Çin, ABD Başkanı Donald Trump’ın nisan ayında planlanan ziyaretiyle ilgili görüşmelerin sürdüğünü doğrularken, kaynaklar iki tarafın mevcut ticaret ateşkesini bir yıla kadar uzatmasının beklendiğini belirtti.
Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Lin Jian, Devlet Başkanı Xi Jinping’in geçen hafta telefonla görüştükleri sırada Trump’ı Çin’e davetini yinelediğini söyledi.
Lin, iki devlet başkanı arasındaki görüşmelerin önemini vurgulayarak, “İki taraf bu konuda iletişim halinde,” diye ekledi.
İkili, ekim ayında Güney Kore’de bir araya geldiklerinde gergin bir ateşkese ulaşmış; aylar süren ve üç haneli “misilleme” tarifeleri ile Pekin’in 2025’in büyük bölümünde ABD tarım ürünlerine uyguladığı geniş kapsamlı boykotla tırmanan gerilimlerin ardından, gümrük tarifelerini ve ihracat kontrollerini geri çekme konusunda anlaşmıştı.
O tarihten bu yana Çin, ABD’de siyasi açıdan hassas bir ürün olan Amerikan soya fasulyesi alımlarına yeniden başladı. Görüşmelere aşina birkaç kişiye göre, mevcut gayriresmî mutabakatın bir yıla kadar uzatılması —yetkililerin gerçekçi ve ulaşılabilir gördüğü bir adım— zirveyi, yeni Çin taahhütlerini de içeren kısa vadeli ekonomik kazanımlar etrafında şekillendirecek.
Trump, kasım ayındaki ara seçimler öncesinde Kongre’deki çoğunluğunu koruma konusundaki artan endişeler nedeniyle somut sonuçlar elde etmek için baskı yapıyor.
Geçen hafta Xi ile yaklaşık iki saat süren telefon görüşmesinin ardından Trump, Pekin’in ABD’den daha fazla soya fasulyesi satın almayı değerlendirdiğini söyledi. Planlara aşina dört kaynağın South China Morning Post‘a aktardığına göre, Trump’ın nisan ayı başında Çin’i ziyaret etmesi bekleniyor.
Bu kişilerden ikisi, Trump’ın varış tarihinin 31 Mart’a çekilebileceğini ve Xi ile görüşmeyi de içerecek ziyaretin yaklaşık üç gün sürebileceğini ifade etti.
Kaynaklar, Pekin’in 5 Nisan’a denk gelen Qingming, yani mezar süpürme festivali takvimini de hesaba katarak programı değerlendirdiğini ve zamanlamanın hâlen görüşüldüğünü belirtti. Beyaz Saray ile Pekin henüz tarihleri resmen kesinleştirmemiş olsa da, birçok kaynak nisan ayı başındaki zaman aralığının onaylanmasının beklendiğini söyledi.
Trump’ın seyahat planlarına aşina bir kişi, “Önce Amerika” yaklaşımını benimseyen yönetimin ABD şirketlerinin Çin’e yatırım yapmasını teşvik ediyor görüntüsü vermekten kaçınması nedeniyle henüz hiçbir Amerikalı üst düzey yöneticinin iş heyetine davet edilmediğini ifade etti.
Görüşmelere aşina bir başka kaynak ise otomotiv ve enerji alanlarında anlaşmaların nihayetinde duyurulabileceğini, yakın zamanda sonuçlanan TikTok anlaşmasının diğer sektörlerdeki anlaşmalar için potansiyel bir model olarak öne çıktığını söyledi.
Trump kendisini usta bir anlaşma yapıcı olarak görüyor.
Trump geçen hafta Xi ile telefon görüşmesinin ardından Çin ziyaretini “büyük bir heyecanla” beklediğini belirtti. ABD Başkanı, Güney Kore’deki zirvenin hemen ardından Pekin’e gitme niyetini ilk kez dile getirmişti.
Bu görüşme, Trump’ın Pekin’in kritik mineraller ve ileri teknoloji üretiminde kullanılan nadir toprak elementleri konusunda benzer adımlar atması karşılığında, bazı gelişmiş ABD yarı iletkenlerine yönelik Çin’e uygulanan kısıtlamaları gevşetmesinin ardından gerçekleşti.
Washington’daki Çin’in en üst düzey diplomatı, salı günü yaptığı açıklamada, geçen yılın “iniş çıkışlarına” rağmen ilişkilerin son dönemde “genel olarak dinamik bir istikrara” ulaştığını söyledi.
Büyükelçi Xie Feng, elçilikte düzenlenen Ay Yeni Yılı resepsiyonunda yaptığı konuşmada tarım, enerji ve ekonomi alanlarında daha yakın iş birliği çağrısında bulundu; ayrıca uyuşturucuyla mücadele, kolluk faaliyetleri, biyotıp ve yapay zekâ gibi sektörlerde “yeni büyüme alanları” oluşturulmasını önerdi. Xie, tarafların birbirini “sıfır toplamlı bir bakış açısıyla” görmemesi gerektiğini de vurguladı.
Bununla birlikte büyükelçi, Tayvan’ın “aşılmaması gereken bir kırmızı çizgi” olmaya devam ettiğini belirterek, ABD’yi tek Çin ilkesine ve üç ABD-Çin ortak bildirisinin hükümlerine “ciddi şekilde uymaya” çağırdı. Bu mesaj, Xi’nin geçen hafta Trump ile yaptığı telefon görüşmesinde ilettiği mesajla örtüşüyor.
Tayvan, sadece Pekin değil Birleşmiş Milletler ve ABD dahil birçok ülke tarafından Çin’in bir parçası olarak kabul ediliyor. Ancak Washington, Tayvan’a silah sağlamayı ve Çin’e karşı ayrılıkçıları desteklemeyi sürdürüyor.
Görüşmelere aşina bir başka kişi, Pekin’in Tayvan’ı sürekli olarak en büyük potansiyel gerilim noktası olarak gördüğünü ve ABD’nin adaya son dönemde yaptığı silah satışlarının ilerlemeyi tehlikeye atabileceği uyarısında bulunduğunu söyledi.
Ziyaret öncesinde ABD Hazine Bakanlığı’ndan üst düzey yetkililerden oluşan bir ekip, iki taraf arasındaki iletişim kanallarını güçlendirmek amacıyla geçen hafta Pekin’e gitti. Bu bilgi, Hazine Bakanı Scott Bessent tarafından pazartesi günü açıklandı.
Bundan sadece saatler sonra Bessent, sosyal medya paylaşımında Xi ile Trump arasındaki “karşılıklı saygının” ilişkileri “istikrarlı ancak rekabetçi” olarak tanımladığı bir noktaya taşıdığını belirtti.
“Amacımız adil rekabet ve risk azaltma; kopuş değil,” dedi. “Çin’in yeniden dengelenmesi gerektiği açık ve kalıcı 1 trilyon dolarlık ticaret fazlasının ele alınması gerekiyor” diye ekledi.
Bessent’in önümüzdeki haftalarda Çinli mevkidaşı He Lifeng ile bir araya gelerek zirveden çıkacak somut sonuçları görüşmesi bekleniyor.