Trump Avrupalıları topa tuttu

ABD Başkanı Donald Trump Ukrayna savaşı ve Avrupa’nın tutumu hakkında konuştu ve sert eleştiriler yaptı.

Pazartesi günü Beyaz Saray’da POLITICO’dan Dasha Burns ile “The Conversation”ın özel bölümü için yaptığı röportajda Trump, Amerikan ekonomisinin durumundan müttefikleriyle ilişkilerine kadar pek çok konuda konuştu.

Avrupa’yı “zayıf” insanlar tarafından yönetilen “çürüyen” bir uluslar grubu olarak nitelendiren Trump, göçü kontrol edemediği ve Rusya-Ukrayna savaşını sona erdiremediği için Kıtadaki müttefiklerini küçümsedi ve bölgeye ilişkin kendi vizyonuna uygun Avrupalı siyasi adayları destekleyeceğinin sinyalini verdi.

Trump, Avrupalı siyasi liderler hakkında, “Bence onlar zayıflar. Ama aynı zamanda siyasi olarak çok doğru davranmak istediklerini de düşünüyorum. Bence ne yapacaklarını bilmiyorlar. Avrupa ne yapacağını bilmiyor,” dedi.

Son günlerde, Avrupa başkentleri Trump’ın yeni Ulusal Güvenlik Stratejisi’nin (NSS) yayınlanmasıyla paniğe kapıldı. Belge, Trump yönetimini Avrupa’nın ana akım siyasi düzenine karşı konumlandırıyor ve göç ve diğer siyasi açıdan hassas konularda Avrupa’nın mevcut durumuna “direniş göstermeyi” taahhüt ediyor.

Röportajda Trump, Londra ve Paris gibi şehirlerin Orta Doğu ve Afrika’dan gelen göçün yükü altında ezildiğini ileri sürerek NSS’teki görüşü tekrarladı. Trump, sınır politikasında bir değişiklik olmazsa bazı Avrupa devletlerinin “artık yaşayabilir ülkeler olamayacağını” savundu.

Trump, Londra’nın ilk Müslüman belediye başkanı Sadiq Khan’ı “felaket” olarak nitelendirdi ve onun seçilmesini göçmenlere bağlayarak, “O seçildi çünkü çok fazla insan geldi. Şimdi ona oy veriyorlar,” dedi.

Trump ayrıca, Avrupa seçimlerinde favori adayları desteklemeye devam edeceğini söyledi. Trump, “Desteklerim. Birçok kişiyi destekledim ama birçok Avrupalının sevmediği kişileri destekledim. Viktor Orbán’ı destekledim,” dedi.

Öte yandan Trump’ın en çok odaklandığı konu seçim siyaseti değil, Rusya-Ukrayna savaşıydı. Mülakatta, bazı Ukrayna yetkililerinin hoşlandığı,  ama Volodimir Zelenskiy’in henüz incelemediği yeni bir barış planı taslağı sunduğunu iddia etti ve “[Zelenskiy] Okursa iyi olur,” dedi.

Başkan, savaşı sona erdirmek için Avrupa liderlerinin rolünü pek önemsemediğini de söyledi ve Avrupalıların “konuştuklarını ama sonuç üretemediklerini” savundu.

Trump, Avrupa meselelerine ilişkin bu açık sözlü, hatta sert tavrını, kendi ülkesine daha yakın meselelere ilişkin bir dizi sert açıklamayla destekledi ve uyuşturucu ile mücadeleye yönelik askeri operasyonları Meksika ve Kolombiya’ya da genişletebileceğini belirtti.

Röportajda Trump, “uyuşturucu ve tehlikeli kişileri ABD’ye ihraç etmek” ile suçladığı Venezuela lideri Nicolás Maduro’yu devirme çabalarının bir parçası olarak Venezuela’ya Amerikan askerleri gönderip göndermeme konusunda konuşmayı defalarca reddetti.

Amerikan sağının bazı liderleri, Venezuela’ya karadan yapılacak bir işgalin, kısmen dış savaşları sona erdirmek için ona oy veren muhafazakârlar için kırmızı çizgi olacağı konusunda Trump’ı uyardı.

Trump, kara birliklerinin konuşlandırılmasıyla ilgili olarak, “Karar vermek ya da reddetmek istemiyorum. Bu konu hakkında konuşmuyorum. Sizinle askeri strateji hakkında konuşmak istemiyorum,” dedi.

