tartışmalı anlaşmaya dair soruşturma yürütme sözü verdi; bankalar ile limanlardan anlaşmayla bağlantılı tüm belgeleri muhafaza etmelerini talep etti.

New Jersey Valisi Mikie Sherrill de New York ve New Jersey Liman İdaresi ile petrol terminali işletmecilerini Rus yakıtını kabul etmemeleri konusunda uyararak dizel anlaşmasını yasa dışı olarak niteledi.

Rusya Başbakan Yardımcısı Aleksandr Novak, kasım ayında Rusya’nın küresel pazarlara 2 milyon tondan fazla ürün sevk edeceğini taahhüt etmişti.

Agioi Fanendes tankerini işleten Eastern Mediterranean Maritime şirketi Bloomberg’e yaptığı açıklamada, “Tahliye limanı halen teyit edilmediği için gemi talimat beklemeyi sürdürüyor” bilgisini paylaştı.

Financial Times’ın haberine göre ABD için ayrılan dizeli taşıyan ve Batı yaptırımları kapsamında bulunan diğer iki gemi rotalarını geçen hafta değiştirdi.

MarineTraffic verilerine göre Sierra Leone bayrağı taşıyan Leruo tankeri o dönemde Brezilya’ya yöneldi ve halen bu ülkeye doğru ilerleyişine devam ediyor.

Rus tankeri Talisman ise Atlas Okyanusu’ndan Akdeniz’e geçerek Cezayir kıyılarına yanaştı ve yükün teyit edilmiş bir alıcısı ya da varış limanı bulunmadığı anlamına gelen “talimat bekleniyor” sinyali verdi.

Talisman daha sonra İskenderiye’deki Mısır’ın Ed-Dahile Limanı’nı hedef gösterdi ve 9 Kasım’da buraya yanaşarak seferini tamamladı.

MarineTraffic verilerine göre ABD’ye gönderilen dördüncü tanker ise Britanya Adaları’nın doğu kıyısında seyrediyor ve “Brezilya, talimat bekleniyor” sinyali veriyor.

Okumaya Devam Et

Rusya

Rusya’nın petrol ve doğalgaz gelirleri 10 ayda yüzde 14,1 azaldı

Yayınlanma

Rusya Maliye Bakanlığının ön değerlendirmesine göre, ülkenin federal bütçe açığı 2026’nın ilk 10 ayında 5,234 trilyon rubleye çıkarak GSYİH’nin yüzde 2,3’üne ulaştı. Ocak ve ekim döneminde bütçe harcamaları yüzde 13,4 artışla 38,410 trilyon rubleye yükselirken, petrol ve doğalgaz gelirleri yüzde 14,1 düşüşle 6,442 trilyon rubleye geriledi.

Rusya Maliye Bakanlığının ön değerlendirmesine göre, ülkenin federal bütçe açığı 2026 yılının ocak ve ekim aylarını kapsayan 10 aylık döneminde 5,234 trilyon rubleye (yuvarlatılmış haliyle 5,2 trilyon rubleye), yani gayrisafi yurt içi hasılanın (GSYİH) yüzde 2,3’üne ulaştı.

Bakanlık, geçen yılın aynı döneminde Rusya’nın bütçe açığının 3,942 trilyon ruble veya GSYİH’nin yüzde 1,8’i seviyesinde gerçekleştiğini belirtti.

Yılın ilk 10 ayında bütçe gelirleri, 2025’in aynı dönemine kıyasla yüzde 10,8 artarak 33,176 trilyon rubleye çıktı.

Aynı dönemde bütçe harcamaları ise yüzde 13,4 yükselişle 38,410 trilyon rubleye ulaştı.

Petrol ve doğalgaz dışı gelirler yıllık bazda yüzde 19,1 artışla 26,734 trilyon rubleye yükseldi.

Öte yandan petrol ve doğalgaz gelirleri yıllık bazda yüzde 14,1 azalarak 6,442 trilyon rubleye geriledi.

Maliye Bakanlığı, bu düşüşü ilgili raporlama döneminde rublenin değer kazanması ve küresel petrol ürünleri fiyatlarındaki artışla birlikte sübvansiyon (damping) ödemelerinin yükselmesiyle açıkladı.

Öte yandan 6 Kasım’da bütçenin ekim ayı petrol ve doğalgaz gelirlerinin 971,2 milyar rubleye ulaştığı ortaya çıkmıştı.

Ekim 2025 sonucunu yüzde 8,5 aşan bu tutar, son bir buçuk yılın en yüksek seviyesi olarak kayıtlara geçti.

Bakanlık yetkilileri harcama sınırına ilişkin, “Federal bütçe harcamalarının üst sınırı, bu yıl ilave petrol ve doğalgaz dışı gelir girişleri dahilinde ve ayrıca açığın finansmanına yönelik (3 trilyon rubleyi aşmamak kaydıyla) diğer kaynakların devreye sokulması yoluyla artırılabilir” ifadelerini kullandı.

Maliye Bakanlığı, 2026 yılı sonunda federal bütçe açığının GSYİH’nin yüzde 3,2’si sınırları içinde kalmasını bekliyor.

Bakanlık, açığın finansmanının ağırlıklı olarak federal kredi tahvili piyasasında ek borçlanmaya gidilmeden sağlandığını vurguladı.

Bunun yanı sıra hükümet, 5 Kasım’da Maliye Bakanlığına yıl sonuna kadar iç piyasadan başlangıçta onaylanan borçlanma programının üzerine çıkacak şekilde 1 trilyon rubleye kadar ek borçlanma izni verdi.

Bakanlığın izin verilen bu tutarın tamamını kullanma zorunluluğu yer almıyor.

Maliye Bakanı Anton Siluanov da daha önce borçlanma planının artırılabileceği ihtimalini dile getirmişti.

Maliye Bakanlığı 1 trilyon rublelik ek limitin tamamını kullanırsa, 5,5 trilyon ruble tutarındaki başlangıç borçlanma programını yüzde 18’den fazla aşacak.

Bakanlık, büyüyen bütçe açığı ortamında borçlanmayı artırma yoluna gidebilir.

Maliye Bakanlığı 9 Ekim’de ocak ve eylül aylarını kapsayan dokuz aylık federal bütçe açığını 5,186 trilyon ruble (yaklaşık 5,2 trilyon ruble) veya GSYİH’nin yüzde 2,2’si olarak hesaplamış, dokuz aylık gelirlerin 29,639 trilyon ruble, harcamaların ise 34,825 trilyon ruble olduğunu bildirmişti.

Başlangıçta tüm yıl için 3,8 trilyon ruble yani GSYİH’nin yüzde 1,6’sı oranında bütçe açığı öngörülmüş, temmuz ayında ise bu tutar 4,8 trilyon rubleye çıkarılmıştı.

Maliye Bakanlığının tahminlerine göre yıl sonunda bütçe açığı 7,3 trilyon rubleye, yani GSYİH’nin yüzde 3,2’sine ulaşarak planlananın neredeyse iki katına çıkacak.

Okumaya Devam Et

Çok Okunanlar

English