Bizi Takip Edin

Diplomasi

Trump, Ukrayna ve İran savaşları kritik aşamaya girerken Netanyahu ile Zelenskiy’yi ağırlayacak

Yayınlanma

ABD Başkanı Donald Trump, İran ve Ukrayna’daki savaşların kritik aşamalara ulaştığı bir dönemde, salı günü İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu ile Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy’yi ağırlayacak. Trump’ın iki liderle ilişkileri ise belirgin biçimde farklı bir seyir izliyor.

Ukrayna’nın Rus ilerleyişini yavaşlatmasıyla Zelenskiy ile ilişkiler ısınırken, Netanyahu Washington’a, İran çatışmasından dolayı Beyaz Saray’da artan rahatsızlığın ve ABD’nin Orta Doğu’ya daha fazla müdahil olmasına karşı çıkan bazı Trump destekçilerinin eleştirilerinin gölgesinde geliyor.

İki lider, Trump’ın en yakın müttefiklerinden biri olan ve Trump’ı sık sık Ukrayna savaşına daha fazla destek vermeye ikna etmeye çalışan şahin Cumhuriyetçi Senatör Lindsey Graham için düzenlenecek anma törenine katılmak üzere Washington’da bulunuyor.

Zelenskiy, Washington’a varışının ardından yaptığı açıklamada, Trump ve ekibiyle gerçekleştireceği görüşmelerde balistik füzelere karşı savunma ile ABD’yle stratejik işbirliğinin “bir numaralı öncelik” olduğunu söyledi.

Hem Ukrayna savaşı hem de genişleyen Orta Doğu çatışması kritik dönemeçlerde bulunuyor. İran savaşındaki ateşkesin çökmesinin ardından Trump, diplomasiye bir şans daha vermek amacıyla ABD hava saldırılarını durdurduğunu söylüyor. Zelenskiy ise Ukrayna’nın son dönemde elde ettiği başarılarla moral bulmuş durumda.

Buna rağmen her iki çatışmanın da sona ereceğine dair henüz bir işaret bulunmuyor.

NETANYAHU, YENİDEN SEÇİLMEK İÇİN TRUMP’IN DESTEĞİNİ ARIYOR

Netanyahu’nun Trump’la ilişkileri zaman zaman yakın, zaman zaman gergin bir seyir izledi. Trump bazı durumlarda,  Hizbullah’ı zayıflatmak amacıyla Lübnan’daki hedeflere saldırmak isteyen İsrail liderini dizginlemek zorunda kaldı.

Haziran ayında gerçekleşen sert bir telefon görüşmesinde Trump’ın Netanyahu’ya “lanet olası deli” dediği basına sızmış, daha sonra bu ifade Trump tarafından kamuoyu önünde de doğrulanmıştı. Bu olay, iki lider arasındaki gerilimi açıkça ortaya koydu.

Konuya yakın kaynaklara göre Netanyahu, 27 Ekim’de yapılacak seçim öncesinde Trump’ın yeniden seçilme kampanyasına destek vermesini sağlamayı amaçlıyor.

İki lider arasındaki geleneksel yakın ilişkiyi sergileyecek bir Trump görüşmesi, kamuoyu yoklamalarında zorlanan Netanyahu’ya iç politikada yardımcı olabilir.

Netanyahu, Washington’a hareket etmeden önce yayımladığı video mesajında, “Bu karmaşık zamanlarda hem büyük bir kararlılıkla hem de büyük bir bilgelikle hareket etmek gerekiyor. Gündemdeki tüm meseleleri, öncelikle de İran’ı görüşeceğiz” dedi.

Netanyahu, “Elbette hedefimiz güvenliğimizi korumak ve aynı zamanda çevremizdeki barış çemberini genişletmektir” ifadelerini kullandı.

Bir Beyaz Saray yetkilisi, Trump’ın Netanyahu’yla İran’daki çatışmanın yanı sıra İsrail ile Lübnan arasındaki gerilimleri de ele alacağını söyledi. Trump, geçen hafta Lübnan Cumhurbaşkanını ağırlamıştı.

Yetkili ayrıca görüşmelerde, Trump’ın İsrail ile Birleşik Arap Emirlikleri, Bahreyn, Fas ve Sudan arasındaki diplomatik ilişkileri normalleştirmek amacıyla arabuluculuk ettiği İbrahim Anlaşmaları’nın da gündeme geleceğini belirtti.

TRUMP: BİBİ HARİKAYDI

Trump, Suudi Arabistan’ı da İbrahim Anlaşmaları’na dahil etmek istiyor. Geçen hafta Riyad’la imzalanan sivil nükleer işbirliği anlaşmasını, Suudi Arabistan’ın söz konusu anlaşmalara katılması şartına bağladı. Riyad ise Filistin devletine giden bir yol haritası olmadan İbrahim Anlaşmaları’na katılmayı şimdiye kadar reddetti.