Fakat başkan, Meksika ve Kolombiya dahil olmak üzere uyuşturucu ticaretinin çok aktif olduğu diğer ülkelerdeki hedeflere karşı güç kullanmayı düşüneceğini söyledi.

Trump, Latin Amerika’daki en tartışmalı eylemlerinden bazılarını neredeyse hiç savunmadı. Bunlar arasında, büyük bir uyuşturucu kaçakçılığı komplosundan suçlu bulunarak Amerikan hapishanesinde onlarca yıl hapis cezasına çarptırılan eski Honduras Cumhurbaşkanı Juan Orlando Hernández’e yakın zamanda verdiği af da bulunuyor.

Trump, Hernández hakkında “çok az” şey bildiğini, fakat “çok iyi insanlar” tarafından eski Honduras cumhurbaşkanının siyasi rakipleri tarafından haksız yere hedef alındığının söylendiğini belirtti.

Trump, Hernández’in affını isteyen kişilerin isimlerini vermeden, “Benden bunu yapmamı istediler ve ben de ‘yapacağım’ dedim,” diye itiraf etti.

Başkan, kendi yönetimi altındaki ekonomiyi derecelendirmesi istendiğinde, bunu büyük bir başarı olarak değerlendirdi ve “A-artı-artı-artı-artı-artı” notunu verdi.

Seçmenlerin fiyatlardan dolayı hayal kırıklığına uğradığı ölçüde, Trump bunun Biden yönetiminin hatası olduğunu söyledi ve “Ben bir enkaz devraldım. Tam bir enkaz devraldım,” iddiasında bulundu.

Başkan, seçmenlerin satın alma gücüyle ilgili sorunları nedeniyle zorlu bir siyasi ortamla karşı karşıya. Seçmenlerin yaklaşık yarısı ve 2024’te Trump’a oy verenlerin yaklaşık 4’te 1’i, yakın zamanda yapılan bir POLITICO anketinde yaşam maliyetinin hayatlarında hiç olmadığı kadar kötü olduğunu söyledi.

Trump, daha önce yaptığı gibi bazı malların fiyatlarını düşürmek için gümrük vergisi politikasında ek değişiklikler yapabileceğini söyledi, fakat genel olarak maliyetlerin doğru yönde seyrettiğini vurguladı.

Trump, “Fiyatlar düşüyor. Her şey düşüyor,” diye ekledi ve “yaptıklarının inanılmaz” olduğunu ileri sürdü.

Başkanın, Federal Rezerv başkanlığı adaylığı konusunda vereceği karar da merakla bekleniyor. Faiz oranlarının düşürülmesini desteklemesinin Fed adaylığı için bir turnusol kağıdı olup olmadığı sorulduğunda, Trump hızlı bir şekilde “evet” cevabını verdi.

Başkan ayrıca Powell’ın da “aynı şeyi yapması gerektiğini” ekleyerek, Fed başkanının “akıllı bir insan olmadığını” ve “Trump’ı sevmediğini” söyleyerek azarladı.

Kongre üyeleriyle büyük ölçekli bir plan üzerinde çalışırken “Obamacare” sağlık sübvansiyonlarının geçici olarak uzatılmasını destekleyip desteklemeyeceği sorulduğunda Trump net bir cevap vermedi.

“Bilmiyorum. Bakmam gerekecek” diyen Trump, Demokratları “Affordable Care Act”ta sigorta şirketlerine karşı fazla cömert davrandıkları için eleştirdi.

Kasım ayı sonlarında Beyaz Saray, Obamacare sübvansiyonlarını geçici olarak uzatma önerisini açıklamayı planlamış ama açıklamayı ertelemişti.

Trump, yıllardır Obamacare’in yerini alacak kapsamlı bir plan açıklamaya söz verdi, ama bunu henüz yapmadı.

Röportajda da bu durum değişmedi. Trump, “İnsanlara daha az parayla daha iyi sağlık sigortası sunmak istiyorum. İnsanlar parayı alacak ve istedikleri sağlık sigortasını satın alacaklar,” dedi.

Amerikalıların şu anda tatil hediyeleri satın aldıkları ve primlerle ilgili belirsizlikler sürerken 2026 yılı için ev bütçelerini hazırladıkları hatırlatıldığında Trump, “Dramatik olmayın. Dramatik olmayın” diye karşılık verdi.