Bizi Takip Edin

Amerika

ABD’de Demokrat Parti içinde AIPAC çatlağı

Yayınlanma

Demokrat Ulusal Komite (DNC) bünyesindeki panel, seçimlerde İsrail lobi örgütü AIPAC gibi grupların ve kurumsal destekli dış fonların etkisini özel olarak kınayan karar tasarısını reddetti. Komite, belirli bir kurumu hedef almak yerine, 2026 ön seçimlerinde “karanlık paranın” etkisini genel hatlarıyla kınayan daha kapsamlı düzenlemeyi kabul etti.

ABD’de Demokrat Ulusal Komite (DNC) bünyesinde görev yapan bir panel, Perşembe günü gerçekleştirdiği oylamada, Demokrat Parti içi yarışlarda kurumsal destekli dış harcamaların ve özellikle Amerikan İsrail Halkla İlişkiler Komitesi’nin (AIPAC) “artan nüfuzunu” kınayan karar tasarısını geri çevirdi.

New Orleans’ta düzenlenen DNC bahar toplantısında, kararlar komisyonu, ara seçimler öncesinde İsrail yanlısı lobi üzerindeki incelemeler derinleşirken sunulan bu bağlayıcı olmayan tasarıyı reddetme kararı aldı.

Florida DNC üyesi Allison Minnerly tarafından sunulan tasarıda, uluslararası çatışmalar veya yabancı hükümetlere ilişkin pozisyonları nedeniyle adayları desteklemek ya da onlara muhalefet etmek amacıyla yapılan devasa dış harcamaların, demokratik tartışma ve politika yapımı üzerinde “uygunsuz nüfuz” oluşturduğu uyarısı yer alıyordu.

Tasarıda ayrıca, AIPAC’in geçen ay Illinois’deki Demokrat ön seçimlerinde yaklaşık 14 milyon dolar harcadığına dikkat çekilmişti.

Geçmişte AIPAC bağışçısı olan Illinois Valisi JB Pritzker, ön seçimlerin ardından grubu kınayarak, bu yılki seçimlere müdahale etmesi nedeniyle bir dönem destekledikleri AIPAC’e cephe alan ve sayıları giderek artan Demokratlar arasına katılmıştı.

Panel, Perşembe günü 2026 Demokrat ön seçimlerinde karanlık paranın etkisini kınayan daha geniş kapsamlı bir kararın kabul edilmesini tavsiye etse de, bu metinde AIPAC bağışlarının reddedilmesi yönünde spesifik bir çağrıda bulunulmadı.

Bununla birlikte, kararın genel tutumunun bu tür etkileri dolaylı olarak kapsadığı değerlendiriliyor. Karar metni, kampanya finansmanında “güçlü” bir şeffaflık çağrısı yaparken, DNC’nin “partinin temel değerleriyle uyumlu kampanya finansmanı uygulamalarına olan bağlılığını yeniden teyit ettiğini” vurguladı. Ayrıca, kabul edilen unsurların 2028 Demokrat Parti Platformu’nun geliştirilmesine ışık tutacağı ifade edildi.

AIPAC’i doğrudan hedef alan tasarının başarısızlığı, parti içinde bu organizasyona karşı daha sert bir tutum takınma arzusu olsa da, pek çok DNC üyesinin bu duruşu resmen sahiplenmekten henüz kaçındığını ortaya koydu. Kararlar komisyonunun bu reddi, konunun Cuma günü genel kurulda nihai oylamaya sunulmayacağı anlamına geliyor. Buna rağmen, AIPAC konusu parti içindeki temel görüş ayrılıklarından biri olmayı sürdürüyor.

Bazı siyasi gruplar komisyonun kararını memnuniyetle karşıladı. İsrail İçin Demokratik Çoğunluk (DMFI) Başkanı ve CEO’su Brian Romick, yaptığı açıklamada, komitenin “bölücü ve İsrail karşıtı karar setini reddetmesinden memnuniyet duyduklarını” belirtti.

Romick, bu tür önlemlerin Cumhuriyetçilere yarayacağını ve partiyi daha fazla böleceğini savundu.

Buna karşılık, partinin diğer kanatları karara tepki gösterdi. IMEU Politika Projesi Direktörü Margaret DeReus, oylamanın Demokrat liderliğin partiye yönelik en büyük varoluşsal tehditlerden biri konusunda “uyumaya devam ettiğini” gösterdiğini ifade etti.

