Diplomasi
AB, Trump’ın Çin ve Hindistan’a gümrük vergisi talebini reddetti

Donald Trump, AB’den Rusya’nın petrolünü satın alan Çin ve Hindistan’a yüzde 50 ila yüzde 100 arasında gümrük vergisi uygulamasını talep etti. Le Monde gazetesinin haberine göre Brüksel, birliğin önemli ticari ortakları olan bu ülkelere yönelik böyle bir adımı ‘kabul edilemez’ olarak nitelendirerek talebi geri çevirdi. AB yetkilileri, kendi ekonomilerini zayıflatmadan Rusya’yı hedef alan yaptırımları tercih ettiklerini belirtti.
ABD Başkanı Donald Trump, Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin’e Ukrayna’daki savaşı durdurması için koyduğu birkaç son tarihi kaçırmasının ardından, Rusya üzerindeki baskıyı Avrupa’yı kullanarak artırma kararı aldı.
Trump, AB’den Rusya’nın petrol ithalatını durdurmasını talep etti ve “tüm NATO ülkelerini” Rusya’nın en büyük alıcıları olan Çin ve Hindistan’a karşı yüzde 50 ila yüzde 100 arasında gümrük vergisi uygulamaya çağırdı.
Le Monde gazetesinin haberine göre, AB bu talepleri kabul edilemez buldu.
Birlik, en önemli ticari ortaklarından biri olan Çin’den ve ticaret anlaşması müzakerelerini tamamlamak üzere olduğu Hindistan’dan yapılan ithalata yönelik gümrük vergileri konusunda Trump’ın şartlarını kabul etme niyetinde değil.
Avrupalı bir diplomat Le Monde‘a verdiği demeçte, “Bu, tedbir almamamız gerektiği anlamına gelmez, ancak şimdilik fahiş gümrük vergileri yok,” dedi. Geçen yıl Çin, AB’ye 519 milyar avro değerinde mal tedarik ederek birliğin en büyük ithalatçısı oldu (tüm alımların yüzde 20,1’i); Hindistan’ın payı ise 71,3 milyar avro (yüzde 2,4) olarak gerçekleşti.
AB, Rusya’ya yönelik yeni yaptırım paketini süresiz erteledi
“Kendi ekonomimizi zayıflatmak istemiyoruz”
Bir Avrupalı yetkili, “Avrupalıların amacı, Rusya ekonomisine karşı sert yaptırımlar uygulayarak Moskova ile doğrudan ve dolaylı ticareti vurmak, ancak kendi ekonomimizi daha da zayıflatmamak,” diye konuştu.
Başka bir Avrupalı kaynağa göre, “Donald Trump, Çin ile tek başına başa çıkamayacağını ve ortak bir cephe oluşturmak için bize ihtiyacı olduğunu anlıyor, ancak henüz bizi harekete geçmeye zorlamıyor.”
Gazete, Avrupalıların Rusya’nın yaptırımları delmesine yardımcı olan belirli kuruluşlara karşı yaptırım uygulamayı tercih ettiğini yazdı. Bu durum, Bloomberg‘in konuya aşina kaynakları tarafından da teyit edildi.
Kaynaklara göre, 19. yaptırım paketi kapsamında Rusya’nın petrol ticareti yapmasına yardımcı olan Hint ve Çinli şirketler AB’nin kara listesine alınabilir.
ABD halihazırda Çin ile ticaret müzakereleri yürütüyor. Trump, bahar aylarında Çin’e yönelik gümrük vergilerini birkaç kez yüzde 100’ün üzerine çıkardıktan sonra iptal etmiş ve ülkeler 10 Kasım’a kadar ticari bir ateşkes imzalamıştı.
Pazar günü Madrid’de başlayan yeni tur müzakerelerin ana konuları arasında, Joe Biden yönetiminin yasaklamaya çalıştığı TikTok’un ABD’deki geleceği, gümrük vergisi oranları ve ihracat kontrol tedbirleri yer alıyor.
Trump’ın stratejisi
Avrupalı bir kaynak Le Monde‘a yaptığı açıklamada, Trump’ın AB’ye bu tür taleplerde bulunarak akıllıca davrandığını belirtti:
“Bu, ABD’nin Rusya’yı vurmak istediğini, ancak Avrupa Birliği’nin bunu engellediğini göstermenin bir yolu.”
