Ukrayna’da yabancı bağışları aklayan örgüte operasyon

Ukrayna Ulusal Yolsuzlukla Mücadele Bürosu (NABU) ve Özel Yolsuzlukla Mücadele Savcılığı (SAP), Dışişleri Bakanlığının eski müsteşarının liderlik ettiği bir suç örgütünün yabancı donörlere ait fonları zimmetine geçirdiğini açıkladı. Savaşın başında yürütülen usulsüzlükle yaklaşık 1,28 milyon dolar tutarında bağışın aklanarak kişisel amaçlarla kullanıldığı bildirildi.

Ukrayna Ulusal Yolsuzlukla Mücadele Bürosu (NABU) ile Özel Yolsuzlukla Mücadele Savcılığı (SAP), Ukrayna Dışişleri Bakanlığının eski müsteşarı tarafından yönetilen bir organize suç örgütünün, savaşun başlangıç döneminde yabancı donörlerin sağladığı fonları zimmetine geçirdiğini ve akladığını duyurdu.

Açıklama NABU’nun resmi internet sitesinde yayımlandı. Ukrayna’da Dışişleri Bakanlığı Müsteşarlığı makamı, bakanlık idari teşkilatının idaresinden sorumlu en üst idari merci konumunda.

Açıklanan soruşturma verilerine göre zimmete geçirilen ve aklanan meblağ 37 milyon Ukrayna grivnasından fazla bir tutara tekabül ediyor.

Bu miktar, suçun işlendiği dönemdeki kur üzerinden yaklaşık 1,28 milyon dolara, güncel kur üzerinden ise yaklaşık 830 bin dolara karşılık geliyor.

Soruşturmayı yürüten kurumlar, usulsüzlük mekanizmasının organizatörü olarak 2020 ile 2024 yılları arasında görev yapan eski Dışişleri Bakanlığı Müsteşarını işaret etti.

Resmi duyuruda şüphelinin ismi açıklanmadı. RBK-Ukrayna ve Yevropeyska Pravda yayın organları, eski Dışişleri Bakanı Dmitro Kuleba döneminde bu makamda Aleksandr Bankov’un görev yaptığına dikkati çekti.

Paralar paravan yapılar ve nakit merkezleri üzerinden aklandı

Soruşturma dosyasındaki bulgulara göre süreç, bağışların belirli yapılara yönlendirilmesiyle işletildi. NABU açıklamasında şu ifadelere yer verildi:

“Soruşturma verilerine göre Dışişleri Bakanlığı Müsteşarı, uluslararası donörleri ve yurtdışındaki diplomatik misyonların bağlı personellerini, finansal yardımları denetimi altındaki bir sivil toplum kuruluşunun banka hesabına aktarmaya ikna etti. Yapılan bilirkişi incelemesi sonuçlarına göre, söz konusu sivil toplum kuruluşu tarafından tahsil edilen bu paralar hukuki statü bakımından Ukrayna Dışişleri Bakanlığının özel fonuna ait tahsisli bütçe kaynağı niteliğindeydi.”

Gelen fonların daha sonra şüphelilerin kontrolündeki şahıs şirketlerinin ve tüzel kişilerin hesaplarına aktarıldığı, ardından nakit dönüştürme merkezleri aracılığıyla nakde çevrildiği kaydedildi.

Aklanan paraların şüphelilerce kişisel ihtiyaçlar doğrultusunda kullanıldığı tespit edildi.

Dosyadaki şüpheliler arasında eski Dışişleri Bakanlığı Müsteşarı idari idare başkanı, halen görevde olan bir diplomatik personel ve eski Dışişleri Bakanının bir danışmanı da yer alıyor.

Adli süreç Ukrayna Ceza Kanunu’nun 190. maddesinin 4. fıkrası, 191. maddesinin 5. fıkrası ve 209. maddesinin 3. fıkrası kapsamında yürütülüyor.

Geçen yılın kasım ayında da Ukrayna’nın devlet nükleer enerji şirketi Energoatom bünyesindeki bir yolsuzluk mekanizması açığa çıkarılmıştı.

“Kvartal 95” şirketinin ortaklarından Timur Mindıç ile çok sayıda eski üst düzey yetkilinin adının geçtiği o soruşturmada, şüphelilerin kurumla iş yapan yüklenicilerden sözleşme bedelinin yüzde 10 ila 15’i oranında rüşvet talep ettiği ileri sürülmüştü.

Bu skandalın ardından Ukrayna Devlet Başkanlığı Ofisi Başkanı Andriy Yermak görevden alınmıştı.

Yermak hakkında daha sonra, Kiev Bölgesi’ndeki lüks Dinastiya müstakil konut projesinin inşaat esnasında 10 milyon dolardan fazla parayı akladığı iddiasıyla şüphe bildirimi düzenlenmişti.

Soruşturma makamları, inşaata aktarılan kaynağın Energoatom’daki yolsuzluk mekanizmalarından elde edilmiş olabileceğini kaydetmiş, Yermak kefaletle serbest bırakılmıştı.