DNC Başkanı Ken Martin ise eleştirilere yanıt vererek, karanlık para gruplarını kınayan genel kararın dış harcamalara yönelik tüm endişeleri kapsadığını savundu.

Martin, sosyal medya platformu X üzerinden yaptığı açıklamada, “Farklı endişelere odaklanan çeşitli tasarılarımız vardı; tek tek gitmek yerine genel bir reddi kabul ettik. Pozisyonum ilk günden beri açık: Siyasetimizdeki karanlık paranın etkisine son vermeli ve gücü halka geri vermeliyiz” ifadelerini kullandı.

AIPAC’in nüfuzuna ilişkin genel endişeler, İsrail-Hamas çatışması sürecinde daha da tırmanarak 2024 Demokrat ön seçimlerinin odak noktalarından biri haline gelmişti.

Demokrat seçmen kitlesinin bir bölümü, yönetimin bölge politikasına duyulan tepki nedeniyle ön seçimlerde “bağlanmamış” yönünde oy kullanmıştı.

Amerika

Çin’e 300 milyon dolarlık Nvidia çipi kaçırmakla suçlanan iş insanı gözaltında

Yayınlanma

ABD’de federal savcılar, Çin’e 300 milyon dolar değerinde yapay zeka çipi içeren sunucu kaçırmakla suçlanan Amerikalı iş insanı Greg Louie’yi gözaltına aldı. Şüphelinin 2023 ve 2024 yıllarında gerekli hükümet lisansını almadan Malezya ile Singapur üzerinden transit sevkiyat yaptığı belirtiliyor.

ABD’de federal savcılar, California’da yaşayan iş insanı Greg Louie’yi Nvidia üretimi yapay zeka çiplerini barındıran 300 milyon dolarlık sunucuları Çin’e yasa dışı yollarla ihraç etmek suçlamasıyla gözaltına aldı.

Bloomberg’ün haberine göre, Earthmade Computer Inc. adlı özel şirketin sahibi olan Louie, iş yerine geldiği sırada yakalandı.

Amerikalı iş insanına İhracat Kontrolü Reform Yasası’nı ihlal etmek amacıyla komplo kurmak, kaçakçılık ve kara para aklamak amacıyla komplo kurmak suçlamaları yöneltildi.

Soruşturma dosyasında, Louie’nin 2023 ile 2024 yılları arasında kimliği henüz tespit edilemeyen kişilerle ortak hareket ederek ileri teknoloji Nvidia çipleriyle donatılmış sunucuları Çinli müşterilere sevk ettiği kaydedildi.

Söz konusu sevkiyatların gerçekleşmesi için ABD hükümetinden özel lisans alınması şartı aranıyordu, ancak şüphelinin resmi makamlara herhangi bir lisans başvurusu yapmadığı tespit edildi.

Donanımların Malezya ve Singapur üzerinden transit geçirildiği, bu ülkelerden de yasa dışı biçimde yeniden ihraç edilerek Çin’e ulaştırıldığı belirlendi.

Washington yönetimi son yıllarda Pekin’in gelişmiş yapay zeka donanımlarına erişimini engellemeye çalışırken, Çin kendi üretim kapasitesini artırma ve yaptırımları aşacak alternatif güzergahlar bulma arayışını sürdürüyor.

ABD hükümeti, 2022 yılında Nvidia ürünlerinin Çin ve Rusya’ya ihracatına lisans zorunluluğu getirmişti. Kısıtlamalar, özellikle yapay zeka operasyonlarında kullanılan A100 ve H100 serisi grafik işlem birimlerini (GPU) hedef alıyor.

Öte yandan Washington yönetimi ocak ayında Nvidia’ya, H200 dahil güçlü yapay zeka çiplerini Çin’e satabilmesi için izin verdi. Şirketin bu satışları gerçekleştirebilmesi için elinde yeterli miktarda ürün tedariki sağladığını belgelemesi gerekiyor.

The Information gazetesi daha önce Pekin yönetiminin, ByteDance ve Alibaba gibi ülkenin önde gelen teknoloji devlerinin belirli Nvidia GPU’larını satın almasına onay vermeyi değerlendirdiğini yazmıştı.

Eylül ayı başında The New York Times gazetesi de ABD’nin yaptırım listesinde yer alan Çin merkezli teknoloji şirketi Inspur’un kısıtlamalara rağmen Nvidia çipleri dahil ileri Amerikan teknolojilerini sattığını öne sürdü.

Gazetenin haberinde, söz konusu ağda Inspur’un ABD’deki iştiraki Aivres şirketinin kilit rol üstlendiği kaydedildi.

