Bizi Takip Edin

Diplomasi

Rutte: Trump NATO’dan hayal kırıklığına uğradı

Yayınlanma

NATO Genel Sekreteri Mark Rutte, ABD’nin müttefiklerinin İran’a karşı savaşa katılmayı reddetmesinden dolayı Donald Trump’ın “açıkça hayal kırıklığına uğradığını” söyledi.

Washington’da ABD Başkanı ile yaptığı özel görüşmenin ardından CNN’e konuşan Rutte, Trump’ın İran savaşı nedeniyle askeri ittifaktan çekilme tehdidini gündeme getirip getirmediğini doğrudan söylemekten kaçındı, fakat görüşmeyi “iki iyi dost” arasında “çok samimi, çok açık” bir tartışma olarak nitelendirdi.

Trump ve Rutte arasındaki görüşme, ABD ve İran’ın Hürmüz Boğazının açılmasını da içeren iki haftalık ateşkes anlaşmasına varmasından bir gün bile geçmeden, hassas bir dönemde gerçekleşti.

Kırılgan anlaşma, Trump’ın İran’ın sivil altyapısını hedef alacağı tehdidinde bulunmasının ardından geldi.

Toplantı öncesinde Trump, 77 yıllık ittifaka yönelik eleştirilerini sertleştirmiş, ittifakı “kağıt kaplan” olarak nitelendirmiş ve NATO üye ülkelerinin, kapatılması küresel petrol fiyatlarının fırlamasına neden olan kritik su yolunun yeniden açılmasına yönelik askeri yardım çağrısını görmezden gelmesi üzerine ABD’nin ittifaktan ayrılmayı düşünebileceğini ima etmişti.

Rutte, CNN’e verdiği röportajda, “Son birkaç hafta içinde yaşananlar hakkında ne düşündüğünü bana açıkça söyledi,” dedi ve Trump’ın NATO’dan ayrılma isteğini dile getirip getirmediğine dair spesifik soruları yanıtlamayı reddetti.

Görüşmenin ardından Truth Social’da bir paylaşımda bulunan Trump şunları yazdı:

“İHTİYACIMIZ OLDUĞUNDA NATO YANIMIZDA DEĞİLDİ VE TEKRAR İHTİYACIMIZ OLDUĞUNDA DA YANIMIZDA OLMAYACAK. GRÖNLAND’I UNUTMAYIN, O BÜYÜK, KÖTÜ YÖNETİLEN BUZ PARÇASINI!!!”

Trump, bu hafta başlarında ittifakla ilgili son hayal kırıklıklarının, Grönland’ı ele geçirme isteğine karşı çıkmalarıyla “başladığını” söylemişti.

Çarşamba günü erken saatlerde, Beyaz Saray basın sekreteri Karoline Leavitt, Trump’ın NATO’dan ayrılmayı görüştüğünü doğruladı. Leavitt, “Bence bu, başkanın birkaç saat içinde Genel Sekreter Rutte ile görüşeceği bir konu,” dedi.

Toplantı öncesinde Cumhuriyetçi senatör Mitch McConnell, ittifakı destekleyen bir açıklama yayınlayarak şunları söyledi:

“11 Eylül saldırılarının ardından NATO müttefikleri, genç askerlerini Afganistan ve Irak’ta ABD’nin askerleriyle birlikte savaşmaya ve ölmeye gönderdi.”

Savunma harcamalarını denetleyen bir komitede yer alan McConnell, Trump’ı “açık ve tutarlı” olmaya çağırdı ve “bizi tehdit eden düşmanları caydırmak yerine, çıkarlarımızı paylaşan müttefiklere kin beslemeye daha fazla zaman harcama”nın Amerika’nın çıkarına olmadığını söyledi.

Trump yönetiminin, başkanın NATO’dan çekilmesini yasaklayan yasaya itiraz edip etmeyeceği belli değil. Yasa kabul edildiğinde, o dönemde Florida senatörü olan Trump’ın şu anki dışişleri bakanı Marco Rubio tarafından savunulmuştu.

Rubio, çarşamba sabahı Dışişleri Bakanlığında Rutte ile ayrı bir görüşme yaptı. Dışişleri Bakanlığı yaptığı açıklamada, Rubio ve Rutte’nin İran’la savaşı, Rusya-Ukrayna savaşını sona erdirmek için ABD’nin müzakere çabalarını ve “NATO müttefikleriyle koordinasyonun artırılması ve yük paylaşımını” görüştüklerini belirtti.

Trump, NATO müttefikleri İspanya ve Fransa’nın İran savaşında ABD’ye hava sahalarını veya ortak askeri tesislerini kullanmasını yasaklaması veya kısıtlaması nedeniyle de öfkelendi. 

Fakat bu ülkeler ve diğer ülkeler, çatışma sona erdiğinde Hürmüz Boğazı’nı açmak için uluslararası bir koalisyona yardım etmeyi kabul etti.

