Bizi Takip Edin

Ortadoğu

İsrail ordusu, Gazze belgeseli NAZA’nın yapımcılarına dava açmaya hazırlanıyor

Yayınlanma

İsrail Genelkurmay Başkanı Eyal Zamir, Gazze’deki askeri operasyonlara katılan ordu ve istihbarat personelinin itiraflarına yer veren “NAZA” belgeselinin yapımcıları hakkında yasal işlem başlatılması talimatını verdi. Başbakan Binyamin Netanyahu yapımı “kabul edilemez” sözleriyle nitelerken, İsrailli bakanlar Venedik’te ödül alan yönetmenleri vatandaşlıktan çıkarmakla tehdit etti.

İsrail Genelkurmay Başkanı Eyal Zamir, Gazze operasyonlarında görev alan asker ve istihbarat personelinin ifadelerine odaklanan “NAZA” belgeselinin yapım ekibine yönelik cezai ve hukuki adımların değerlendirilmesi talimatını verdi.

İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu yapımı “kabul edilemez” sözleriyle hedefe koyarken, 200’ü aşkın İsrailli sinemacı yönetmenlere arka çıkan ortak bir bildiri yayımladı.

Belgeselin orduya iftira attığını savunan Genelkurmay Başkanı Zamir, çalışmanın gerçekleri ortaya çıkarma amacı taşımadığını öne sürdü.

Zamir, “Eldeki veriler ışığında bu yapım, orduyu yapıcı şekilde eleştiren bir çalışma değildir. Tam aksine kan iftiralarına, sahadaki gerçekliğin kasten çarpıtılmasına, askerlerimiz ile komutanlarımıza yöneltilen mesnetsiz ithamlara dayanıyor” dedi.

Zamir ayrıca ordunun yasa dışı hareket eden bir yapı gibi sunulduğunu ve İsrail karşıtı çevrelerin tezlerinin uyarlandığını iddia etti.

İsrail ordusu, bu tür iddialarla mücadele amacıyla yurt içinden ve dışından uzmanların yer alacağı çok disiplinli, kurumlar arası yeni bir çalışma grubu kuruyor.

Ordunun en kıdemli hukuk yetkilisi Itai Ofir ise belgeselin yapımcılarına karşı işletilebilecek yasal süreçleri inceliyor.

Ordu yönetimi, filmde konuşan personelin kimlik, rütbe ve görev detaylarının gizlenmesi nedeniyle tanıklıkların güvenilir olmadığını savunuyor.

Hedeflerin yapay zekayla seçildiği tezini reddeden askeri yetkililer, bütün vuruş ve hedef onaylarının askeri yönergeler çerçevesinde insanlar eliyle kararlaştırıldığını ifade ediyor.

Başbakan Binyamin Netanyahu, Telegram üzerinden paylaştığı video mesajında yapıma tepki gösterdi.

Netanyahu, “Bu durum dehşet verici. Küresel çapta yürütülen antisemit kışkırtmaya karşı direnirken, benzer bir yaklaşımın kendi içimizden yükselmesi kabul edilemez. İsrail ordusunu savaş suçlusu gibi takdim eden iki İsrailli yönetmen Venedik Film Festivali’nde alkışlanıyor” sözleriyle tepkisini dile getirdi.

80 dakika uzunluğundaki yapım, 83. Venedik Uluslararası Film Festivali’nde Jüri Özel Ödülü’ne değer görüldü ve gösterim bitiminde salonda 25 dakika boyunca ayakta alkışlandı.

Kabineden yükselen tepkilerde Kültür ve Spor Bakanı Miki Zohar, yönetmenler Yuval Abraham ve Rachel Szor’u “vatana ihanetle” itham etti.

Zohar, “Dünyadaki antisemit çevrelerin takdirini toplamak adına kendi ülkesine zarar vermeyi göze alan bu yapımcıların sergilediği öz nefret akılalmaz boyutlardadır” dedi. Yönetmenlerin vatandaşlıktan çıkarılması amacıyla girişim başlatacağını duyuran Zohar, isimler hakkında doğrudan ihanet suçlaması yöneltilebileceğini belirtti.