Ancak kaynağa göre AB bu baskıya boyun eğmeyecek:
“Çin’e yönelik kendi gümrük vergilerini bizimkilere bağlamak, hiçbir şey elde edememenin garantili bir yoludur.”
Sciences Po Üniversitesi Uluslararası Araştırmalar Merkezi Direktörü Stéphanie Balme, Avrupalıların Pekin ile ilişkilerde Washington’a güvenmesinin çok zor olduğunu ekledi:
“Çin politikamızın ABD’ye bağlı olması korkunç olurdu.”
AB, Hindistan meselesinde de benzer bir tutum sergiliyor. Brüksel, Delhi ile Washington’un Avrupa ürünlerine yönelik gümrük vergilerini artırmasına bir yanıt niteliği taşıması gereken bir serbest ticaret anlaşmasını görüşüyor.
Bir Avrupalı yetkili, “AB’nin Hindistan’a karşı gümrük vergisi uygulama niyeti yok, bu bizim çıkarlarımıza aykırı olurdu,” dedi.
Rus petrolü ve Macaristan faktörü
Trump’ın AB’nin Rusya’dan petrol alımını durdurma talebine gelince, Aralık 2022’de uygulamaya konulan ambargo sonucunda bu sevkiyatlar, savaş öncesi toplam petrol ithalatındaki yüzde 26’lık paydan yüzde 3’e düştü.
Tedarikin ikamesiyle ilgili sorunlar nedeniyle istisna elde eden Macaristan ve Slovakya, tek alıcılar olarak kaldı. Başka bir Avrupalı yetkiliye göre, AB “bunu Amerikalılara bildirdi, ancak onlar tepki vermiyor.”
Macaristan Başbakanı Viktor Orbán, Rusya’dan boru hattıyla petrol ve doğalgaz alımına devam etmek için Rusya’ya yönelik yaptırımlar ve Ukrayna’ya yardım konularındaki kararların oy birliğiyle alınması kuralını uzun süredir kullanıyor.
Budapeşte’deki Ulusal Kamu Hizmeti Üniversitesinden András Deák, ABD’nin Ukrayna’daki savaşın başlamasından kısa bir süre sonra Gazprom Neft ve Gazprom’un kontrolündeki Sırp petrol rafineri şirketi NIS’e yaptırım uyguladığını hatırlattı.
Deák, Bloomberg‘e yaptığı değerlendirmede, Rus petrolü alan (ve Slovakya’daki tek rafinerinin sahibi olan) Macar şirketi Mol’a da benzer bir adım atılabileceğini söyledi:
“Eğer ABD isterse, Orbán’ı Rusya’nın enerji kaynakları konusunda kolayca mat edebilir. Asıl soru, iş o noktaya gelirse Trump’ın Orbán ile olan yakın ilişkilerinin Macaristan’ı koruyup korumayacağıdır.”
Diplomasi
UEFA, FIFA’nın özelleştirilmesi halinde Dünya Kupası’nı boykot edecek

Avrupa futbolunun yönetim organı olan UEFA, FIFA’nın ticari faaliyetlerinin bir kısmını özelleştirmeye yönelik öneriyi kabul etmesi halinde, oybirliğiyle Dünya Kupası’nı boykot etme kararı aldı.
FIFA salı günü, ticari faaliyetlerini özel bir kuruluşa devretmeyi öngören bir öneri yayınladı.
Bu öneride, ABD Başkanı Donald Trump’ın damadı Jared Kushner’ın kardeşi Josh Kushner’ın CEO’su olduğu Thrive Capital’in baş yatırımcı olarak adı geçti.
UEFA, yaptığı açıklamada, “Dünya Kupası bir yatırım ürünü olarak değerlendirilemez. Hiçbir kısmı asla özel yatırımcılara devredilmemelidir. Dünya Kupası satılık değildir,” demişti.
Teklifin kabul edilmesi için FIFA’nın 211 üye federasyonunun çoğunluğunun desteği gerekiyor.
Fakat teklif Avrupa genelinde yoğun eleştirilere maruz kaldı. UEFA, yalnızca 55 üye federasyondan oluşuyor.
Açıklamada, “FIFA Dünya Kupası futbola aittir. Her zaman da öyle kalacaktır. Avrupa’nın söz hakkı olduğu sürece, Dünya Kupası asla satılık olmayacaktır,” denildi.