Diplomasi

UEFA, FIFA’nın özelleştirilmesi halinde Dünya Kupası’nı boykot edecek

Yayınlanma

Avrupa futbolunun yönetim organı olan UEFA, FIFA’nın ticari faaliyetlerinin bir kısmını özelleştirmeye yönelik öneriyi kabul etmesi halinde, oybirliğiyle Dünya Kupası’nı boykot etme kararı aldı.

FIFA salı günü, ticari faaliyetlerini özel bir kuruluşa devretmeyi öngören bir öneri yayınladı.

Bu öneride, ABD Başkanı Donald Trump’ın damadı Jared Kushner’ın kardeşi Josh Kushner’ın CEO’su olduğu Thrive Capital’in baş yatırımcı olarak adı geçti.

UEFA, yaptığı açıklamada, “Dünya Kupası bir yatırım ürünü olarak değerlendirilemez. Hiçbir kısmı asla özel yatırımcılara devredilmemelidir. Dünya Kupası satılık değildir,” demişti.

Teklifin kabul edilmesi için FIFA’nın 211 üye federasyonunun çoğunluğunun desteği gerekiyor.

Fakat teklif Avrupa genelinde yoğun eleştirilere maruz kaldı. UEFA, yalnızca 55 üye federasyondan oluşuyor.

Açıklamada, “FIFA Dünya Kupası futbola aittir. Her zaman da öyle kalacaktır. Avrupa’nın söz hakkı olduğu sürece, Dünya Kupası asla satılık olmayacaktır,” denildi.

Avrupa Birliği Spor Komiseri Glenn Micallef, X’te yaptığı açıklamada, “UEFA’nın bu açıklamasını memnuniyetle karşılıyorum ve tutumunu tam olarak destekliyorum,” dedi ve “Avrupa futbol federasyonlarının yönetişim konusunda öncülük etmesinden gurur duyduğunu” ekledi.

Çarşamba günü komisyon üyesi, “rekabet hukuku hususları” gerekçesiyle FIFA’nın önerisini soruşturma tehdidinde bulunmuştu.

Kadınlar U-20 Dünya Kupası eylül ayında düzenlenecek ve FIFA planlarından vazgeçmezse, bu turnuva Avrupa futbol federasyonlarının boykotu sonuna kadar sürdürme kararlılığının ilk sınavı olabilir.

Kadınlar ve erkekler U-17 Dünya Kupaları da 2026’nın ilerleyen aylarında düzenlenecek.

En son 2023’te İspanya’nın kazandığı tam kadro Kadınlar Dünya Kupası ise 2027’de Brezilya’da gerçekleştirilecek.

POLITICO Çarşamba günü yayınladığı haberde, Avrupa futbolunun yönetim organındaki bir dizi üst düzey yetkilinin, mevcut görev süresi gelecek yıl sona erecek olan FIFA Başkanı Gianni Infantino’ya karşı Katarlı Nasır el-Halifi’yi aday çıkarmayı planladığını bildirmişti.

Okumaya Devam Et

Diplomasi

ABD, BAE destekli çip üreticisi GlobalFoundries’e fon sağlayacak

Yayınlanma

GlobalFoundries, ABD hükümetinin daha verimli yapay zeka veri merkezlerini desteklemek amacıyla silikon fotonik teknolojisinin araştırma ve geliştirme çalışmalarını güçlendirmek üzere çip üreticisine 300 milyon dolarlık bir hibe vereceğini duyurdu.

Bu hibe, Washington’un Çin ile arasındaki küresel rekabette konumunu güçlendirmeye çalıştığı bir dönemde, ABD Başkanı Donald Trump’ın CHIPS Yasası kapsamındaki araştırma fonlarını kritik yarı iletken teknolojilerine yöneltme çabasının bir parçası.

Yönetim daha önce yarı iletken üretim ekipmanları için 150 milyon dolar ve kuantum bilişim için 2 milyar dolar tahsis etmişti.

Silikon fotonik, çipler arasında veri aktarımı için elektrik sinyalleri yerine ışığı kullanır ve bu sayede yapay zeka sistemleri için daha yüksek bant genişliği ve daha düşük güç tüketimi sağlar.

ABD Ticaret Bakanlığı’ndan sağlanan bu fon, veri aktarım hızlarını ve enerji verimliliğini daha da artırmak amacıyla silikon fotoniği yapay zeka işlemcileriyle doğrudan entegre eden bir teknoloji olan “ortak paketlenmiş optik” alanındaki gelişmeleri desteklemeyi de amaçlıyor.

Silikon fotoniği ve gelişmiş optik paketleme tedarik zincirinin büyük bir kısmı şu anda ABD dışında yoğunlaşmış durumda.

Bu alandaki başlıca üreticiler arasında Tayvanlı TSMC ve İsrailli Tower Semiconductor yer alıyor.