Aşırı sağcı Ulusal Güvenlik Bakanı Itamar Ben-Gvir de yönetmenlere hitaben, “Sizler bütün İsrail halkı adına utanç kaynağısınız. Buradan defolup gidin” ifadesini kullandı. Mevcut İsrail mevzuatına göre kültür bakanının tek taraflı vatandaşlık iptal yetkisi yok; bu yöndeki kararlar İçişleri Bakanlığı ile yargı organlarının dahil olduğu adli süreçler neticesinde verilebiliyor.

Gelişen tepkilerin ardından Ari Folman, Shlomi Elkabetz, Ran Tal ve Michal Aviad gibi isimlerin de aralarında yer aldığı 200’den fazla İsrailli sinemacı ortak dayanışma metnine imza attı. Metinde, “Sanatın ve gazetecilik mesleğinin asli vazifesi, neşet ettiği topluma ayna tutabilmektir” vurgusu yapıldı.

The Guardian ile JW Films ortaklığında hazırlanan “NAZA”, Gazze’deki gözetleme, hedef tayini ve hava saldırısı kararlarında rol almış ancak kimlikleri gizli tutulan 24 ordu ve istihbarat mensubunun ifadelerini aktarıyor.

İsmini İbranicede operasyon esnasında hayatını kaybetmesi beklenen sivil sayısını belirten ve “tali zayiat” kavramını karşılayan askeri bir kısaltmadan alan film, hedeflerin yapay zeka ve kitlesel gözetim ağlarıyla tayin edildiğini belgeliyor.

Görüşü aktarılan bir asker, ileri teknoloji silahlar ile yapay zeka destekli hedef mekanizmalarını anlatırken “Her şey uzaktan kumandayla yürüdüğü için süreç video oyununu andırıyor” benzetmesini yaptı.

Bir diğer asker ise sahadaki ölümleri “inanılmaz derecede eğlenceli” sözleriyle niteledi.

Yönetmen Yuval Abraham, “Görüştüğümüz istihbarat personeli, kitlesel ölümlerin bir kaza olmadığını, aksine tasarlanmış ve sistematik bir tercihe dayandığını aktardı” dedi.

Abraham ve Szor, yapımın tekil asker ihlallerini değil, doğrudan kurumsal emir-komuta zincirini ve operasyonel doktrinleri mercek altına aldığını belirtti.

İki yönetmen, daha önce işgal altındaki Batı Şeria’da Filistinlilerin tehcirini ve yerleşimci şiddetini konu alan Oscar ödüllü “No Other Land” belgeselini Filistinli sinemacılar Basel Adra ve Hamdan Ballal ile birlikte çekmişti.

Gazze’deki Sağlık Bakanlığı, saldırılarda hayatını kaybeden Filistinlilerin sayısının 73 bin 700’ü aştığını duyururken, enkaza dönen sağlık altyapısı ve yıkıntı altındaki kayıplar sebebiyle asıl can kaybının bu verinin çok üzerinde olduğu öngörülüyor.

Ortadoğu

Avn, Hizbullah’ı silah bırakmaya çağırdı

Yayınlanma

Lübnan Cumhurbaşkanı Josef Avn, Hizbullah’a silah bırakma çağrısı yaparak, “güçlü merkezi devlet” istediklerini söyledi.

Avn, salı günü Iraklı Dicle kanalına verdiği mülakatta, “Siz Lübnanlısınız ve devletin bir parçasısınız. Silahlarınızı teslim edin ki, hem ülke içinde hem de dışında vatandaşlarını korumakla sorumlu olacak güçlü bir merkezi devlete sahip olabilelim,” dedi.

Avn, Hizbullah’ın silahlarının “artık işe yaramadığını” ve tüm Lübnanlıları koruyabilecek tek kurumun devlet olduğunu savundu.

