Amerika
Trump, tarife darbesini 90 günlüğüne erteledi

ABD Başkanı Donald Trump, çarşamba günü kapsamlı gümrük vergilerine Çin hariç 90 günlük bir ara verdiğini açıkladı.
Trump Truth Social’da, “Çin’in Dünya Piyasalarına gösterdiği saygısızlığa dayanarak, Amerika Birleşik Devletleri tarafından Çin’e uygulanan gümrük vergisini derhal geçerli olmak üzere %125’e yükseltiyorum,” diye yazdı.
75’ten fazla ülkenin gümrük vergileri konusunda müzakere talebinde bulunduğunu söyleyen Trump, “90 günlük bir DURAKLAMA ve bu süre zarfında, yine derhal geçerli olmak üzere, %10’luk önemli ölçüde düşürülmüş bir Karşılıklı Gümrük Tarifesine izin verdiğini” söyledi.
Trump daha sonra Oval Ofis’te yaptığı konuşmada, “Son birkaç gündür bu konu üzerinde düşünüyordum,” dedi ve kararı “yürekten yazdıklarını” söyledi.
Başkan’ın çoğu ticaret ortağına yönelik yeni gümrük vergilerinin yürürlüğe girmesinin üzerinden 24 saat geçmeden yaptığı bu geri dönüş, COVID-19 salgınının ilk günlerinden bu yana finansal piyasalarda yaşanan en yoğun dalgalanmanın ardından geldi.
Bu çalkantı hisse senedi piyasalarından trilyonlarca doları yok etti ve ABD devlet tahvili getirilerinde Trump’ın dikkatini çekmiş gibi görünen tedirgin edici bir artışa yol açtı.
Trump, açıklamanın ardından gazetecilere verdiği demeçte, sporcuların zaman zaman yaşadığı gerginliğe atıfta bulunarak, “İnsanların biraz çizginin dışına çıktığını düşündüm,” dedi.
Trump, “Tahvil piyasası aldatıcıdır. Dün gece insanların biraz midesinin bulandığını gördüm,” derken, günün erken saatlerinde JPMorgan CEO’su Jamie Dimon’ın Fox Business’taki programını izlediğini ve Dimon’ın Maria Bartiromo’ya ticaret savaşının devam etmesi halinde bir resesyonun “muhtemel bir sonuç” olduğunu söylediğini ve yakın zamanda yatırımcı Charles Schwab ile de görüştüğünü sözlerine ekledi.
Trump Dimon’ı överek “bu işi anladığını” söylerkeni, “Çok zeki ve finansal açıdan çok dahi, bankada harika bir iş çıkardı. O da bunu herkesin bildiğini biliyor,” dedi.
Trump’ın milyarder danışmanı Elon Musk da son günlerde gümrük vergisi kararını eleştirerek ve Başkan’ın ticaret konularındaki danışmanı Peter Navarro’yla son derece kişisel ifadelerle alay ederek geçirdi.
Trump’ın kampanyasına destek veren hedge fon yöneticisi Bill Ackman, son günlerde, anlaşmalara olanak tanımak için genişletilmiş tarifelere 90 günlük bir ara verilmesi fikrini ortaya atmıştı.
Ticaret Bakanı Howard Lutnick’e göre Trump, Truth Social gönderisini Lutnick ve Hazine Bakanı Scott Bessent ile birlikte yazdı.
Trump’ın beklenmedik açıklamasının ardından medya önünde ilk kez konuşan Bessent, tutum değişikliğinin piyasadaki dalgalanmadan kaynaklanmadığını, bunun yerine Beyaz Saray’ı müzakere talepleriyle dolduran etkilenen ticaret ortaklarıyla yeni ticaret anlaşmaları yapma arzusuyla ilgili olduğunu ileri sürdü.
Bessent, “Bu sadece bir işlem sorunu. Bu çözümlerin her biri ısmarlama olacak, biraz zaman alacak ve Başkan Trump bizzat dahil olmak istiyor, bu yüzden 90 günlük bir ara veriyoruz,” dedi.
POLITICO’ya konuşan bir kaynak, Bessent’in “Trump’ın Çin’in peşine düşme içgüdüsünü beslemede kritik bir rol oynadığını” söyledi. Bu kaynağa göre Bessent, Trump’ı “Çin’in peşinden gitmenin popüler bir pozisyon olduğuna” ikna etti ve “Bunu yapın ve biz müzakere ederken diğer herkes için bir duraklama yapalım,” dedi.