Çarşamba günü açıklanan 300 milyon dolarlık fon, GlobalFoundries’e 2024 yılında Malta (New York) ve Burlington’da (Vermont) fabrikalar kurması için tahsis edilen 1,5 milyar dolarlık önceki fonu tamamlayacak.

Teknoloji Direktörü Gregg Bartlett, Reuters’a verdiği demeçte yeni fonun, GlobalFoundries’in halihazırda ürettiği çiplerin yanı sıra optik bileşenlerin üretimi ve paketlenmesi için bu tesislerde kullanılacak yeni malzemeler ve teknikler üzerine yapılacak araştırmalara destek olacağını söyledi.

Bartlett, “Çıplak silikon yonga plakasından başlayarak, ABD’de kalitesi kanıtlanmış ve test edilmiş bir optik modül sevk edebilme yeteneğine sahip, uçtan uca hizmet sunan tek bir şirketin olması, bizim için benzersiz bir yetkinlik olduğunu düşünüyoruz,” dedi.

GlobalFoundries, veri aktarım hızlarını saniyede 400 gigabite çıkarmayı ve mevcut nesil uygulamalara kıyasla enerji verimliliğini beş katına çıkarmayı hedeflediğini açıkladı.

Abu Dabi varlık fonu Mubadala, GlobalFoundries’in yaklaşık %73’üne sahip. ABD Ticaret Bakanlığı ise ayrı bir anlaşma kapsamında bu çip üreticisinin yaklaşık %1’lik hissesini alacak.

Okumaya Devam Et

Diplomasi

Kiev’de vurulan İHA fabrikasının ABD’li şirkete ait olduğu bildirildi

Yayınlanma

Rusya’nın Kiev’de imha ettiğini açıkladığı insansız hava aracı fabrikasının ABD’nin Delaware eyaletinde kayıtlı bir şirkete ait olduğu bildirildi. The Guardian gazetesi, Terminal Autonomy adlı firmanın Rusya topraklarının derinliklerine saldırı düzenlemek amacıyla yüksek hassasiyetli İHA’lar ürettiğini aktardı. Şirket, yapay zeka kontrollü mühimmatların cephede aktif olarak kullanıldığını belirtiyor.

Rusya ordusunun Ukrayna’nın başkenti Kiev’de düzenlediği hava saldırılarında imha edilen insansız hava aracı (İHA) fabrikasının, ABD’nin Delaware eyaletinde kayıtlı bir Amerikan şirketine ait olduğu bildirildi.

The Guardian gazetesinin kaynaklara dayandırdığı haberine göre, Terminal Autonomy adlı şirket, yönlendirme sistemleri parazit ve sinyal kesicilere karşı korumalı olan ve Rusya topraklarının derinliklerine saldırı düzenlemek amacıyla tasarlanan yüksek hassasiyetli İHA’lar üretiyor.

ABD’de 2023 yılında tescil edilen Terminal Autonomy şirketinin internet sitesinde, firmanın yapay zeka ile kontrol edilen dolanan mühimmatlar ve yüksek hassasiyetli mühimmatlar kullandığı, bunların “ön cephede düşman kuvvetlerine karşı halihazırda aktif biçimde uygulandığı” bilgisi yer alıyor.

Rusya Savunma Bakanlığı tesisin hedef alındığını duyurmuştu

Rusya Savunma Bakanlığı, 26 Temmuz’a bağlanan gece Kiev’in güneybatısında İHA montaj ve depolama alanının vurulduğunu açıklamıştı. Bakanlık, Ukraynalı ve Amerikalı uzmanların katılımıyla bu tesiste aylık bin adede kadar İHA üretimi yapıldığını bildirdi.

Bakanlığın açıklamasında, bu tesiste AQ-400 Scythe (“Kosa”) ve AQ-100 Bayonet (“Ştık”) tipi saldırı İHA’ları ile RQ-100 Scout (“Skaut”) tipi keşif İHA’larının üretildiği kaydedildi.

Aynı gece Kiev’de İHA ve yedek parça üretimi yapan “Smart Intelligent Systems” (“Smart intellidjent sistem”) işletmesinin de vurulduğu aktarıldı. Rusya Savunma Bakanlığı, Ukrayna başkenti ile Odessa bölgesindeki Çernomorsk liman altyapı tesislerine grup saldırısı düzenlendiğini duyurdu.

Rusya Savunma Bakanlığı, saldırıların yalnızca Ukrayna’nın askeri ve enerji tesisleri ile bunlarla bağlantılı altyapıya yönelik gerçekleştirildiğini vurguluyor.

Öte yandan Financial Times gazetesi, Ukraynalı yetkililere dayandırdığı haberinde, ABD ve Fransa’nın Rusya topraklarına yönelik İHA saldırılarının planlanmasında Ukrayna’ya istihbarat sağladığını yazmıştı.

Okumaya Devam Et

Çok Okunanlar

English