Lübnan lideri, yetkililerin silah tekelini kurma konusundaki kararlılığını yineleyerek, bu kararın uygulanmasının zaman alsa bile “sonuna kadar” yürürlüğe konacağını garanti etti:

“Devlet, silah tekeli konusunda kararlar aldı. Ordu, tüm güvenlik güçleriyle birlikte Lübnan topraklarının her yerinde konuşlandırılmış durumda ve görevini yerine getiriyor. Karar verildi ve biraz zaman alsa bile bunu uygulamaya kararlıyız. Bunu sonuna kadar götüreceğiz. Aynı zamanda, Hizbullah ile doğrudan ve dolaylı temaslar yoluyla, bu silahların artık bir işe yaramadığını, herkesi koruyanın devlet olduğunu onlara anlatmaya çalışıyoruz.”

Hizbullah’ın silahlarının “maalesef artık Lübnan’ı korumak için kullanılmadığını”, bunların “sadece bölgesel projeleri korumak için kullanıldığını” ileri süren Avn şöyle devam etti:

“1982’den 2000’e kadar bu silahlar amaçlanan sonucu verdi. Hizbullah şehitleri, en önemlisi Güney’in [Güney Lübnan] kurtarılması olmak üzere birçok başarıya imza attılar ve biz de bu fedakarlıklar için onlara teşekkür ediyoruz.” 

Fakat ona göre, Hizbullah “2000’den sonra silahları başka bir gündeme yönlendirdi.” Bu durumun 2006 savaşına, ardından da 2023 ve 2026 savaşlarına yol açtığını söyleyen Avn, “Bunlar Lübnan’ın ihtiyaç duymadığı ve kendisini ilgilendirmeyen savaşlardı. Hizbullah’ın silahları artık Lübnan’ı korumak için değil, bölgesel projelere hizmet etmek için kullanılıyor,” dedi.

Josef Avn daha sonra Hizbullah’a Lübnan’ı başka bir çatışmanın içine sürüklememesi çağrısında bulundu.

“Hizbullah’ın sorumluluk bilinci varsa, kendi topluluğunu ve Lübnan’ı üçüncü bir destek savaşına sürüklemeyecektir,” diyen Avn şu uyarıda bulundu:

“Lübnan’dan atılan her roket, daha fazla nüfus göçüne, can kaybına ve yıkıma yol açacak. [Güney bölgesi sakinleri] özellikle de Şii topluluğunun üyeleri, kendi topraklarında yürütülen başkalarının savaşlarının bedelini ödüyorlar.”

Avn, devletin silahları geri almaya karar verdiğini yineledi ve ordunun ve güvenlik güçlerinin çalışmalarını savundu ve “Ordu, ister Hizbullah’a ister başkalarına ait olsun, silahları ele geçiriyor. Adalet görevini yerine getiriyor ama iki karar ve iki orduyla devam edemeyiz,” diye vurguladı.

Bu açıklamalar, Lübnan yetkililerinin devletin silah tekelinin uygulanmasını hızlandırması için ABD’nin baskısı altında olduğu bir dönemde geldi.

26 Haziran’da ABD’nin arabuluculuğunda imzalanan çerçeve anlaşmasının bir parçası olarak başlatılan Lübnan ile İsrail arasındaki müzakere süreci, Ağustos ayından bu yana yeni bir görüşme turu planlanmaması nedeniyle çıkmaza girmiş durumda.

Avn, “Prensip olarak yeni müzakere turları olacak ama İsrail hükümetinin kurulmasını bekliyoruz,” dedi.

Bu bağlamda cumhurbaşkanı, diplomasinin kullanılmasını savundu ve şöyle konuştu:

“Müzakere seçeneği en iyisidir. Savaşın sonucunun ne olacağını biliyoruz. İsrail ile müzakereler bir taviz değil, bir zorunluluk.”