Okumaya Devam Et

Amerika

Mahkemeden 110 milyar dolarlık Paramount ve Warner Bros. birleşmesine onay

Yayınlanma

ABD federal mahkemesi, Paramount’un Warner Bros.’u 110 milyar dolara devralmasına yönelik uzlaşmayı onaylayarak birleşmenin önünü açtı. Şirket, varılan mutabakat uyarınca beş yıl boyunca yılda en az 30 film vizyona sokacak ve yerli yapımlara yıllık 300 milyon dolar ek yatırım yapacak.

ABD’de federal mahkeme, medya şirketi Paramount’un Warner Bros. Discovery’yi 110 milyar dolara devralmasına onay verdi.

ABD Bölge Yargıcı Araceli Martinez-Olguin, tarihin en büyük medya birleşmelerinden birini engellemek amacıyla Kaliforniya öncülüğündeki 12 eyaletin açtığı davada tarafların 21 Eylül’de vardığı uzlaşmayı onayladı.

Eyaletler, birleşmenin sinema ve televizyon alanında nihai tüketiciler için fiyatları artırabilecek bir tekel yaratacağını savunuyordu.

Yargıç Martinez-Olguin ise uzlaşmayı “makul, fiili ve hukuki bir çözüm” olarak nitelendirdi.

Onaylanan uzlaşma şartlarına göre şirket, beş yıl boyunca ABD sinemalarında her yıl en az 30 film vizyona sokmak ve ülke içindeki yapımlara yılda 300 milyon dolar ek kaynak aktarmak zorunda kalacak.

Şartların yerine getirilmemesi durumunda Paramount, Miramax film stüdyosunu satma yaptırımıyla karşılaşabilecek.

Anlaşma ayrıca kablolu yayın müzakerelerinin iki şirketin kanalları için ayrı ayrı yürütülmesini ve Paramount bünyesindeki CBS News ile Warner Bros.’a ait CNN’i denetleyecek bağımsız bir gazeteciler kurulu oluşturulmasını zorunlu kılıyor.

Kaliforniya Adalet Bakanlığı temsilcisi, varılan uzlaşmanın rekabet konusundaki endişeleri giderdiğini, tüketici tercihlerini güvenceye aldığını ve Kaliforniyalı çalışanların geleceğini gözettiğini açıkladı.

Şirketler ayrıca Amerika Yazarlar Birliği (WGA) ile yürütülen antitröst davasında da anlaşmaya vardı.

Bu kapsamda sendikanın sağlık fonuna 17,5 milyon dolar ödenecek ve CBS News bünyesindeki WGA istihdam seviyesi beş yıl boyunca korunacak.

Paramount, birleşmenin tamamlanmasıyla birlikte oyuncak üreticisi Mattel’in CEO’su Ynon Kreiz’in şirkette Yönetim Kurulu Başkanı ve CEO David Ellison ile ortak CEO görevini üstleneceğini duyurdu. Satın alma sürecinin 6 Ekim Salı günü tamamlanması bekleniyor.

Yaklaşık 110 milyar dolarlık devralma işlemi, Paramount Pictures, CBS, Paramount+, HBO ve CNN gibi dev medya varlıklarını tek çatı altında toplayacak.

Süreç, Paramount’un Netflix ile girdiği rekabeti kazanmasının ardından şekillendi.

Warner Bros. daha önce stüdyo operasyonları, HBO ve HBO Max yayın platformu için Netflix ile 82,7 milyar dolarlık satış üzerinde anlaşmış, ancak Netflix’in teklif artırmaması üzerine Warner Bros. Discovery şubat ayında Paramount’un teklifini kabul etmişti.

Paramount ise süreçte rakibi Netflix’i “yakıp yıkma taktiği” izlemekle suçlamıştı.

Mahkemece onaylanan uzlaşmaya bazı eyalet başsavcıları tepki gösterdi. Süreçte özellikle Massachusetts, New York, Connecticut ve Minnesota eyaletlerinin savcıları uzlaşma şartlarına itiraz etti.

Connecticut Başsavcısı William Tong, ofisinin CNN ile CBS News birimlerinin tamamen elden çıkarılarak yapıdan ayrılmasını talep ettiğini, bağımsız bir denetim kurulu kurulmasının önemine rağmen tam ayrışmayı sağlayamadıklarını belirtti.

Söz konusu birleşme temmuz ayından bu yana federal mahkeme kararıyla askıya alınmış durumdaydı.