Trump, pazartesi günü Michigan’a giderken Air Force One’da gazetecilere, İsrail liderinin lakabını kullanarak, “Bibi harikaydı” dedi. Trump, “O bir savaş dönemi başbakanıydı. Birlikte çok iyi işler yaptık” ifadelerini kullandı.

Zelenskiy ile Trump, Trump’ın ikinci başkanlık döneminin ilk aylarında defalarca karşı karşıya gelmişti. Ancak Ukrayna’nın savaşta, Rusya’nın petrol endüstrisine yönelik artan saldırılar da dahil olmak üzere daha fazla başarı elde etmesiyle iki lider arasındaki ilişkiler son aylarda iyileşti.

Planlar hakkında bilgi sahibi bir kaynağın Reuters’a aktardığına göre Zelenskiy’nin Beyaz Saray’da Trump’la, muhtemelen gazetecilerin bulunmayacağı kısa bir özel görüşme yapması bekleniyor.

Ukraynalı bir kaynak, Patriot füze önleyicilerinin en öncelikli konu olduğunu söyledi.

Kaynak, “Her gün saldırılara maruz kalıyoruz. Bu nedenle Patriot sistemleri için füze satın almamıza izin verilmesi konusunda Trump’ın ve ekibinin onayına ihtiyacımız var. Hayat kurtarmak için bu en büyük öncelik” dedi.

Zelenskiy’nin, acilen ihtiyaç duyulan hava savunma kapasitesi ile ABD’yle yürütülen insansız hava aracı anlaşmasının tamamlanması konusunda Trump’a baskı yapması bekleniyor.

İki liderin ayrıca Trump’ın NATO zirvesinde Ukrayna’ya Patriot füze önleyicileri üretme lisansı verme sözünü de ele alması bekleniyor.

Zelenskiy geçen hafta ABD’li temsilciler Steve Witkoff ve Jared Kushner’la Rusya’yla barış görüşmelerinin yeniden başlatılması ihtimalini görüştü. Ukraynalı ve Amerikalı yetkililerin önümüzdeki günlerde ABD’de bir araya gelebileceğini söyledi.

Beyaz Saray yetkilisi, “Başkan Trump, Başkan Zelenskiy ile Rusya ve Ukrayna arasındaki devam eden barış sürecini görüşecek. Artık savaşı sona erdirmenin zamanı geldi” dedi.

Zelenskiy’nin Beyaz Saray görüşmesinin ardından ABD Kongre Binası’na giderek 100 senatörün tamamıyla bir araya gelmesi bekleniyor.

Zelenskiy’nin ziyareti, Pentagon’un milletvekillerine gönderdiği bir mektupta Trump yönetiminin, Kongre tarafından Ukrayna’ya yardım amacıyla onaylanan 400 milyon dolarlık bütçenin harcanmasını 2029 mali yılına kadar tamamlamayacağını bildirmesinin ardından gerçekleşiyor. Bu durum, Kiev’in Rus füze saldırılarına karşı koymak için ihtiyaç duyduğu silahlarda kritik düzeyde sıkıntı yaşadığı bir dönemde yaşanıyor.

Demokratlar ve Trump’ın partisindeki bazı Cumhuriyetçiler, her iki partiden milletvekillerinin geçen yıl desteklediği Kiev yardımlarını Pentagon’un bekletmesini eleştirdi.

Diplomasi

Barrack: İsrail’in ez-Zuhur’a yaptığı saldırı nedeniyle endişeliyiz

Yayınlanma

İsrail Savunma Kuvvetleri’nin Suriye’nin İdlib kentinde bulunan Ebu ez-Zuhur hava üssüne yönelik saldırılarından sonra ABD’li elçi Tom Barrack açıklama yaptı.

“Ebu ez-Zuhur Hava Üssü’ne yönelik teyit edilen İsrail hava saldırılarının, bölgesel istikrarı desteklemeyen gereksiz bir gerginlik artışı oluşturmasından derin endişe duyuyoruz,” diyen Barrack, Ahmed Şara hükümetinin “ne saldırgan bir tutum sergilediğini ne de vekil güçler bulundurduğunu” savundu.

Şara yönetiminin bunun aksine, İsrail ile gerginliğin azaltılmasını tercih ettiğini defalarca belirttiğini hatırlatan Türkiye Büyükelçisi, “Amerika Birleşik Devletleri, geçmişte olduğu gibi gelecekte de her iki ülke için askeri çatışmalar yerine diplomatik diyaloğu teşvik etmek amacıyla görüşmelere ev sahipliği yapmaya devam edecektir,” dedi.