Beyrut’un “Lübnan’ın egemenliğine ve Lübnan ordusunun egemenliğine” yönelik herhangi bir ihlali kabul etmeyeceğini vurgulayan Avn, bu bağlamda, silahsızlanmanın İsrail tarafından denetlenmesine karşı çıktı:

“Doğrulama yapmak isteyenler bir BM ekibini (Arap veya Avrupalı) kullanabilir ama bu ekip İsrailli olamaz; çünkü karşı tarafın hem yargıç hem de taraf olması kabul edilemez.”

Cumhurbaşkanı, Lübnan meselesinin de dahil edilmesinde ısrar eden İran ile ABD arasındaki müzakerelere de değindi:

“ABD ile İran arasındaki mutabakat zaptı imzalandığında kimse bize danışmadı ya da fikrimizi sormadı. Bu kabul edilemez; çünkü müzakere masasında yer almalıyız, masanın üzerinde değil. Biz egemen bir devletiz ve yabancı müdahalelerden büyük acı çektik.”

Josef Avn, devletin şu anki önceliğinin savaşı sona erdirmek ve reformları ilerletmek olduğunu hatırlattı.

Ayrıca, Güney’in yeniden inşası için “temel bir adım” olarak nitelendirdiği İsrail’in geri çekilmesinin gerekliliğini vurguladı.

“Yeniden inşa için uluslararası bir konferans düzenlenmesini talep ediyoruz,” diyen ve bu geri çekilme gerçekleşmeden önce yıkımın kesin bir değerlendirmesinin yapılmasının hâlâ imkânsız olduğunu belirten Avn, “Uydu görüntülerine göre, ne yazık ki Güney yerle bir olmuştur,” diye ekledi.

Bir soruya yanıt veren cumhurbaşkanı, Lübnan’ın “Arap kardeşlerinin kendisine daha fazla destek vermesini ve kendisine daha fazla güven duymasını istediğini” belirtti:

“Bazı Arap ülkelerinin Lübnan’ın yanında durduğunu inkar edemeyiz fakat bu, umduğumuz ölçüde olmadı. Üzerinde çalıştığımız ana konulardan biri, bir yandan Lübnan halkı ile devleti arasında, diğer yandan devlet ile Arap ve uluslararası toplumlar arasında güvenin yeniden tesis edilmesi. Daha fazla çaba göstermeliyiz ve karşılığında Arap kardeşlerimizin bize daha fazla destek vermesini umuyoruz.“

Josef Avn ayrıca Suriye ile ilişkilerin iyi olduğunu ve iki ülkenin diplomatik ziyaretler yoluyla bu ilişkileri güçlendirmeye çalıştığını vurguladı.

“Cumhurbaşkanı Ahmed Şara ile görüştüm ve işler doğru yönde ilerliyor,” diyen Cumhurbaşkanı, ayrıca Lübnan ile Irak arasındaki ilişkileri de överek, iki ülke arasındaki ilişkilerin “tarihi ve köklü” olduğunun altını çizdi.

Son olarak cumhurbaşkanı, devlet başkanı olarak sergilediği performansı savundu ve göreve başlarken yaptığı konuşmadaki vaatlerin “mümkün olduğunca çoğunu” hayata geçirmeye çalıştığını iddia etti.

Bununla birlikte, “kırk yıllık birikim ve bölgesel koşulların” bu vaatlerin hayata geçirilmesini geciktirdiğini kabul etti.

Okumaya Devam Et

Ortadoğu

ABD, Suudi Arabistan’a 36’dan fazla hava savunma danışmanı gönderiyor

Yayınlanma

CENTCOM Komutanı Brad Cooper, İran’a yönelik olası saldırı tartışmaları sürerken İsrail’de üst düzey askeri yetkililerle görüştü. Cooper’ın bu hafta ziyaret edeceği Suudi Arabistan’a ise Yemen saldırılarına karşı hava savunmasını desteklemek üzere 36’dan fazla ABD’li askeri danışman gönderiliyor.

ABD Merkez Komutanlığı (CENTCOM) Komutanı Amiral Brad Cooper, dün İsrail’i ziyaret etti.