Avrupa Birliği Spor Komiseri Glenn Micallef, X’te yaptığı açıklamada, “UEFA’nın bu açıklamasını memnuniyetle karşılıyorum ve tutumunu tam olarak destekliyorum,” dedi ve “Avrupa futbol federasyonlarının yönetişim konusunda öncülük etmesinden gurur duyduğunu” ekledi.
Çarşamba günü komisyon üyesi, “rekabet hukuku hususları” gerekçesiyle FIFA’nın önerisini soruşturma tehdidinde bulunmuştu.
Kadınlar U-20 Dünya Kupası eylül ayında düzenlenecek ve FIFA planlarından vazgeçmezse, bu turnuva Avrupa futbol federasyonlarının boykotu sonuna kadar sürdürme kararlılığının ilk sınavı olabilir.
Kadınlar ve erkekler U-17 Dünya Kupaları da 2026’nın ilerleyen aylarında düzenlenecek.
En son 2023’te İspanya’nın kazandığı tam kadro Kadınlar Dünya Kupası ise 2027’de Brezilya’da gerçekleştirilecek.
POLITICO Çarşamba günü yayınladığı haberde, Avrupa futbolunun yönetim organındaki bir dizi üst düzey yetkilinin, mevcut görev süresi gelecek yıl sona erecek olan FIFA Başkanı Gianni Infantino’ya karşı Katarlı Nasır el-Halifi’yi aday çıkarmayı planladığını bildirmişti.
Diplomasi
ABD, BAE destekli çip üreticisi GlobalFoundries’e fon sağlayacak

GlobalFoundries, ABD hükümetinin daha verimli yapay zeka veri merkezlerini desteklemek amacıyla silikon fotonik teknolojisinin araştırma ve geliştirme çalışmalarını güçlendirmek üzere çip üreticisine 300 milyon dolarlık bir hibe vereceğini duyurdu.
Bu hibe, Washington’un Çin ile arasındaki küresel rekabette konumunu güçlendirmeye çalıştığı bir dönemde, ABD Başkanı Donald Trump’ın CHIPS Yasası kapsamındaki araştırma fonlarını kritik yarı iletken teknolojilerine yöneltme çabasının bir parçası.
Yönetim daha önce yarı iletken üretim ekipmanları için 150 milyon dolar ve kuantum bilişim için 2 milyar dolar tahsis etmişti.
Silikon fotonik, çipler arasında veri aktarımı için elektrik sinyalleri yerine ışığı kullanır ve bu sayede yapay zeka sistemleri için daha yüksek bant genişliği ve daha düşük güç tüketimi sağlar.
ABD Ticaret Bakanlığı’ndan sağlanan bu fon, veri aktarım hızlarını ve enerji verimliliğini daha da artırmak amacıyla silikon fotoniği yapay zeka işlemcileriyle doğrudan entegre eden bir teknoloji olan “ortak paketlenmiş optik” alanındaki gelişmeleri desteklemeyi de amaçlıyor.
Silikon fotoniği ve gelişmiş optik paketleme tedarik zincirinin büyük bir kısmı şu anda ABD dışında yoğunlaşmış durumda.
Bu alandaki başlıca üreticiler arasında Tayvanlı TSMC ve İsrailli Tower Semiconductor yer alıyor.
Çarşamba günü açıklanan 300 milyon dolarlık fon, GlobalFoundries’e 2024 yılında Malta (New York) ve Burlington’da (Vermont) fabrikalar kurması için tahsis edilen 1,5 milyar dolarlık önceki fonu tamamlayacak.
Teknoloji Direktörü Gregg Bartlett, Reuters’a verdiği demeçte yeni fonun, GlobalFoundries’in halihazırda ürettiği çiplerin yanı sıra optik bileşenlerin üretimi ve paketlenmesi için bu tesislerde kullanılacak yeni malzemeler ve teknikler üzerine yapılacak araştırmalara destek olacağını söyledi.
Bartlett, “Çıplak silikon yonga plakasından başlayarak, ABD’de kalitesi kanıtlanmış ve test edilmiş bir optik modül sevk edebilme yeteneğine sahip, uçtan uca hizmet sunan tek bir şirketin olması, bizim için benzersiz bir yetkinlik olduğunu düşünüyoruz,” dedi.
GlobalFoundries, veri aktarım hızlarını saniyede 400 gigabite çıkarmayı ve mevcut nesil uygulamalara kıyasla enerji verimliliğini beş katına çıkarmayı hedeflediğini açıkladı.
