Avrupa
Avrupalı aydınlardan barış çağrısı: ‘Büyük Avrupa savaşına engel olun’

Avrupa, Ukrayna ile Rusya arasında devam eden savaşın yarattığı derin bir krizin eşiğinde. Savaşın üzerinden geçen 1000 günü aşkın sürede Ukrayna’da binlerce insan hayatını kaybetti, şehirler yerle bir oldu ve milyonlarca insan evsiz kaldı.
Fakat bu çatışma artık yalnızca iki ülke arasındaki bir sorun olmaktan çıkmış durumda. Uzmanlara göre, artan silah yardımları ve politik hamleler Avrupa genelinde daha büyük bir savaşa yol açabilir.
ABD’nin Ukrayna’ya Rusya’yı vurabilecek uzun menzilli füzeler sağlaması ve ardından İngiltere ile Fransa’nın benzer adımlar atması, gerilimi daha da tırmandırdı. Almanya’nın ise Ukrayna’ya Taurus füzeleri göndermeyi planladığı belirtiliyor.
Ancak bu hamlelerin, özellikle Almanya’nın doğrudan savaşa taraf haline gelme riskini artırabileceği konusunda ciddi uyarılar yapılıyor. Uzmanlar, bu durumun Rusya’dan misilleme geleceği anlamına gelebileceğini vurguluyor.
Barış için mücadele eden 38 isimden oluşan bir grup, geçtiğimiz günlerde “Bir Dakika Kala – Büyük Avrupa Savaşını Önleyin” başlıklı bir çağrı metni yayımladı.
"Appell der 38" – Ich teile den Aufruf von Sahra #Wagenknecht und Alice #Schwarzer, den auch der frühere SPD-Innenminister Otto Schily unterschrieben hat, in dem sie vor einer Verlängerung des #Ukraine-Krieges durch weitere Waffen und einer Ausweitung bis hin zu einem…
— Sevim Dağdelen, MdB (@SevimDagdelen) December 4, 2024
İmzacılar arasında tarihçiler, siyaset bilimciler, sanatçılar, hukukçular ve eski bakanlar yer alıyor. Grup, Almanya ve Avrupa ülkelerindeki siyasi aktörlere açık bir çağrı yaparak, nükleer bir savaş riskinin önüne geçilmesi için barış müzakerelerinin başlatılmasını talep ediyor.
Açıklamada şu ifadeler dikkat çekiyor: “Bu savaştan hiçbir taraf galip çıkamaz. Eğer silahlar susmazsa, hepimiz kaybedeceğiz.”
Açıklamada, silah yardımının savaşı yalnızca daha da uzattığı, buna karşın derhal bir ateşkes ilan edilip müzakerelere başlanması gerektiği vurgulanıyor.
Barış grubu, Brezilya ve Çin gibi ülkelerin desteklediği barış planlarının örnek alınabileceğini belirtiyor. Ayrıca, Almanya’nın savaş politikalarına dair daha dikkatli adımlar atması gerektiği ifade ediliyor.