Kanal 12’ye göre Cooper, Genelkurmay Başkanı Eyal Zamir ve diğer üst düzey askeri yetkililerle görüştü.

Kanal, ziyareti düzenli askeri temasların parçası olarak tanımlarken olası gelişmeler öncesinde işbirliğini ve koordinasyonu sürdürmeyi amaçladığını belirtti.

Cooper’ın bu hafta Suudi Arabistan’a da gitmesi bekleniyor.

ABD’li askeri danışmanlar Suudi Arabistan’a ulaşıyor

Middle East Eye’ın (MEE) haberine göre Cooper’ın ziyaretinde Suudi Arabistan’ın hava savunma kapasitesi incelenecek.

Konuya aşina Batılı yetkililer, Yemen saldırıları karşısında krallığın hava savunmasına destek vermek üzere 36’dan fazla ABD’li askeri danışmanın görevlendirildiğini söyledi.

Yetkililer, bu danışmanların bir bölümünün ülkeye ulaşmaya başladığını aktardı.

Pentagon ise konuya ilişkin yorum talebine yanıt vermedi.

İsrail ve ABD olası İran saldırısının zamanlamasını tartışıyor

İsrail’deki temaslar, İran’a yönelik yeni bir saldırının zamanlamasına ilişkin tartışmalarla aynı dönemde gündeme geldi.

Yedioth Ahronoth gazetesinin Elişa Ben Kimon imzalı haberinde, İsrailli güvenlik kaynaklarının İran’ın askeri altyapısını yeniden kurmasını gerekçe göstererek kapsamlı bir saldırının gerekli olacağını savunduğu aktarıldı.

Ancak aynı kaynaklar, “bu aşamada acil bir zorunluluk bulunmadığını” belirtti.

Haberde, ABD ile İsrail ordularının yakın koordinasyon içinde olduğu ve olası ortak harekat için bu koordinasyonun korunmasının amaçlandığı ifade edildi.

Cooper’ın temaslarından önce ABD Beşinci Filosu Komutanı Curt Renshaw da İsrail’i ziyaret etmişti.

İsrail ordusunun açıklamasına göre Renshaw, 13 Kasım’da sona eren ziyaretinde İsrail Deniz Kuvvetleri Komutanı Eyal Harel ve diğer üst düzey deniz subaylarıyla görüştü.

Görüşmelerde “çeşitli cephelerde çatışmalar sırasındaki deniz faaliyetleri” ele alındı.

Açıklamada operasyonların veya bölgelerin ayrıntıları paylaşılmadı.

Patriot stoklarına rağmen Suudi Arabistan hava savunması zorlanıyor

Suudi Arabistan’a danışman gönderilmesi, Ensarallah liderliğindeki Yemen Silahlı Kuvvetlerinin krallıktaki havaalanlarını, enerji altyapısını ve şirket ofislerini hedef alan saldırılarının sürdüğü döneme denk geliyor.

MEE, saldırıların Riyad’ın ülkeyi yatırım ve turizm açısından güvenli bir merkez olarak sunma çabalarını zora soktuğunu belirtti.

Yayına konuşan ABD’li yetkililere göre Suudi Arabistan, Körfez’deki en büyük Patriot önleme füzesi stoklarından birine sahip.

Ancak ülkenin düşük maliyetli insansız hava araçlarına (İHA) karşı savunması gereken geniş toprakları var.

Haberde, bazı uzmanların krallığın hava savunma sistemlerini nasıl konuşlandırdığını sorguladığı da aktarıldı.

MEE’ye göre Riyad havaalanı geçen ay bir hafta içinde dört kez saldırıya uğradı.

Saldırılardan birinde en az 13 kişi öldü, 300 kişi yaralandı.

Ölen ve yaralananların önemli bölümünün hac yolcuları olduğu belirtildi.

Suudi destekli güçler Aden’i savunmak için geri çekildi

Yemen’de Suudi destekli güçler, geçici yönetim merkezi Aden ile çevre vilayetlerin güvenliğine odaklanmak amacıyla Babülmendep çevresinden çekildiklerini açıkladı.