Kalıcı gerilimi azaltma anlaşmalarının “ilgili tüm ülkeler ve taraflarla sürdürülen diyaloglar yoluyla oluşturulduğunu” söyleyen Barrack, “Amerika Birleşik Devletleri, itidal ve diyaloğun daha yapıcı bir yol sunduğuna inanmaya devam etmektedir. Tüm tarafları, yeni askeri olaylar yerine mantıklı bir diyaloga öncelik vermeye teşvik ediyoruz,” dedi.

Suriye devlet medyasının haberine göre, Suriye’nin kuzeybatısındaki İdlib’de bir hava üssüne sekiz hava saldırısı düzenlendi. Saldırılar maddi hasara yol açarken can kaybı yaşanmadı.

Habere göre, hava saldırıları askeri üssün pistini vurdu. Devlet televizyonu, bir askeri kaynağa atıfta bulunarak saldırının İsrail güçleri tarafından gerçekleştirildiğini bildirdi.

Devlet televizyonu, kimliği açıklanmayan kaynağın, “İsrail işgal uçakları bu sabah erken saatlerde Ebu Zuhur askeri havaalanının pistini … sekiz hava saldırısıyla hedef aldı” dediğini aktardı.

Şam’dan haber veren El Cezire muhabiri Suheyb el-Halaf, saldırının niteliğinin, Suriye ordusunun yeteneklerini zayıflatmayı amaçlayan, Suriye’deki askeri hedef ve tesislere yönelik önceki İsrail saldırılarına benzediğini söyledi.

Öte yandan Suriye Dışişleri Bakanı Esad Şeybani ve ABD Özel Temsilcisi Tom Barrack İstanbul’da bir araya gelerek, yaptırımların kaldırılması ve Suriye’nin yeniden inşasını görüştü.

Görüşmenin ana odağını, yıllardır Suriye ekonomisini felç eden uluslararası yaptırımlar oluşturdu.

Bakan Şeybani, yeni yönetimin “demokratikleşme” adımlarını vurgularken; ABD’li temsilci Barrack ile yaptırımların tamamen kaldırılması için gerekli takvimi tartıştı.

İki yetkili, Suriye halkının refahı için iktisadi çarkların yeniden dönmesi gerektiği konusunda mutabık kaldı.

Toplantıda, iç savaşın yarattığı büyük yıkımın ardından “Yeniden İnşa” süreci de ele alındı. Suriye Dışişleri’nden yapılan açıklamada, “Her iki taraf da Suriye’nin istikrarı için kentsel ve altyapısal dönüşümün hızlandırılmasının hayati önem taşıdığını vurguladı,” denildi.

Okumaya Devam Et

Diplomasi

Polonya’nın vereceği MiG-29’lar Ukrayna için yetersiz kaldı

Yayınlanma

Ukrayna’nın Varşova Büyükelçisi Vasiliy Bodnar, Polonya’dan teslim alınacak MiG-29 savaş uçaklarının mevcut halleriyle muharebede kullanılamayacağını açıkladı. Uçakların ancak eğitim amaçlı değerlendirilebileceğini belirten Bodnar, cepheye sürülebilmeleri için modernizasyon finansmanı arandığını söyledi.

Ukrayna’nın Polonya Büyükelçisi Vasiliy Bodnar, RMF FM radyosunun YouTube kanalında yayınlanan mülakatında, Polonya’dan alınması planlanan MiG-29 tipi savaş uçaklarının mevcut durumlarıyla muharebe operasyonlarında kullanılamayacağını söyledi.

Uçakların kapsamlı bir modernizasyona ihtiyaç duyduğunu aktaran Bodnar, uzmanların yaptığı teknik değerlendirmelere değindi.

Bodnar, incelemelerin ardından uzmanların söz konusu MiG-29’ların eğitim faaliyetlerinde kullanılabileceği, ancak tam kapasiteyle operasyonel hale gelebilmeleri için ilave teknik çalışmalara tabi tutulmaları gerektiği sonucuna vardıklarını kaydetti.

Bodnar, konuya ilişkin değerlendirmesinde, “Mevcut konfigürasyonlarıyla, Sayın Bakanın da daha önce ifade ettiği gibi, bu uçakları muharebe koşullarında kullanmak imkansız” dedi.

Büyükelçi ayrıca her iki ülkenin de savaş uçaklarının Kiev’e muhtemel teslimatı öncesinde modernizasyon sürecini finanse edebilecek uluslararası ortaklar aradığını dile getirdi.

