Diplomasi
Trump, Zelenskiy ve Avrupalı liderlerle Ukrayna’yı görüştü
ABD Başkanı Donald Trump, Ukraynalı mevkidaşı Volodimir Zelenskiy ve Avrupalı liderlerle Beyaz Saray’da bir araya geldi. Trump, Ukrayna’ya büyük güvenlik yardımı sözü verdiğini ancak silahları sattıklarını belirtirken, ülkenin NATO’da olmayacağını ve mevcut cephe hattının dikkate alınacağını söyledi. Kiev ve Avrupalı müttefikleri ise Rusya’nın barış önerilerine karşı çıktı.
ABD Başkanı Donald Trump, 18 Ağustos’ta Ukraynalı mevkidaşı Volodimir Zelenskiy ile bir görüşme gerçekleştirdi. Trump, daha sonra Kiev’in müttefiklerini Beyaz Saray’da ayrı olarak kabul etti.
Görüşmelere Almanya Başbakanı Friedrich Merz, İngiltere Başbakanı Keir Starmer, İtalya Başbakanı Giorgia Meloni, Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron ve Finlandiya Cumhurbaşkanı Alexander Stubb katıldı.
Trump, sosyal medya platformu Truth Social’da yaptığı paylaşımda, “Aynı anda bu kadar çok Avrupalı lider bir araya gelmemişti. Onları ağırlamak benim için büyük bir onur!” ifadelerini kullandı.
Washington’a ayrıca Avrupa Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen ve ABD liderine olan hayranlığıyla bilinen NATO Genel Sekreteri Mark Rutte de geldi.
Trump, Zelenskiy’i Beyaz Saray’ın girişinde şahsen karşıladı. Cekete benzer siyah bir mont ve siyah bir gömlek giyen Ukrayna Cumhurbaşkanı ile yapılan görüşmeye Amerikan tarafından Başkan Yardımcısı JD Vance de katıldı.
Zelenskiy, Trump ile bir önceki görüşmesine kazakla katılmıştı. O dönemde Trump, Zelenskiy’i eleştirmiş ve Başkan Yardımcısı Vance de onu “demokratlar için çalışan nankör bir propagandacı” olarak nitelendirmişti. Bu olayın ardından Zelenskiy, mart ayı başında Avrupalı liderlerin kendisiyle yaptığı görüşmeler sonrası yaşananlardan pişmanlık duyduğunu belirterek, “kalıcı bir barışa ulaşmak için Başkan Trump’ın güçlü liderliği altında çalışma” arzusunu dile getirmişti.
Amerikan basını ve Avrupa Birliği (AB) temsilcileri, Trump ile Zelenskiy arasındaki görüşmede, şubat ayında Ukrayna’nın yeraltı kaynaklarına ilişkin anlaşmanın imzalanması sırasında yaşanan ve duygusal bir ağız dalaşına dönüşen olayın tekrarlanmasından endişe ediyordu. Ancak bu kez görüşmeler sakin bir ortamda başladı.
Bloomberg‘in haberine göre, Zelenskiy’nin önünde zorlu bir seçim vardı: Ya teklif edilirse hızlı bir anlaşmayı kabul etmek ya da Trump’ı tekrar kızdırma riskini almak.
Putin ve Trump Alaska’da görüştü, gözler Washington’daki yeni temaslarda
Trump: Ukrayna NATO’da olmayacak
ABD Başkanı, Zelenskiy’e Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ile Alaska’da yaptığı görüşmenin umut verici olduğunu söyledi.
Trump, daha ileri adımlar için üçlü bir toplantının mümkün olduğuna inandığını ifade etti. Trump’a göre Putin barış istiyor, çözüm kalıcı olmalı ve çatışmanın tarafları ile tüm dünya barış istese de bunun ne zaman sağlanacağını tahmin etmek imkansız.
Trump, Ukrayna’ya güvenlik alanında büyük yardımda bulunma sözü verdi ancak ayrıntı vermedi. Zelenskiy ise Ukrayna ordusunun yeniden silahlandırılması gerektiğini belirterek, Kiev’e silah tedarik etme niyetini memnuniyetle karşıladığını ifade etti. Trump bu konuyla ilgili olarak, “Biz bir şey dağıtmıyoruz, silah satıyoruz,” diye konuştu.
Trump, Ukrayna’nın NATO’da olmayacağını ve bloğa üyeliğinin kabul edilemezliği konusunun “Başkan Putin’den çok önce” de gündemde olduğunu ekledi.
Zelenskiy ise gazetecilerin toprak tavizlerine hazır olup olmadığı sorusuna yanıt vermedi. Trump ise daha sonra Avrupalı liderlerle yaptığı görüşmede mevcut cephe hattının da dikkate alınacağını belirtti.
Avrupalı liderler Rusya’nın tekliflerine karşı
Amerikan basınında yer alan haberlere göre, olası anlaşma Kiev için elverişsiz maddeler içerebilir. Rus tarafının, Ukrayna Silahlı Kuvvetlerinin Donetsk’ten tamamen çekilmesi ve Herson ile Zaporijya oblastlarında çatışmanın dondurulması halinde barışı kabul edebileceği bildirildi.
Moskova ayrıca, barışçıl çözüm vizyonu çerçevesinde Rus diline Ukrayna’da veya bazı bölgelerinde resmi statü verilmesini ve yetkililerin saldırılarına maruz kalan Ukrayna Ortodoks Kilisesinin haklarına saygı gösterilmesini talep ediyor.
Hem Rusya hem de ABD, çatışmanın çözümünde en temel ve en karmaşık siyasi koşul olan Ukrayna’ya güvenlik garantileri verilmesini kabul etti. Moskova için NATO birliklerinin Ukrayna’da konuşlandırılması kabul edilebilir değil.
Toplantıda Ursula von der Leyen, Kiev için NATO dışında, ittifakın tüzüğünün üyelerden birine yapılan saldırı durumunda karşılıklı yardımı öngören 5. maddesi benzeri garantiler önerdi. Basında daha önce çıkan haberlerde, Rusya’nın Ukrayna’nın güvenlik garantörlerinden biri olarak Çin’i önerdiği iddia edilmişti.
Fransa Cumhurbaşkanı Macron da üçlü görüşme fikrini destekledi. Macron, aynı zamanda çatışmanın sona ermesinin Avrupa’nın katılımıyla tartışılmasını önerdi.