AB, Rus petrolüne tavan fiyat dondurmayı tartışıyor

Avrupa Birliği, İran savaşı nedeniyle yükselen küresel petrol fiyatlarının Rus petrolüne yönelik tavan fiyat sınırını yukarı çekmesini önlemek amacıyla mevcut limiti dondurmayı değerlendiriyor. Bloomberg’in kaynaklara dayandırdığı habere göre, tavan fiyatın 44,1 dolarda sabit tutulması seçeneği haziran başında sunulacak 21. yaptırım paketi kapsamında ele alınıyor.

Avrupa Birliği (AB), İran savaşının küresel petrol fiyatlarını artırması üzerine, Rus petrolüne uygulanan tavan fiyat sınırını geçici olarak dondurma seçeneğini inceliyor.

Bloomberg’ün konuya aşina kaynaklara dayandırdığı haberine göre, mevcut tavan fiyatın yükselmesini önlemek amacıyla üye ülkeler arasında çeşitli formüller üzerinde duruluyor.

Rus petrolü için uygulanan mevcut tavan fiyat varil başına 44,10 dolar seviyesinde bulunuyor. Ajansın aktardığına göre, bu limitin yaz aylarının sonlarında, her altı ayda bir otomatik ayarlama öngören mekanizma çerçevesinde yeniden gözden geçirilmesi gerekiyor.

Söz konusu mekanizma, tavan fiyatın Rus Ural petrolünün ortalama piyasa fiyatının yüzde 15 altında belirlenmesini şart koşuyor.

Ancak İran ile yaşanan savaş ve Hürmüz Boğazı’nın fiilen kapanması gibi gelişmelerle tetiklenen petrol fiyatlarındaki yükseliş nedeniyle, bir sonraki revizyonun tavan fiyatı varil başına en az 65 dolara çıkarabileceği belirtiliyor.

Kaynaklar, bu seviyenin G7 ülkeleri tarafından daha önce üzerinde uzlaşılan 60 dolarlık sınırın da üzerine çıkacağı bilgisini paylaştı.

Bloomberg’e konuşan kaynaklar, değerlendirilen seçeneklerden birinin tavan fiyatı mevcut seviye olan 44,10 dolarda dondurmak olduğunu ifade etti.

Tartışılan diğer önlemler arasında, Ortadoğu’daki durum göz önünde bulundurularak otomatik artışın yıl sonuna kadar askıya alınması veya olası fiyat artışının en fazla 60 dolarla sınırlandırılması yer alıyor.

Bu düzenlemenin AB’nin Rusya’ya yönelik hazırladığı 21. yaptırım paketinin bir parçası olabileceği kaydediliyor.

Bloomberg, AB’nin yeni kısıtlamalara ilişkin hazırlıkları tamamlamayı ve resmi teklifi haziran ayının başında sunmayı planladığını yazdı. Geçtiğimiz hafta üye ülkelerin büyükelçilerine planlanan bu adımlarla ilgili ön bilgilendirme yapıldığı aktarıldı.

Batılı ülkeler, Rusya’nın Ukrayna’da başlattığı askeri harekatın ardından Rus petrolüne tavan fiyat uygulaması getirmişti.

Şubat 2023’te bu kısıtlamalar petrol ürünlerini de kapsayacak şekilde genişletilmiş; dizel yakıt için varil başına 100 dolar, fuel oil için ise varil başına 45 dolar limit belirlenmişti.

Rusya ise bu adımlara yanıt olarak, tavan fiyat mekanizmasını içeren sözleşmeler kapsamında petrol ve petrol ürünleri ihracatını yasaklamıştı.

Bu yasağın süresi birkaç kez uzatılmış olup son olarak 30 Haziran 2026 tarihine kadar geçerli kılınmıştı.

Rusya Başbakan Yardımcısı Aleksandr Novak, bu tür kısıtlamaların Avrupa Birliği’nin kendi aleyhine olduğunu ve Rus hammaddelerinin sevkiyat hacmini etkilemediğini dile getirmişti.

Aralık ayında Reuters tarafından geçilen haberde ise G7 ülkeleri ile AB’nin, tavan fiyat mekanizmasını tamamen ortadan kaldırarak Rus petrolünün deniz yoluyla taşınmasına yönelik hizmetlerin sunulmasını tamamen yasaklamayı tartıştığı bildirilmişti.

AB içinde ayrıca, tavan fiyat limitinin petrolün piyasa değerine bağlı olarak her üç ayda bir otomatik olarak gözden geçirilmesi seçeneğinin de ele alındığı belirtilmişti.