Amerika

ABD’de ulusal borç 40 trilyon dolara ulaştı, Kongre bölündü

Yayınlanma

ABD’de ulusal borcun 40 trilyon dolarlık tarihi eşiği aşması, Kongre’de bütçe disiplini ve harcama politikalarına ilişkin sert tartışmaları yeniden alevlendirdi. Cumhuriyetçiler harcama kesintilerini ve bütçe denkliğini savunurken, Demokratlar faturayı vergi indirimlerine ve askeri harcamalara kesti. Hazine Bakanı Scott Bessent ile Başkan Yardımcısı JD Vance ise borç yükünün ekonomik büyümeyle aşılacağını öne sürdü.

ABD’de federal borcun çarşamba günü resmi olarak 40 trilyon dolarlık kritik eşiği aşması, Kongre üyeleri arasında alarm zillerinin çalmasına neden oldu.

Yıllardır giderek büyüyen ve görmezden gelinmesi imkansız hale gelen borç yükü karşısında Kongre’nin somut adımlar atamaması, iki partinin temsilcileri tarafından da tepkiyle karşılandı.

Pandemi sürecinde hız kazanan ve Kongre’nin onayladığı dev harcama paketleri ile vergi düzenlemeleri nedeniyle yüksek kalmayı sürdüren borçlanma, tarafları sosyal medya üzerinden çözüm önerilerini tartışmaya yöneltti.

Yıllardır artan borçla mücadele etmeye çalışan iki partiden Cumhuriyetçiler temel etken olarak federal harcamaları ve sosyal yardım programlarını gösterirken; Demokratlar harcama reformlarının yanı sıra zengin Amerikalılar ile şirketlere yönelik vergilerin artırılması gerektiğini vurguluyor.

Ancak ülkeyi sürdürülebilir bir mali yola sokmak için gereken siyasi bedellerin büyüklüğü, kapsamlı bir uzlaşıya varılmasını engelliyor.

Mali muhafazakar kimlikleriyle tanınan isimlerden Cumhuriyetçi Florida Senatörü Rick Scott, X platformunda yaptığı paylaşımda durumun vahametine dikkat çekerek “Bu çok kötü. Kongre harcamaları kontrol altına almalı ve bütçeyi dengelemeli” dedi.

Cumhuriyetçi Kentucky Senatörü Rand Paul da federal bütçenin dengelenmemesinden politikacıları sorumlu tutarak “Washington harcamaları anında karşılamak yerine sürekli harcıyor. Siz ve aileniz bir bütçe yapıp ona göre yaşıyorsunuz, Washington da aynısını yapmalı” ifadelerini kullandı.

The Hill gazetesinin haberine göre Temsilciler Meclisi’ndeki aşırı sağcı Özgürlük Grubu (House Freedom Caucus) üyeleri de federal harcamalardaki israf, yolsuzluk ve suiistimale karşı derhal harekete geçilmesi çağrısında bulundu.

Grubun üyesi Güney Carolina Temsilcisi Ralph Norman, borcun her Amerikalıyı alarma geçirmesi gereken bir sınırı aştığını belirterek bunun Washington’ın pervasız ve kontrolsüz harcamalarının ülkenin geleceğini tehlikeye attığına dair bir uyarı işareti olduğunu kaydetti.

Norman, “Bu krizden sadece vergi koyarak veya borçlanarak çıkamayız. Kongre zor kararları alma, harcamaları dizginleme ve mali yapımızı düzene sokma cesaretini göstermeli” değerlendirmesinde bulundu.

Utah Senatörü Cumhuriyetçi John Curtis ise borç sorununu “ahlak dışı” olarak niteledi ve federal hükümette mali sorumluluk ile reform komisyonu kurulmasını öngören Mali Komisyon Yasası gibi düzenlemelerin “iyi bir başlangıç” olacağını belirtti.

Curtis, pervasız harcamaların faturasının çocuklara ve torunlara bırakılmasının haksızlık olduğunu, borç arttıkça ekonomik şoklar karşısında felaket riskinin de büyüdüğünü ifade etti.

Cumhuriyetçiler, borcun geleceğine dair endişeleri artırması beklenen 95 milyar dolarlık üçüncü bir bütçe uzlaştırma paketini gündemlerinde tutuyor.

Başkan Donald Trump ve parti liderlerinin geçirmeyi hedeflediği bu paket; savunma ve istihbarat için 73 milyar dolar, tarım yardımları için 12 milyar dolar ve Trump destekli oy kullanma kısıtlamalarını benimseyen eyaletleri teşvik etmek amacıyla 10 milyar dolarlık fon içeriyor.

