Ortadoğu
Tahran’dan Körfez’e tehdit: Batılı bankalar birer birer çekiliyor
İran’ın Tahran’daki Bank Sepah saldırısına karşılık bölgedeki ABD-İsrail bağlantılı finans kuruluşlarını hedef alacağını açıklamasının ardından HSBC, Katar’daki tüm şubelerini süresiz kapattı. Daha önce Citibank ve Standard Chartered’ın Dubai ofislerini tahliye etmesiyle başlayan dalga, Körfez’in finans altyapısını doğrudan vuruyor.
İran Hatem’ul Enbiya Merkez Karargahı Sözcüsü İbrahim Zülfikari, dün yaptığı açıklamada Tahran’daki Bank Sepah’a düzenlenen saldırının ardından bölgedeki ABD ve İsrail bağlantılı finans kurumlarını hedef alacaklarını bildirdi.
İran, düşmanın bölgedeki ekonomik varlıklara yönelik eylemlerine aynı düzlemde karşılık vereceğini ve bu hedefleri meşru sayacağını vurguladı.
Zülfikari, “Bu gayri meşru ve alışılmadık eylemle düşman, bölgedeki ABD ve Siyonist rejimle bağlantılı ekonomik merkezler ve bankaları hedef almaya zorluyor” dedi.
Zülfikari ayrıca ABD’ye doğrudan bir uyarı yönelterek “Amerikalılar acı verici misilleme eylemimizi beklemeli” ifadesini kullandı. İranlı yetkililer, ABD veya İsrail bankacılık kurumlarına ev sahipliği yapan ülkelerdeki sivilleri bu tesislerin bir kilometrelik yarıçapından uzak durmaya çağırdı.
Bu açıklamanın ardından HSBC, müşterilerine yaptığı duyuruda personel ve müşteri güvenliğini gerekçe göstererek Katar’daki tüm şubelerini ikinci bir duyuruya kadar kapattığını bildirdi.
Citibank ve Standard Chartered Dubai’den çekildi
AP’nin haberine göre, uyarının ardından ABD merkezli Citibank, Dubai Uluslararası Finans Merkezi’nden (DIFC) tahliye emri veren ikinci banka oldu.
İngiltere merkezli Standard Chartered kısa süre önce aynı kararı alarak ofislerini boşaltmıştı. İran’ın tutumu, bölgeyi sindirmeye ya da stratejik varlıklarını hedef almaya yönelik her girişimin güçlü bir direnişle karşılaşacağına işaret ediyor.
Saldırının hedefinde Bank Sepah vardı
İran’ın misilleme tehdidi, ülkedeki devlet bankalarını hedef alan saldırıların ardından geldi. İran devlet medyası, saldırının İran’ın en büyük devlet bankalarından biri olan ve askeri kuruluşlarla uzun süreli bağlara sahip Bank Sepah’a bağlı bir idari binaya yapıldığını aktardı.
İsrail’in Tahran’ın kuzeyindeki şubeye düzenlediği saldırıda, Şubat ayı sonu maaş ödemelerini hazırlamak için fazla mesai yapan personelin hayatını kaybettiği bildirildi.
Saldırının ardından İranlı yetkililer Bank Sepah ve bir diğer büyük devlet bankası Bank Melli’nin hizmetlerini askıya aldı, hesapları dondurdu ve ülke genelinde dijital bankacılık sistemlerini durdurdu.
Yetkililer bu önlemi, devam eden savaş ortamında mali kaynakları korumaya yönelik bir tedbir olarak açıkladı.
İsrail’in finansal hedef stratejisi yeni değil
İsrail, İran’ın bölgedeki müttefikleriyle bağlantılı finansal kurumları daha önce de hedef almıştı; Lübnan’ın güney banliyölerindeki Hizbullah bağlantılı Kard’ul Hasen şubesini vurmuştu.
Kard’ul Hasen, özellikle 2019’daki Lübnan bankacılık sisteminin çöküşünün ardından yerel halka faizsiz kredi ve temel finansal hizmetler sunan bir kurum olarak tanınıyor.
Banka saldırısı, 28 Şubat’ta başlayan ve okullar, hastaneler, spor tesisleri, tarihi yerler ile yerleşim bölgeleri dahil sivil alanları ve altyapıyı hedef alan geniş kapsamlı ABD-İsrail saldırılarının parçası.
Bu saldırılar iki hafta içinde İran’da en az 180’i çocuk olmak üzere 1300’den fazla kişinin ölümüne ve 10 binden fazla kişinin yaralanmasına yol açtı.
İran bu saldırılara karşılık Batı Asya genelindeki ABD-İsrail askeri hedeflerine yönelik operasyonlar düzenledi. Bu durum Hürmüz Boğazı’nın fiilen kapanmasına neden oldu.
Asya genelindeki hükümetler petrol piyasalarında daha derin aksaklıklara ve küresel arz şokuna hazırlanırken kemer sıkma önlemlerini devreye sokuyor, yakıtı karneye bağlıyor ve acil enerji planlarını uygulamaya alıyor.