Beyaz Saray’a yakın bir Cumhuriyetçi Kongre üyesi de benzer bir tablo çizerek POLITICO’ya 90 günlük duraklamanın “bir haftadır tartışıldığını [ve] çoğunlukla Trump’ın her seferinde bir ülkeyi mi yoksa hepsini birden mi geri çekeceği meselesi olduğunu” söyledi.
Kongre üyesi, Çin’in misillemesinin bu soruyu etkili bir şekilde çözdüğünü söyledi.
ABD hisse senedi endeksleri, gösterge niteliğindeki S&P 500 endeksinin %9,5 artışla kapanmasıyla haber üzerine yükselişe geçti ve Japonya’nın Nikkei endeksinin %8’den fazla yükselmesiyle rahatlama perşembe günü Asya ticaretinde de devam etti.
“Muhteşem Yedili” olarak adlandırılan ABD’nin en büyük teknoloji şirketlerinin hisseleri Çarşamba günü 1 trilyon dolardan fazla değer kazandı.
Dünyanın en zengin insanları çarşamba günü toplam net değerlerine 304 milyar dolar ekleyerek Bloomberg Milyarderler Endeksi tarihindeki en büyük tek günlük kazancı elde etti.
Avrupa vadeli işlemleri de büyük kazançlara işaret etti, ama ABD hisse senedi vadeli işlemlerinin düşmesiyle rallinin kısa ömürlü olabileceğine dair işaretler vardı. Petrol fiyatları da %1 civarında düştü.
AB de çarşamba günü erken saatlerde kendi karşı atağını başlatarak, ABD’nin küresel çelik ve alüminyum ihracatına uyguladığı vergilere misilleme olarak bazı ABD ürünlerini hedef alan tedbirler açıkladı.
Trump’ın ABD’yi “kazıklamak” için kurulmakla suçladığı blok, soya fasulyesi, motosiklet ve güzellik ürünleri de dahil olmak üzere yaklaşık 22 milyar avro değerinde ABD ürününü vuracak.
Fakat AB, çarşamba günü gece yarısından bir dakika sonra yürürlüğe giren %20’lik ABD gümrük vergilerine karşı özellikle misilleme yapmadı.
Almanya’nın bir sonraki muhtemel şansölyesi Friedrich Merz, Trump’ın duraklamasının ticarete yönelik birleşik bir Avrupa yaklaşımının olumlu bir etkiye sahip olduğunun kanıtı olduğunu söyledi ve tarifesiz ABD-AB ticareti çağrısında bulundu.
Amerika
Microsoft’un veri merkezi yatırımı New York’un elektrik talebini aşacak

Microsoft, bulut ve yapay zeka hizmetlerindeki sunucu açığını kapatmak amacıyla veri merkezlerinin kapasitesini 2032’ye kadar üçe katlayıp 38 gigavatın üzerine çıkarmayı hedefliyor. Planlanan bu enerji miktarı, New York eyaletinin zirve dönemdeki elektrik tüketimini aşıyor.
Amerikan teknoloji şirketi Microsoft, veri merkezlerinin kapasitesini 2032 yılına kadar üç kattan fazla artırarak 38 gigavatın üzerine çıkarmayı planlıyor.
Bloomberg’in konuya aşina kaynaklara dayandırdığı haberine göre, hedeflenen bu kapasite, New York eyaletinin en yüksek tüketim dönemlerindeki elektrik ihtiyacını geride bırakıyor.
Kapasite artışı, Microsoft’un bulut hizmetleri ve yapay zeka operasyonlarında yaşadığı işlem gücü yetersizliğini aşmasını amaçlıyor.
Şirketin dünya genelindeki veri merkezi ağının mevcut elektrik kapasitesi yaklaşık 12 gigavat seviyesinde seyrediyor.
Gelecekteki kapasitenin yaklaşık üçte birinin yapay zeka donanımlarına ayrılması hedefleniyor. Bu alandaki güncel tüketim ise 2 gigavat civarında kalıyor.
Sunucu kapasitesindeki yetersizlik, Microsoft’u ABD ve Avrupa’daki bazı merkezlerinde yeni bulut aboneliklerini sınırlandırmak zorunda bıraktı. Bu durum nedeniyle müşterilerin bir bölümü rakiplerle sözleşme imzaladı.