Böylece bu güçler, sonbaharda Ensarallah’tan geri aldıkları bölgeleri yeniden kaybetti.

MEE’ye konuşan ve sahadaki gelişmeleri takip eden Batılı bir yetkili, yerel muhalefet nedeniyle Aden’in Ensarallah’ın eline geçmesini beklemediğini söyledi.

Ancak yetkili, Suudi Arabistan ve müttefikleri açısından durumu “çok kötü” olarak nitelendirdi.

Kral Selman da 16 Kasım’da Yemen’deki koalisyon güçlerini yöneten komutanı değiştirdi.

MEE ayrıca Ensarallah güçlerinin Suudi topraklarındaki askeri mevzilere sınır ötesi kara baskınları düzenlediğini bildirmişti.

Trump: Suudi Arabistan “dağılıyor”

ABD Başkanı Donald Trump, geçen hafta Suudi Arabistan’ın “dağıldığını” söylemişti.

Trump, krallığın ve diğer Körfez ülkelerinin askeri açıdan savunmasız olmaları nedeniyle kendisinden İran’a karşı savaşı yeniden başlatmamasını istediğini belirtmişti.

MEE’nin aktardığına göre Trump, radyo programcısı Hugh Hewitt’in, görev süresi sonunda İran İslam Cumhuriyeti’nin hala iktidarda olmasını kendisi için “yenilgi” sayıp saymayacağı sorusuna ise “Kesinlikle” yanıtını vermişti.

Okumaya Devam Et

Ortadoğu

Ürdün, Telegram’ı yasakladı

Yayınlanma

Ürdün, mesajlaşma uygulamasının siber suçları kolaylaştırmak ve ulusal güvenliği tehdit eden içeriklerin yayılmasına yol açabileceği endişesini gerekçe göstererek Telegram’ı ülke genelinde engelledi.

Kamu Güvenliği Müdürlüğü (PSD), 16 Kasım Pazartesi günü yaptığı açıklamada, bu kararın dijital güvenliği güçlendirmeyi ve kullanıcıları korumayı amaçladığını belirtti.

Ürdün Haber Ajansı’na göre, müdürlük bu önlemin mevcut mevzuat çerçevesinde alındığını ve tehdit, şantaj ve aşırılıkçı materyaller dahil olmak üzere yasadışı içeriğin dağıtımı için dijital platformların kullanımını engellemeyi amaçladığını belirtti.

Duyuruda, engellemenin ne kadar süreyle devam edeceği belirtilmedi.

Yayın kuruluşu Roya News’e göre, resmi duyurudan önce Ürdün’deki Telegram kullanıcıları, çeşitli yerel telekom ağlarında hizmete bağlanma ve mesaj ya da medya dosyalarını gönderme veya alma konusunda sorunlar yaşadıklarını bildirdi.

Güncellemeleri yayınlamak veya müşteri taleplerini yönetmek için Telegram kanallarını kullanan işletmeler açısından bu engelleme, Ürdün’deki hedef kitleye ulaşmanın doğrudan yolunu kısıtlıyor.

Ayrıca, yerel personel veya iş ortaklarıyla iletişim kurmak için uygulamayı kullanan sınır ötesi ekipleri de etkiliyor.

İşletmelerin maruz kaldığı aksaklığın boyutu henüz somut rakamlarla ortaya konmadı.

Reuters’ın haberine göre, bu açıklama, geçen ay Ürdün’de meydana gelen bir kilise saldırısı ve yetkililerin terör saldırısı olarak nitelendirdiği 5 Kasım’da Amman’da gerçekleşen bıçaklı saldırının ardından geldi.

PSD’nin kamuoyuna yaptığı açıklamada, mesajlaşma platformlarının kötüye kullanılmasına ilişkin daha genel endişelere değinildi ve Telegram’ın her iki olayla da bir bağlantısı olduğu belirtilmedi.

Okumaya Devam Et

Çok Okunanlar

English