Metnin imzacıları arasında şu isimler yer alıyor:
Prof Dr Peter Brandt, tarihçi ve yayıncı
Reiner Braun, barış hareketi
Andrea Breth, tiyatro yönetmeni
Prof Dr Christoph Butterwegge, siyaset bilimci
Prof Dr Wolfgang Däubler, hukukçu
Daniela Dahn, yazar
Dr Petra Erler, reklamcı
Dr. Svenja Flaßpöhler, filozof
Dr. Hajo Funke, siyaset bilimci
Dr. Peter Gauweiler, avukat ve eski Bavyera eyalet hükümeti bakanı (CSU)
Wolfgang Grupp, iş insnaı
Dr. Michael Hartmann, sosyolog
Henry Hübchen, aktör
Dr. Elisa Hoven, ceza avukatı
Dr. Hans Joas, SPD’nin Temel Değerler Komisyonu üyesi
Reinhard Klimmt, eski bakan (SPD)
Uwe Kockisch, aktör
Prof Dr Gabriele Krone-Schmalz, yayıncı
Oskar Lafontaine, eski Başbakan
Detlef Malchow, girişimci
Prof Dr Reinhard Merkel, hukuk felsefecisi
Dr. Hans Misselwitz, SPD’nin Temel Değerler Komisyonu üyesi
Albrecht Müller, Yayıncı/NachDenkSeiten (SPD)
Michael Müller, Almanya Doğa Dostları
Willy van Ooyen, Barış Hareketi
Dr. Frauke Rostalski, hukuk filozofu
Oliver Ruhnert, uzun süredir futbol menajerliği yapıyor (BSW)
Dr. Otto Schily, eski Federal İçişleri Bakanı
Michael von der Schulenburg, Avrupa Parlamentosu Üyesi (BSW) ve eski BM Genel Sekreter Yardımcısı
Alice Schwarzer, EMMA dergisi yazarı ve yayın yönetmeni
Prof Dr Wolfgang Streeck, sosyolog
Günter Verheugen, Avrupa Komisyonu eski başkan yardımcısı
Dr. Sahra Wagenknecht, BSW Genel Başkanı
Dr. Nathalie Weidenfeld, kültür bilimci
Hans-Eckardt Wenzel, şarkıcı-söz yazarı
Katarina Witt, sporcu
Natascha Wodin, yazar
Dr. Juli Zeh, yazar
Avrupa
Almanya, Fransa ve İngiltere, Rusya ile müzakere planı üzerinde çalışıyor

Bloomberg’in kaynaklarına göre Almanya, Fransa ve İngiltere, Ukrayna ile birlikte Rusya’nın da katılacağı barış görüşmelerinin organizasyonu için bir plan hazırlıyor. Avrupa ülkeleri çatışmanın bir kış daha uzamasını önlemeyi hedeflerken, görüşmelere ilişkin nihai kararın Ukrayna Devlet Başkanı Zelenskiy’e ait olacağını ve Kiev’e baskı yapılmayacağını belirtiyor.
Bloomberg’in kaynaklara dayandırdığı haberine göre Almanya, Fransa ve İngiltere, Ukrayna ile birlikte Rusya’nın da katılacağı barış görüşmelerinin organizasyonuna yönelik bir plan üzerinde çalışıyor.
Ajansa konuşan kaynaklar, Avrupa ülkelerinin çatışmanın bir kış daha devam etmesini önlemek istediğini belirtti. Aynı kaynaklar, görüşmeler konusunda nihai kararın Ukrayna Devlet Başkanı Vladimir Zelenskiy’e ait olacağını ve Avrupa’nın bu konuda kendisine baskı yapmayı planlamadığını aktardı.
Kaynaklara göre İngiltere Başbakanı Keir Starmer, önümüzdeki günlerde bu konuyu Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron ve Almanya Başbakanı Friedrich Merz ile görüşecek.
Alman televizyon kanalı NTV, 2 Haziran’da Almanya’nın eski Başbakanı Gerhard Schröder’in Moskova’ya geldiğini bildirmişti. Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin daha önce Schröder’i Avrupa tarafından tercih edilebilecek bir müzakereci olarak nitelendirmişti.
Rusya Devlet Başkanı Sözcüsü Dmitriy Peskov, mayıs ayının sonunda yaptığı açıklamada Avrupa’nın Rusya ile diyalog kurulmasının gerekliliğini anladığını, ancak müzakere süreci konusunda “ancak şimdi olgunlaşmaya başladığını” ifade etmişti.
Peskov ayrıca Moskova’nın, Avrupa Birliği’nden Rusya ile temas kurabilecek olası müzakerecilere ilişkin gelen sinyalleri ciddiyetle değerlendirdiğini söylemişti.