Tesis inşasını hızlandıran şirket, Atlanta bölgesi dahil yeni merkezler kuruyor. Son mali yılda sermaye harcamaları 145 milyar dolara ulaşan şirketin harcamalarında, analistlerin değerlendirmelerine göre yükseliş sürecek.
Tesislerin inşasının yıllar alması, talep ve teknolojideki değişimlerin sürmesi sebebiyle mevcut planlar revizyona uğrayabilir.
Microsoft, programın ayrıntılarına dair henüz açıklama yapmadı.
Daha önce şirket içi değerlendirmelerde, yapay zeka merkezleri inşasının elektrik, su tüketimi ve karbon emisyonları nedeniyle çalışanlar arasında kaygı yarattığı kabul edilmişti.
Microsoft, su verimliliğini artırdığını ve yenilenebilir enerji kaynaklarını güçlendirdiğini savunuyor.
Amerika
“Teknoloji devleri gençlerin tepki odağında petrolün yerini aldı”

ABD’li kayaç petrolü üreticisi Diamondback Energy şirketinin yöneticisi Kaes Van’t Hof, teknoloji devlerinin petrol şirketlerinin yerini alarak kamuoyunun bir numaralı hedefi haline geldiğini söyledi. Van’t Hof, yüksek gelir ve kariyer arayışındaki gençlerin enerji sektörüne ilgisinin arttığını savundu. Bloomberg verileri ise sektörde üretimin rekor kırmasına karşın son on yılda 250 bin kişilik istihdam kaybı yaşandığını gösteriyor.
ABD merkezli kayaç petrolü üreticisi Diamondback Energy şirketinin tepe yöneticisi Kaes Van’t Hof, teknoloji devlerinin kamuoyu nezdinde petrol şirketlerinin yerini alarak “bir numaralı halk düşmanı” haline geldiğini söyledi.
Financial Times gazetesine konuşan Van’t Hof, iyi gelir ve güçlü kariyer fırsatları arayan gençlerin artık petrol sektörünü dışlanan bir alan olarak görmediğini vurguladı.
Teknoloji şirketlerinin, özellikle veri merkezlerinin inşası nedeniyle yoğun bir toplumsal baskıyla karşı karşıya kaldığını belirten Van’t Hof, enerji sektörüne yönelik yaklaşımın ise dönüştüğünü savundu.
The New York Times gazetesinin daha önce yer verdiği haberde, veri merkezlerine yönelik endişelerin çevreye dönük tehditler ve sohbet robotlarına olan bağımlılıkla bağlantılı olduğu aktarılmıştı.
Van’t Hof, toplumun enerjinin gündelik hayattaki vazgeçilmez rolünü artık çok daha iyi kavradığına dikkat çekti.
Gelişmeleri değerlendiren Diamondback yöneticisi, şu ifadeleri kullandı:
“Birkaç yıl öncesine kadar neredeyse her gün petrol sektörünün öldüğüne dair makaleler çıkıyordu. Ancak bugün insanların bunun saygın, iyi ödeme yapan, ayrıca yapay zeka ile enerjinin kesiştiği bir alan olduğunu anladığını düşünüyorum.”
Söz konusu dönüşümün istihdam piyasasına da yansıdığını kaydeden Van’t Hof, sektöre genç yetenek akışı yaşandığını ve staj başvurularında artış görüldüğünü dile getirdi.
Van’t Hof, değerlendirmesini şu sözlerle sürdürdü: “Enerji sektörü havalı olabilir mi? Evet, sanırım öyle. Artık asıl bilişimciler kötü adam olarak görülüyor.”
Teksas merkezli olan ve kayaç petrolü çıkaran Diamondback, 56 milyar dolarlık ciroya sahip. Şirket, ABD’nin güneyindeki geniş petrol ve doğalgaz bölgesi Permian Havzası’nın en büyük bağımsız petrol üreticisi konumunu elinde tutuyor.
Öte yandan Bloomberg, Temmuz ayında geçtiği haberde ABD petrol ve doğalgaz sektörünün son on yılda istihdamını yaklaşık yüzde 40 oranında azalttığını duyurmuştu.
Bu oran 250 bin kişilik iş kaybına denk gelirken, söz konusu pozisyonların büyük kısmının geri dönmeyeceği kaydedildi.
İstihdamdaki bu sert düşüşe rağmen, aynı dönemde ham petrol üretimi yüzde 50 artış kaydetti.
Bloomberg’in aktardığına göre 2014 yılındaki fiyat çöküşünün ardından yatırımcılar şirketlerden daha yüksek verimlilik ve kâr talep etmeye başladı.
