Xi Jinping, ASEAN zirvesine katılmayacak

Reuters’ın isim vermeyen kaynaklara dayandırdığı haberine göre, Çin Devlet Başkanı Xi Jinping ekim ayında düzenlenecek ASEAN liderler zirvesine katılmayacak. Bu açıklama, Xi’nin zirvede ABD Başkanı Donald Trump ile bir araya gelebileceği yönündeki beklentileri boşa çıkardı.

Malezya Başbakanı Enver İbrahim, bu ay Xi ve Trump’ın 26-28 Ekim tarihlerinde Kuala Lumpur’da düzenlenecek Güneydoğu Asya Ülkeleri Birliği (ASEAN) liderler zirvesine katılmasının beklendiğini söylemişti. Bu açıklama, tedirgin bir ticaret ateşkesi içinde olan Trump ve Xi’nin, Trump’ın ikinci dönemindeki ilk yüz yüze görüşmesini gerçekleştirebileceği yönünde beklentilere yol açmıştı.

Mayıs ayında Körfez liderleriyle bir başka ASEAN zirvesine katılan Çin Başbakanı Li Qiang’ın ekim ayındaki toplantıda Çin’i temsil etmesi bekleniyor. Konuyla ilgili hassasiyet nedeniyle kimliklerini açıklamak istemeyen iki bölgesel kaynak bu bilgiyi doğruladı.

10 üyeli bloğun şu anki başkanı Enver İbrahim’in ofisi, Xi’nin katılımıyla ilgili soruları Malezya Dışişleri Bakanlığı’na yönlendirdi. Bakanlık, Xi’nin katılımıyla ilgili yorum talebine henüz yanıt vermedi.

Çin Dışişleri Bakanlığı da Reuters’ın yorum talebine henüz yanıt vermedi.

Enver İbrahim, geçen ay Malezya parlamentosuna, Trump’ın ABD lideriyle yaptığı telefon görüşmesinde etkinliğe katılacağını teyit ettiğini söyledi.

Trump, bu ayın başlarında, ticaret anlaşması imzalanırsa yıl sonundan önce Xi ile görüşeceğini belirtti ve “anlaşmaya çok yaklaştık” diye ekledi.

Bu arada, her iki başkanının danışmanları, 30 Ekim-1 Kasım tarihlerinde Güney Kore’de düzenlenecek Asya-Pasifik Ekonomik İşbirliği (APEC) zirvesi sırasında Asya’da bir sonbahar toplantısı yapılmasının olasılığını görüştü.

Yıllık ASEAN zirvesi, Trump’ın 2019’da Vietnam’ın başkenti Hanoi’de Kuzey Kore’nin lideri Kim Jong Un ile yaptığı görüşmeden bu yana Güneydoğu Asya’ya yapacağı ilk ziyaret olacak. Trump’ın APEC zirvesine de katılması bekleniyor.

Çin cumhurbaşkanlarının ASEAN zirvelerine katılması nadirdir. Xi, 2012’de iktidara geldiğinden bu yana yalnızca 2021’deki özel zirveye sanal olarak katılmıştı.

Enver İbrahim, bu yılki zirvenin “ASEAN’ın bugüne kadarki en büyük ve en yüksek profilli dünya liderleri toplantısı” olmasını hedeflediğini söyledi. Brezilya Devlet Başkanı Luiz Inacio Lula da Silva ve Güney Afrika Devlet Başkanı Cyril Ramaphosa’nın da zirveye katılması bekleniyor.

Washington ve Pekin geçen haftalarda, ticaret dengesizliği, pazar erişimi ve nadir toprak elementleri gibi konuları ele almak üzere müzakereler devam ederken, birbirlerinin mallarına uyguladıkları üç haneli gümrük vergilerini 90 gün daha uzattı.

Trump’ın küresel gümrük vergisi saldırısı, ihracata ve imalata büyük ölçüde bağımlı olan ve birçok alanda Çin’den gelen tedarik zincirinden destek alan Güneydoğu Asya’yı sarstı.

Beyaz Saray, bölge ülkelerine Çin mallarının ABD’ye aktarılması konusunda açıkça uyarıda bulunduktan sonra, bu ayın başlarında Güneydoğu Asya’nın önde gelen ekonomilerinin ihracatına yaklaşık %19 oranında gümrük vergisi uygulayacağını açıkladı.