Norveç Dışişleri Bakanı Espen Barth Eide ise Avrupa’nın Ukrayna konusundaki görüşmelere tarafsız bir arabulucu olarak değil, çatışmadan etkilenen çıkarlara sahip bir taraf olarak katılması gerektiğini belirtti.
Eide, Avrupa Birliği ve ABD’nin Kiev’e desteğini sürdürmesi gerektiğini de vurguladı.
Putin ise Kiev’in çatışmayı barışçıl yollarla çözmeye hazır olduğuna inanmadığını dile getirmişti. Rus lider, çatışmanın temel nedenlerinin ortadan kaldırılması ve 2024 yılında açıkladığı koşullar temelinde barışçıl bir çözüme hazır olduğunu söylemişti.
Putin’in sıraladığı koşullar arasında Ukrayna birliklerinin Donetsk ve Lugansk halk cumhuriyetleri ile Zaporojye ve Herson bölgelerinden çekilmesi, bu bölgeler ile Kırım’ın Rusya’nın parçası olarak tanınması, Ukrayna’nın tarafsız, askeri bloklara katılmayan ve nükleer silahlardan arındırılmış bir statü benimsemesi, Ukrayna’nın silahsızlandırılması ve “Nazizmden arındırılması” ile Rusya’ya yönelik tüm yaptırımların kaldırılması yer alıyordu.
Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov ise geçen yıl eylül ayında Avrupa’ya Ukrayna konusundaki müzakere masasında yer olmadığını söylemişti.
Lavrov, Avrupa Birliği ülkelerinin Rusya karşıtı tutumları nedeniyle bu süreçte yer alamayacağını belirtmiş ve Batı tarafından sunulan güvenlik garantilerinin “Rusya’ya karşı kurgulandığını” ifade etmişti.
Avrupa
Rheinmetall, otomotiv tedarik bölümünü satıyor

Alman savunma sanayi şirketi Rheinmetall, otomotiv tedarikçi bölümünü özel sermaye şirketi Aequita’ya satıyor.
Rheinmetall çarşamba günü yaptığı açıklamada, iki şirketin “bugün, Rheinmetall’in eski Power Systems bölümüne yeni bir yönetim altında bir gelecek açan bir satın alma anlaşması imzaladığını” duyurdu.
Bu, “stratejik yeniden yapılanmada bir dönüm noktası” niteliğinde; sivil bölümün satışıyla birlikte grup, “odak noktasını askeri işine kaydırıyor.”
İşlemin bu yılın dördüncü çeyreğinde tamamlanması bekleniyor ve halen düzenleyici kurumların onayına tabi.
Hisselerin yüzde 100’ü için ön satın alma bedeli 350 milyon avro olarak belirlendi fakat bu rakam işlemin kesinleşmesinden önce değişebilir.
Rheinmetall, kısa süre önce savunma işinde rekor kâr ve dolu sipariş defterleri bildirdi. Öte yandan, otomotiv tedarik endüstrisi krizde.
Şirket, “Özellikle otomotiv sektöründeki iş durumunun daha da kötüleşmesi, nihai anlaşmanın şart ve koşullarını etkiledi,” açıklamasını yaptı.
Avrupa’nın savunma harcamalarını artırmasıyla Ukrayna savaşının başlamasından bu yana iş hacmi hızla artan Rheinmetall, geçen yıldan beri Power Systems bölümüne alıcı arıyordu ve bu bölümü Aralık 2025’te durdurulan faaliyetler kategorisine almıştı.
Rheinmetall, şirketleri satın alıp yeniden yapılandıran bir yatırım şirketi olan Aequita’nın, bu birimdeki dünya çapındaki yaklaşık 6.250 çalışanı işte tutmayı planladığını da ekledi.
Aequita’nın Yönetim Kurulu Başkanı ve Eş CEO’su Axel Geuer, “Bu şirket, artık yaklaşık 5 milyar avro gelir elde edecek olan otomotiv bölümümüze mükemmel bir katkı sağlıyor,” dedi.