Abu Dabi varlık fonu Mubadala, GlobalFoundries’in yaklaşık %73’üne sahip. ABD Ticaret Bakanlığı ise ayrı bir anlaşma kapsamında bu çip üreticisinin yaklaşık %1’lik hissesini alacak.
Diplomasi
Kiev’de vurulan İHA fabrikasının ABD’li şirkete ait olduğu bildirildi

Rusya’nın Kiev’de imha ettiğini açıkladığı insansız hava aracı fabrikasının ABD’nin Delaware eyaletinde kayıtlı bir şirkete ait olduğu bildirildi. The Guardian gazetesi, Terminal Autonomy adlı firmanın Rusya topraklarının derinliklerine saldırı düzenlemek amacıyla yüksek hassasiyetli İHA’lar ürettiğini aktardı. Şirket, yapay zeka kontrollü mühimmatların cephede aktif olarak kullanıldığını belirtiyor.
Rusya ordusunun Ukrayna’nın başkenti Kiev’de düzenlediği hava saldırılarında imha edilen insansız hava aracı (İHA) fabrikasının, ABD’nin Delaware eyaletinde kayıtlı bir Amerikan şirketine ait olduğu bildirildi.
The Guardian gazetesinin kaynaklara dayandırdığı haberine göre, Terminal Autonomy adlı şirket, yönlendirme sistemleri parazit ve sinyal kesicilere karşı korumalı olan ve Rusya topraklarının derinliklerine saldırı düzenlemek amacıyla tasarlanan yüksek hassasiyetli İHA’lar üretiyor.
ABD’de 2023 yılında tescil edilen Terminal Autonomy şirketinin internet sitesinde, firmanın yapay zeka ile kontrol edilen dolanan mühimmatlar ve yüksek hassasiyetli mühimmatlar kullandığı, bunların “ön cephede düşman kuvvetlerine karşı halihazırda aktif biçimde uygulandığı” bilgisi yer alıyor.
Rusya Savunma Bakanlığı tesisin hedef alındığını duyurmuştu
Rusya Savunma Bakanlığı, 26 Temmuz’a bağlanan gece Kiev’in güneybatısında İHA montaj ve depolama alanının vurulduğunu açıklamıştı. Bakanlık, Ukraynalı ve Amerikalı uzmanların katılımıyla bu tesiste aylık bin adede kadar İHA üretimi yapıldığını bildirdi.
Bakanlığın açıklamasında, bu tesiste AQ-400 Scythe (“Kosa”) ve AQ-100 Bayonet (“Ştık”) tipi saldırı İHA’ları ile RQ-100 Scout (“Skaut”) tipi keşif İHA’larının üretildiği kaydedildi.
Aynı gece Kiev’de İHA ve yedek parça üretimi yapan “Smart Intelligent Systems” (“Smart intellidjent sistem”) işletmesinin de vurulduğu aktarıldı. Rusya Savunma Bakanlığı, Ukrayna başkenti ile Odessa bölgesindeki Çernomorsk liman altyapı tesislerine grup saldırısı düzenlendiğini duyurdu.
Rusya Savunma Bakanlığı, saldırıların yalnızca Ukrayna’nın askeri ve enerji tesisleri ile bunlarla bağlantılı altyapıya yönelik gerçekleştirildiğini vurguluyor.
Öte yandan Financial Times gazetesi, Ukraynalı yetkililere dayandırdığı haberinde, ABD ve Fransa’nın Rusya topraklarına yönelik İHA saldırılarının planlanmasında Ukrayna’ya istihbarat sağladığını yazmıştı.
Dünya Basını6 gün önceGlazyev yazdı: Hibrit dünya savaşının devam etmesinin nedenleri üzerine – 1
Diplomasi3 gün öncePaşinyan’dan Moskova’ya demiryolu resti
Avrupa2 hafta önceBurnham resmen Birleşik Krallık Başbakanı oluyor
Dünya Basını5 gün önceGlazyev yazdı: Hibrit dünya savaşının devam etmesinin nedenleri üzerine – 2
Avrupa2 hafta önceAlmanya, silahlanmak için borçlanıyor
Asya2 hafta önceDeepSeek kullanıcılarının özel sohbetleri Google’a sızdı
Dünya Basını6 gün önceEski NATO yetkilisi Kujat’tan nükleer kış uyarısı
Dünya Basını1 hafta önceProf. Pape: İran savaş öncesinden daha güçlü