Senato’da çerçevesi henüz kabul edilmeyen taslakta, maliyetleri dengeleyecek gelir kalemlerinin bulunmaması mali disiplin yanlılarının tepkisini çekiyor.

Demokratlar ise geçen yıl Cumhuriyetçilerin Kongre’den geçirdiği “Tek Büyük Güzel Yasa” (One Big Beautiful Bill Act) adlı uzlaştırma düzenlemesini hedef aldı.

Demokrat Colorado Temsilcisi Joe Neguse, “Geçen yıl çoğumuz Trump’ın pervasız bütçe tasarısının açığı trilyonlarca dolar artıracağı ve önümüzdeki 10 yılda borç faizi maliyetlerini 687 milyar dolar yükselteceği konusunda uyardık. Bu uyarılar dikkate alınmadı ve ulusal borç 40 trilyon dolara ulaştı” dedi.

Yakın zamanda ön seçimleri kaybeden Kentucky Temsilcisi Cumhuriyetçi Thomas Massie de benzer bir eleştiride bulunarak yasaya oy verenlerin borçtan şikayet etmeye hakkı olmadığını ve vergi indirimleri ile harcama artışlarının bütçe açığını büyüteceğinin aşikar olduğunu belirtti.

Demokratlar ayrıca Trump’ın İran’a yönelik devam eden askeri harekatını da mali tablonun sorumlusu olarak gösterdi.

Demokrat Illinois Senatörü Dick Durbin, yıllardır borçtan şikayet eden bir partinin liderliğinde borcun rekor kırmasını çelişkili bulduğunu ifade ederek “Trump’ın milyarderlere yönelik vergi indirimlerinden İran’la savaşına kadar, mali sorumluluğun aklındaki en son şey olduğu açık” dedi.

Demokrat Michigan Temsilcisi Shri Thanedar ise 250 yıl ve 47 başkan döneminde biriken 40 trilyon dolarlık borcun yüzde 30’una yakınının (11,52 trilyon dolar) yalnızca birkaç yıl içinde bizzat Trump tarafından eklendiğini hatırlattı.

Eleştirilere yanıt veren ABD Hazine Bakanı Scott Bessent, CNBC kanalında katıldığı “Squawk on the Street” programında Sara Eisen’a yaptığı açıklamada, 40 trilyon dolarlık rakamın büyütülecek bir tarafı olmadığını ve ABD’nin bu borcu ekonomik büyümeyle aşabileceğini savundu.

Bütçe açığı ve açığın gayrisafi yurt içi hasılaya oranına dair yanlış bilgilendirmeler yapıldığını belirten Bessent, Yüksek Mahkeme’nin şubat ayında Trump’ın acil durum gümrük tarifelerine karşı aldığı kararın ardından yapılan tarife iadelerinin borçta geçici bir etki yarattığını kaydetti.

ABD Ticaret Temsilcisi Jamieson Greer’ın aynı seviyede tarifeler uygulayacağını söyleyen Bessent, 2026 yılı tarife gelirlerinin 2025 ile hemen hemen aynı olmasını beklediğini ifade etti.

Bakan Bessent daha sonra Beyaz Saray önünde gazetecilere yaptığı açıklamada, 301. Madde kapsamındaki tarifelerle birlikte geçen yılın tarife gelirlerine yeniden ulaşılacağına, hatta üzerine çıkılacağına inandığını dile getirdi.

Bessent, 40 trilyon dolarlık eşiğe rağmen piyasada işlem gören borç miktarına bakıldığında tablonun daha küçük olduğunu öne sürdü.

Başkan Yardımcısı JD Vance de perşembe gecesi Newsmax kanalındaki “Carl Higbie Frontline” programında yaptığı konuşmada, Hazine Bakanı Bessent’in ulusal borcu küçültmek için “oldukça gizli ve ihtiyatlı bir planı” olduğunu açıkladı.

Vance, Başkan Trump tarafından da desteklenen bu planın ekonomiyi borçtan daha hızlı büyütmeyi hedeflediğini belirterek şu ifadeleri kullandı:

“Doğru yolda ilerliyoruz. Borç çok yüksek olsa ve biz bu borç bombasını Biden yönetiminden devralmış olsak da ekonomiyi borçtan daha hızlı büyütecek bir planımız var ve en önemli şey de bu.”

ABD kamu borcu 40 trilyon dolara ulaştı

Çok Okunanlar

Exit mobile version