Paramount daha sonra yasal süreç tamamlanana veya birleşme anlaşmasının vadesi olan Haziran 2027’ye kadar devralmayı tamamlamamayı taahhüt etmişti.

Okumaya Devam Et

Amerika

ABD’den gizlenen nükleer testleri yakalamak için yer altında deney

Yayınlanma

ABD Ulusal Nükleer Güvenlik İdaresi, yer altında gizlenen düşük kapasiteli nükleer patlamaları tespit etmek amacıyla Nevada sahasında kimyasal patlayıcılarla deney gerçekleştirdi. Ölçümlerde sismometreler, sesötesi sensörler ve radyoaktif izleyiciler kullanılırken kurum yönetimi nükleer tespit kapasitesinde geride kalmayacaklarını açıkladı.

ABD Ulusal Nükleer Güvenlik İdaresi (NNSA), düşük kapasiteli nükleer patlamaların tespit edilmesine yönelik bir deneme gerçekleştirdiğini duyurdu.

Kurumun basın servisinden yapılan açıklamaya göre çalışma, Nevada Ulusal Güvenlik Sahası’ndaki P Tüneli’nde kimyasal patlayıcılar ve radyoaktif izleyiciler kullanılarak yapıldı.

Denemeden elde edilen verilerin, ABD’nin nükleer patlamaları tespit etme kapasitesini güçlendirme çalışmaları kapsamında bilimsel modellerin sınanması ve algoritmaların hassaslaştırılması amacıyla kullanılacağı kaydedildi.

NNSA, deneyin özellikle sismik etkisi zayıflatılmış patlamaların tespit edilmesine odaklandığını bildirdi.

Klasik yer altı nükleer denemelerinde patlayıcı düzenek kayayla doğrudan temas edecek biçimde derin kuyulara yerleştiriliyor ve patlama dalgası çevreye tam olarak ulaşıyor.

Öte yandan sismik etkisi azaltılmış yöntemde düzenek geniş bir yer altı odasında patlatılıyor; bu uygulama patlamanın yarattığı sismik izi önemli ölçüde düşürüyor.

Deney sırasındaki ölçümler ivmeölçerler, sismometreler, elektromanyetik ve sesötesi sensörler, radyoaktif izleyici örnekleyicileri ile meteoroloji aygıtlarını kapsayan gelişmiş algılayıcı sistemleriyle yürütüldü.

NNSA Başkanı Brandon Williams, nükleer faaliyetlerin saptanmasının nükleer uzmanlık gerektirdiğini belirterek şu ifadeleri kullandı:

“Bu tür deneyler Amerika’nın tespit kabiliyetinde rakipsiz kalmasını sağlıyor. Başkan Donald Trump yönetimi, Birleşik Devletler’in güç konumundan hareket edeceğini açıkça ortaya koydu. Amerikan inovasyonundan kaçış yok. Bu deneyle net bir mesaj veriyoruz: Bu yönetim döneminde Amerika’nın geride kalmasına asla izin verilmeyecektir.”

Nevada’daki deneme planını mayıs ayı ortasında duyuran Williams, yabancı ülkelerdeki nükleer testleri tespit edecek sensörlerin bu sonbaharda test edileceğini belirtmişti.

Williams o dönemde, hasım ülkelerin Kapsamlı Nükleer Testlerin Yasaklanması Antlaşması’nı (CTBT) arkadan dolanarak yürüttüğü nükleer denemeleri saptamak ve sismik sensörlerin verimini artırmak amacıyla merkezi olmayan testler uyguladıklarını dile getirmişti.

ABD’de nükleer test tartışması, Donald Trump’ın geçen yıl nükleer silah denemelerine “eşit şartlarda” yeniden başlayacaklarını açıklamasının ardından hareketlendi.

ABD’nin deneme yapmayan tek ülke olarak kalmasını istemediğini savunan Trump, Rusya, Çin, Kuzey Kore ve Pakistan’ın nükleer testler gerçekleştirdiğini öne sürdü.

Washington yönetimi şubat ayında da Rusya ve Çin ile eşit şartlar temelinde nükleer denemelere dönmeye hazır olduğunu bildirdi.

Birleşmiş Milletler ise mayıs ayı başında yaptığı değerlendirmede, Rusya ve ABD’nin nükleer testlere yeniden başlamasının dünya genelindeki diğer ülkeleri de aynı yönde adım atmaya sevk edeceği uyarısında bulundu.

Okumaya Devam Et

Çok Okunanlar

English