Geuer, Aequita’nın bu şirketin uzun vadeli gelişimini destekleyeceğini ve otomotiv portföyü genelinde sinerji yaratmaya çalışacağını da sözlerine ekledi.
Rheinmetall, satışın dışında kalanlar arasında alüminyum döküm uzmanı KS Huayu AluTech’in Almanya’daki üç tesisi, otomotiv sensörleri ortak girişimi Dermalog SensorTec’teki hisseler ve otomobil parçaları üreticisi Pierburg’un İspanya’daki Abadiano fabrikasının bulunduğunu belirtti.
Avrupa
Litvanya, ABD ile nükleer silah müzakerelerine başladı

Litvanya Savunma Bakanı Robertas Kaunas, ABD nükleer silahlarının ülke topraklarında olası konuşlandırılmasına yönelik Washington ile müzakereler yürütüldüğünü açıkladı. Litvanya Anayasası kitle imha silahlarının konuşlandırılmasını yasaklasa da Cumhurbaşkanı Gitanas Nauseda güvenlik risklerini gerekçe göstererek bu engeli aşacak değişiklikler önerdi.
Litvanya, ABD’ye ait nükleer silahların kendi topraklarında olası konuşlandırılması konusunda Washington ile müzakereler yürütüyor.
Litvanya Savunma Bakanı Robertas Kaunas, konuya ilişkin yaptığı açıklamada ABD ile görüşmelerin sürdüğünü doğruladı.
Politico’nun aktardığı habere göre Kaunas, “Tartışmalar devam ediyor. Litvanya kesinlikle bu sürecin dışında kalmıyor” ifadelerini kullandı.
Litvanya Anayasası, ülke topraklarında kitle imha silahlarının konuşlandırılmasını açıkça yasaklıyor. Ancak Litvanya Cumhurbaşkanı Gitanas Nauseda, bölgedeki güvenlik risklerini gerekçe göstererek bu yasal engelin etrafından dolaşılmasını sağlayacak anayasa değişiklikleri yapılmasını daha önce teklif etti.
Politico, söz konusu müzakerelerin ABD’nin Avrupa’daki askeri varlığını azaltma eğiliminde olduğu ve bu durumun NATO müttefikleri arasında güvenlik endişelerini artırdığı bir dönemde yürütüldüğünü yazdı.
Financial Times tarafından aktarılan bilgilere göre ise ABD, ek nükleer savaş başlıkları ve bombardıman uçaklarının diğer Avrupa merkezli NATO ülkelerinde konuşlandırılması seçeneğini değerlendiriyor.
Mevcut durumda ABD’ye ait nükleer silahlar Avrupa coğrafyasında altı ülkede bulunuyor. Bu ülkeler Almanya, Belçika, İtalya, Türkiye, Hollanda ve Birleşik Krallık olarak sıralanıyor.
Dünya Basını2 hafta önceProf. Mearsheimer: Trump, İran savaşını sonlandırmak için Çin’den yardım istedi
Dünya Basını2 hafta önceİktisat tarihçisi Chance: Batı, Çin’i kendi sistemine entegre ederek liberal bir demokrasiye dönüştüreceğini sandı
Diplomasi2 hafta önceXi ve Putin ‘çok kutuplu bir dünya ve yeni tip uluslararası ilişkiler’ çağrısı yaptı
Amerika2 hafta önceBolivyalı işçi ve köylüler başkent La Paz’ı kuşattı
Asya2 hafta önceLai, Tayvan’ın “özgürlüğünden vazgeçmeyeceğini” söyledi, yeni İHA bütçeleri sözü verdi
Asya2 hafta önceRusya ve Çin arasındaki ticaret hacmi 240 milyar dolara ulaştı
Asya2 hafta önceİran’daki savaş yuan için küresel ticarette fırsat penceresi açtı
Dünya Basını2 hafta önceProf. Pape: İran yetenekleri sınırlı olduğu için değil, stratejik sebeplerle kendini dizginliyor











