AB bazı gübrelerde gümrük vergilerini bir yıllığına askıya aldı

Avrupa Birliği Konseyi, birlik içindeki çiftçilerin ve üreticilerin maliyetlerini düşürmek amacıyla belirli gübre türlerine uygulanan gümrük vergilerini bir yıl süreyle askıya aldığını duyurdu. Alınan karar Rusya ve Belarus menşeli ürünleri kapsamazken, vergi muafiyetinin Avrupa Birliği ithalatçılarına yaklaşık 60 milyon avro tasarruf sağlaması öngörülüyor.

Avrupa Birliği Konseyi basın servisi, belirli gübre türlerine uygulanan gümrük vergilerinin bir yıl süreyle askıya alındığını bildirdi. Konsey, bu kararın Rusya ve Belarus menşeli ithalatı kapsamadığını açıkladı.

Konsey açıklamasında kararın amacına ilişkin, “Bu tedbirin amacı, Avrupa Komisyonu tahminlerine göre ithalat vergilerinden yaklaşık 60 milyon avro tasarruf sağlayarak AB’deki çiftçiler ve gübre üreticileri için maliyetleri düşürmektir” ifadesine yer verildi.

Söz konusu muafiyetin yalnızca, En Çok Kayrılan Ülke rejimi kapsamında tercihli erişime sahip ülkelerden AB’ye halihazırda gümrük vergisiz olarak ithal edilmeyen ürünler için geçerli olacağı belirtildi.

Vergilerin askıya alınması kararının, 2024 yılında En Çok Kayrılan Ülke rejimi kapsamındaki ithalat hacmine, Rusya ve Belarus’tan yapılan ithalat hacminin yüzde 20’sinin eklenmesiyle elde edilen bir kota sınırı ile uygulanacağı kaydedildi.

Konsey dönem başkanlığını yürüten Kıbrıs’ın Maliye Bakanı Makis Keravnos konuya ilişkin açıklamasında, “Rusya ve Belarus ürünlerinden vazgeçiş sürecimizi hızlandırıyor, küresel ölçekte daha sürdürülebilir tedarik zincirleri ve ortaklıklar kuruyoruz” değerlendirmesini yaptı.

Rusya’dan azotlu ve kompoze gübre ihracatı 2021 yılının sonundan bu yana kotalarla sınırlandırılmış durumda bulunuyor. Bununla birlikte, Avrupa Komisyonu verileri Rusya’nın Avrupa ülkelerine yaptığı gübre ihracatının 2023 yılındaki 4,7 milyon ton seviyesinden, 2024 yılında 6,2 million tona yükseldiğini gösterdi.

Veriler, bu hacmin 2025 yılında ise 6,35 milyon ton olarak gerçekleştiğine işaret etti.

Avrupa Birliği yaptırımları gübre taşımacılığını resmi olarak yasaklamasa da lojistik süreçlerde ve ödemelerde zorluklar yaratıyor. Moskova yönetimi ise bu kısıtlamaları hukuka aykırı olarak nitelendiriyor.

Potasyum gübreleri, Belarus’un temel ihraç kalemleri arasında yer alıyor. Belarus’un kamuya ait gübre üreticisi Belaruskalit, 2021 yılında yaptırım listesine dahil edilmişti.

Washington yönetimi ise geçen yılın sonlarında bu kısıtlamaları hafifletme niyetinde olduğunu açıklamıştı.

Daha önce Bloomberg, ABD’nin, Belarus’tan potasyum gübresi transitine yönelik Avrupa Birliği kısıtlamalarının hafifletilmesi konusunda yardım sağlaması için Ukrayna makamlarına baskı uyguladığını yazmıştı.