Rusya
Rusya’ya yabancı yatırım 24 yılın en düşük seviyesine geriledi
Birleşmiş Milletler Ticaret ve Kalkınma Konferansı (UNCTAD) tarafından yayımlanan rapora göre, Rusya’ya yapılan doğrudan yabancı yatırımlar geçen yıl 3,3 milyar dolara gerileyerek 2001’den bu yana en düşük seviyesini gördü. Raporda, yatırımcıların Rusya’dan kaçışının arkasında artan devletleştirme adımları ve ‘kötüleşen mülkiyet hakları’ olduğu ifade edildi.
Birleşmiş Milletler Ticaret ve Kalkınma Konferansı (UNCTAD), St. Petersburg Uluslararası Ekonomi Forumu’nun başlangıcında yayımladığı raporla Rusya ekonomisindeki tehlike çanlarını gözler önüne serdi.
Rapora göre, Rusya geçen yıl ekonomisine sadece 3,3 milyar dolarlık doğrudan yabancı yatırım çekebildi. Bu rakam, ülkenin 1998 mali krizinden yeni çıkmaya başladığı 2001 yılından bu yana kaydedilen en düşük seviye oldu.
Rusya’ya yönelik doğrudan yabancı yatırım girişi, bir önceki yıla göre yüzde 62,8, savaş öncesi dönem olan 2021’e kıyasla ise 11,7 kat düşüş gösterdi. 2021 yılında ülkeye 38,8 milyar dolarlık yabancı yatırım girmişti.
Rusya Merkez Bankası verileri de benzer bir tablo çiziyor. Son üç yılda yerleşik olmayanların reel sektöre yaptıkları birikmiş yatırımlar yüzde 57 oranında azaldı.
1 Ocak 2022’de 497,7 milyar dolar olan bu yatırımlar, 2025’in başına gelindiğinde 216 milyar dolara düşerek 2009’dan bu yana en düşük seviyeye indi.
‘Mülkiyet hakları her geçen gün kötüleşiyor’
Reuters‘a konuşan ekonomist ve eski Rusya Merkez Bankası Başkan Yardımcısı Sergey Aleksaşenkov, “Bugün Rusya’da, yabancı şirketlerin her şeyi bir kenara bırakıp para kazanmak için Rusya’ya gitmesini gerektirecek süper çekici hiçbir şey yok,” dedi.
Aleksaşenkov, Ukrayna’daki askeri operasyonlar yarın sona erse bile, ciddi ve büyük şirketlerin Rusya’yı bir yatırım yeri olarak değerlendirmeyeceğini belirtti:
“Herkes, mülkiyet hakları konusundaki durumun her geçen gün daha da kötüleştiğini açıkça görüyor.”
Devletleştirme dalgası yatırımcıyı kaçırdı
Rusya’da devletleştirme adımları hız kazanırken, son üç yılda bir düzineden fazla yabancı şirkete el konuldu.
Bu listenin son halkası Domodedovo Havalimanı oldu. Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin de bir aydan kısa bir süre önce, Rusya’ya karşı faaliyet gösteren, ancak pazardan tam olarak çekilmemiş yabancı bilişim şirketlerinin “boğulması” çağrısında bulunmuştu.
UNCTAD verilerine göre, 2001’den bu yana en düşük yatırım girişi, Rusya’nın Ukrayna’ya askeri müdahale başlattığı yılda yaşandı.
2022’de yatırım akışı eksi 15,2 milyar dolar olarak gerçekleşti. Bu negatif değer, daha önce Rusya’ya yatırım yapmış olan yabancı şirketlerin paralarını acilen ülkeden çıkardığını gösteriyor.
Rusya Anayasa Mahkemesi, 1990’lardaki özelleştirmelerin incelenmesine izin verdi