Bu baskı; işten çıkarmaları, şirket birleşmelerini, ileri teknolojilerin kullanımını, otomasyonu ve robotik sistemleri beraberinde getirdi.
Ajansın hesaplamalarına göre sektörde 2023 yılının başından bu yana gerçekleşen birleşme ve devralma işlemlerinin toplam hacmi 500 milyar doları aştı ve önceki üç yıllık dönemin toplamını yüzde 20’den fazla geride bıraktı.
Güncel verilerle ABD’deki ham petrol üretimi günlük 13,8 milyon varille rekor seviyeye ulaşsa da sektördeki istihdam son üç yılın en düşük seviyesinde seyrediyor.
Ülkedeki enerji şirketleri, 2014 yılında çalışan sondaj kulelerinin üçte birinden daha azıyla faaliyet gösteriyor; ancak sahadaki her bir kule artık o döneme kıyasla yaklaşık dört kat daha fazla petrol üretiyor.
Amerika
ABD, ismi açıklanmayan “büyük” bir bankaya yaptırım uygulayacak

ABD Hazine Bakanı Scott Bessent, Trump yönetiminin önümüzdeki hafta büyük bir bankaya yaptırım uygulayacağını söyledi.
Yeni yaptırım, yine İran’a karşı iktisadi abluka kapsamında ilan edilecek.
“Real America’s Voice” programına konuk olduğu sırada ne finans kurumunun adını ne de bulunduğu ülkeyi belirten Bessent, bu adımın pazartesi günü (14 Eylül) atılacağını ifade etti.
Bessent, bu adımın başlangıçta cuma günü gerçekleştirilmesinin planlandığını fakat 11 Eylül 2001 saldırılarının 25. yıldönümü anma törenleri nedeniyle ertelendiğini belirtti.
Bessent şöyle konuştu:
“Herkes bu rejimle ilişkisini kesene kadar bu sürece devam edeceğiz. Bunu o kadar kârsız hale getireceğiz ki, şirketinizin ya da kendinizin, kişisel mali durumunuzun yok olma tehlikesiyle karşı karşıya kalmasını göze almak istiyorsanız, buyurun deneyin. Ama peşinize düşeceğiz.”
ABD, Türkiye’deki bir bankaya “İran bağlantılı” olduğu iddiasıyla yaptırım uyguladı
ABD, Şubat ayında çatışmanın başlamasından bu yana İran’a karşı petrol ihracatı, nakliye ağları, silah tedarik kanalları, finansal aracılar, dijital varlık borsaları ve havacılık bağlantılarını hedef alan bir dizi ekonomik önlem uyguladı.
Trump yönetimi, geçen ay Bessent’in “Ekonomik Dışlama Operasyonu” olarak adlandırdığı girişimle kampanyasını tırmandırdı.
ABD, yaklaşık 60 kuruluş, kişi ve gemiye yaptırımlar uyguladı ve deniz taşımacılığı, havacılık, teknoloji, altın ve dijital varlıklar gibi sektörlerde İran’la iş yapanlara yönelik ikincil yaptırımların kapsamını genişletti.
Beyaz Saray geçen hafta İstanbul merkezli Golden Global Bank’ı, Çin’in İran petrolü karşılığında ödediği büyük meblağları Devrim Muhafızları’na aktardığı gerekçesiyle yaptırım kapsamına almıştı.
İran üzerindeki baskı giderek artmasına rağmen, ABD Başkanı Donald Trump savaşın Kasım ayındaki ABD ara seçimlerinden sonraya kadar sona ermeyeceğini öngördü.
Avrupa4 gün önceAvrupa savunma sanayii Ukrayna’ya yetişemiyor
Avrupa4 gün önceKoçbaşı olarak AfD
Görüş2 hafta önceBişkek’te “Yeni Düzen” gerçeğe dönüşüp dönüşemeyeceğini görmek için toplanıyor
Dünya Basını2 hafta önce“Yapay zeka devasa bir aldatmaca”
Avrupa4 gün önceCDU, AfD’yi durdurmak için yeni göç planı hazırlıyor
Asya2 hafta önceHindistan’ın 2047 gelişmiş ekonomi hedefi zora girdi
Asya2 hafta önceABD’nin baskısıyla karşı karşıya kalan Japonya Merkez Bankası kritik bir karar aşamasında
Asya2 hafta önceÇin insansı robot pazarında liderliği hedefliyor