Varşova yönetimi, Aralık 2025’te insansız hava aracı ve füze teknolojileri karşılığında Ukrayna’ya bir dizi MiG-29 savaş uçağı sevk edilmesini içeren müzakereleri başlatmıştı.

Süreç devam ederken 2026 yazında Polonya Savunma Bakanı Władysław Kosiniak-Kamysz, Kiev yönetiminin teknoloji transferine ilişkin taahhütlerini yerine getirmediğini, bu nedenle uçak teslimatının askıya alındığını açıklamıştı.

Bu gelişme, Kiev’in Ukrayna Silahlı Kuvvetleri bünyesindeki bir birliğe UPA (Ukrayna İsyancı Ordusu) adını verme kararı üzerine Polonya ve Ukrayna liderlikleri arasında patlak veren gerilimle eşzamanlı yaşanmıştı.

Daha sonra taraflar sevkiyat için yeniden müzakere masasına oturdu.

Wirtualna Polska (WP) haber portalı, Ağustos ayında Polonya ordusuna dayandırdığı haberinde, çok sayıda Ukrayna üretimi İHA ve teknoloji karşılığında savaş uçaklarının transferini öngören görüşmelerin nihai aşamaya geldiğini duyurdu.

Portal, söz konusu savaş uçaklarının birkaç hafta içinde Ukrayna’ya teslim edileceğini bildirdi.

Okumaya Devam Et

Diplomasi

FT: Trump’ın tatbikat kararı müttefiklere ‘Yaratık’ filmini anımsattı

Yayınlanma

ABD Başkanı Donald Trump’ın Güney Kore ile yürütülen askeri tatbikatın kapsamını daraltma kararı alması, müttefikler cephesinde “Yaratık” (Alien) filmini andıran bir tedirginliğe yol açtı.

Financial Times’ın (FT) aktardığına göre, Sidney’deki ABD Çalışmaları Merkezi Başkanı Michael Green bu durumu, “Tavandan fırlayan son canavar, Başkan’ın Güney Kore ile yapılan askeri tatbikatları iptal etme tehdidi oldu” sözleriyle değerlendirdi.

Trump, ABD Savaş Bakanı Pete Hegseth’e ortak tatbikatların ölçeğini düşürme talimatı verdiğini duyurdu.

Kararını açıklayan Trump, “Tatbikatları iptal etmek için artık çok geç olduğu gerçeğinden hareketle, ortak askeri tatbikatların ciddi şekilde küçültülmesi talimatını verdim” dedi.

Beyaz Saray lideri, Kuzey Kore lideri Kim Jong-un ile “çok iyi ilişkileri” bulunduğunu vurguladı. Trump, “çok uzun zaman önce” kararlaştırılmış olan tatbikatların “tamamen yersiz ve düşmanca bir mesaj” verdiğini ifade etti.

Kuzey Kore ile Güney Kore resmi düzeyde halen savaş halinde bulunuyor. 1950-1953 yılları arasındaki Kore Savaşı bir ateşkesle sona ermiş, ancak taraflar arasında resmi bir barış anlaşması imzalanmamıştı.

Güney Kore Devlet Başkanı Lee Jae-myung, 15 Ağustos 2026’da Kuzey Kore’ye savaşı sona erdirecek müzakerelere başlama teklifinde bulundu. Lee, savaşı bitirmeyi ve “istikrarsız ateşkes düzenini” kalıcı bir barış rejimiyle değiştirmeyi hedefleyen adımlar atma taahhüdü verdi.

FT’nin verilerine göre Trump’ın aldığı son karar, Washington’ın güvenilirliği konusunda Hint-Pasifik bölgesindeki ABD müttefikleri arasındaki endişeleri tırmandırdı.

Asya’daki ortaklar ayrıca Ortadoğu’daki çatışmalar sebebiyle Amerikan silah stoklarının tükenmesinden ve bunun silah teslimatlarında gecikmelere yol açmasından da kaygı duyuyor.

Haberde, ABD, Japonya ve Güney Kore’nin geçen yıl “Freedom Edge” adı verilen yıllık üçlü tatbikatlarını genişlettiği hatırlatıldı. Fakat Trump’ın son emri, müttefiklere ABD’nin desteği konusunda “kaygısız ve rehavet içinde olamayacaklarını” gösterdi.

Gazete, mayıs ayında konuya vakıf kaynaklara dayandırdığı haberinde, ABD’nin İran ile yaşanan savaş nedeniyle Tomahawk füzelerinin teslimatında ciddi gecikmeler olacağı konusunda Japonya’yı uyardığını yazmıştı. Japonya, Nisan 2028’e kadar her biri 200 füzeden oluşan iki parti teslimat almayı planlıyordu.

Okumaya Devam Et

Çok Okunanlar

English