Süveyda’da temkinli sakinlik: İsrail yardım gönderdi

Çatışmalarda ağır hasar gören Dürzi kenti Süveyda’da ateşkes sonrası sakinlik sürerken İsrail yardım gönderdi. Yardım teslimatı, ABD ve Suriye hükümetiyle yapılan koordinasyonla gerçekleşti. Şam hükümeti, BM Göç Örgütü’ne göre,128 binden fazla kişi yerinden edildiği Süveyda’dan Bedevileri tahliye etmeye çalışıyor.

İsrail devlet televizyonu KAN’ın haberine göre yardım teslimatı gece saatlerinde gerçekleşti. Yardımın ulaştırılmasında ABD’nin Suriye hükümetiyle de koordinasyon sağladığı aktarıldı.

İsrail Sağlık Bakanlığı, önceki gün yaptığı açıklamada, çatışmalarda ağır hasar gören Süveyda’daki bir hastaneye tıbbi ekipman ve ilaç gönderileceğini duyurmuştu. Bakan Uriel Buso, kararla ilgili, “Dürzi toplumu ile kardeşliğimiz biliniyor. Ancak bunun ötesinde, hayat sözleşmesine bağlıyız. İsrail içinde veya dışındaki toplum üyeleri  tehlike altındayken sessiz kalamayız” ifadelerini kullandı.

Bu gelişme, cumartesi günü ilan edilen ateşkesin uygulanmaya başlamasıyla eş zamanlı gerçekleşti. Daha önceki anlaşmalar başarısız olmuş, Dürzi savaşçılar ile Bedevi aşiretler arasında başlayan ve daha sonra İslamcı liderliğindeki Suriye hükümeti, İsrail ordusu ve Suriye’nin diğer bölgelerinden gelen silahlı aşiretleri de içine alan çatışmalarda yüzlerce kişi öldü.

İlk yardım konvoyu girdi

Times of Israel’in aktardığına göre Kızılhaç yetkilisi Ömer el-Malki, pazar günü Süveyda’ya ilk insani yardım konvoyunun ulaştığını, ardından başka konvoyların da yola çıkacağını duyurdu. Konvoyun, yerel Dürzi liderler ve Suriye hükümetiyle koordinasyon içinde gönderildiği belirtildi.

Ancak Suriye hükümeti, bir Dürzi grubun kendi yardım konvoylarının girişini engellediğini açıkladı. Hükümet güçleri ayrıca Bedevi aşiret savaşçılarının kente ulaşmasını engellemek için bazı yolları kapattı.

Londra merkezli Suriye İnsan Hakları Gözlemevi (SOHR), Süveyda’da gece yarısından bu yana “temkinli bir sakinlik” yaşandığını bildirdi. Kurum, çatışmaların başlamasından bu yana ölü sayısının bin 120’ye yükseldiğini açıkladı. Ölenler arasında 427 Dürzi savaşçı, 298 Dürzi sivil, 354 hükümet güvenlik görevlisi ve 21 Sünni Bedevi bulunuyor.

Dürzi gruplar ve SOHR, hükümet güçlerini Bedevilerin tarafını tutmak ve kente girdiklerinde yargısız infazlar gibi ihlallerde bulunmakla suçluyor.

‘Şehir bir hafta sonra ilk kez sakin’

Süveyda’da görev yapan 39 yaşındaki doktor Hanadi Ubeyd, AFP’ye yaptığı açıklamada “şehir bir haftadır ilk kez bu kadar sakin” dedi. İçişleri Bakanlığı da kentin gece saatlerinde “tüm aşiret savaşçılarından arındırıldığını” ve mahallelerdeki çatışmaların durduğunu duyurdu. Gözlemevi ise Dürzi savaşçıların cumartesi akşamı şehrin kontrolünü yeniden ele geçirdiğini açıkladı.

Geçici Cumhurbaşkanı Ahmed Şara, cumartesi günü yaptığı açıklamada ateşkes ilan etmiş ve ülkedeki etnik ve dini azınlıkları koruma sözü vermişti. Suriye Aşiretler ve Kabileler Konseyi’nden bir sözcü de El Cezire’ye yaptığı açıklamada, savaşçıların Şara’nın çağrısı ve anlaşma şartları doğrultusunda şehirden çekildiğini söyledi.

Süveyda kentinde yaklaşık 150 bin kişinin yaşadığı, halkın günlerdir elektrik, su ve gıdadan yoksun şekilde evlerinde mahsur kaldığı bildiriliyor. AFP fotoğrafçısı, Süveyda’daki ana hastanenin morgunun dolduğunu ve cesetlerin hastane dışında yerlere bırakıldığını aktardı. BM Göç Örgütü’ne göre, Süveyda vilayetinde çatışmalardan dolayı 128 binden fazla kişi yerinden edildi.

Şam yönetimi, Bedevileri tahliye ediyor

Öte yandan Suriye hükümeti, Dürzi grupların yerinden ettiği ve bölgede mahsur kalan Bedevi aileleri tahliye etmeye başladı.

Tahliye kapsamında Bedevi aileleri taşıyan otobüslere, Suriye Arap Kızılayı’na ait araçlar ve ambulanslar eşlik etti. Bazı aileler ise eşyalarıyla birlikte kamyonlara binerek bölgeden ayrıldı.

Suriye makamları, tahliyenin detaylarına ya da daha geniş kapsamlı bir anlaşmayla bağlantısına dair resmi bir açıklama yapmadı.

Ancak Londra merkezli Suriye İnsan Hakları Gözlemevi (SOHR), yapılan anlaşmanın bir parçası olarak, Bedevi savaşçıların ellerindeki Dürzi kadın rehineleri serbest bırakmayı ve vilayeti tamamen terk etmeyi kabul ettiğini bildirdi.

1500 Bedevi için tahliye hazırlığı

Tahliye, Suriye devlet medyasının önceki gün hükümetin bazı Süveyda yetkilileriyle koordinasyon kurarak yaklaşık bin 500 Bedevi’yi kentten tahliye etmek üzere otobüs gönderdiğini bildirmesinin ardından gerçekleşti.

Suriye İçişleri Bakanı Ahmed el-Dalati, SANA’ya yaptığı açıklamada, bu girişimin Süveyda’dan çatışmalar nedeniyle kaçan sivillerin geri dönüşüne de olanak sağlayacağını belirtti. Dalati, “Süveyda çevresinde güvenlik çemberi oluşturduk. Bu önlem, kenti güvenceye alacak ve çatışmaları durduracak. Böylece uzlaşma ve istikrar süreci korunmuş olacak” dedi.