Diplomasi
Avrupa’ya ulaşan hantavirüs salgını: Neler oldu?

Arjantin’den Cabo Verde’ye seyreden MV Hondius gemisinde patlak veren ve insandan insana bulaşma kabiliyeti taşıyan nadir Andes virüsü salgını, gemiden ayrılan yolcular aracılığıyla Avrupa’ya sıçradı. Dünya Sağlık Örgütü, öldürücülük oranı yüzde 40’a ulaşabilen bu türe dair filyasyon çalışmalarını başlatırken gemi, 45 günlük karantina eşliğinde Kanarya Adaları’na yöneldi.
Arjantin’in Ushuaia limanından Cabo Verde’ye doğru hareket eden MV Hondius isimli yolcu gemisinde saptanan hantavirüs salgınına dair yeni ayrıntılar kamuoyuna yansıdı.
New York Post’un haberine göre, gemide hantavirüs vakalarının saptanmasının ardından en az 23 yolcu 24 Nisan tarihinde Güney Atlantik’teki Saint Helena Adası’nda gemiden ayrılarak farklı ülkelere geri döndü.
Gemide kalmaya devam eden bir yolcu, İspanyol El País gazetesine yaptığı açıklamada, yolcuların Saint Helena’da gemiden ayrılırken olası enfeksiyon riski hakkında bilgilendirilmediğini aktardı.
Söz konusu yolcu, “Avustralyalı bir yolcu Avustralya’ya, Tayvanlı bir yolcu Tayvan’a, Amerikalılar ise ABD’nin farklı eyaletlerine döndü. İngiliz yolcu İngiltere’ye, Hollandalılar ise evlerine gitti. Diğerlerini hatırlamıyorum” ifadesini kullandı.
Toplam 23 farklı milliyetten 88 yolcu ve 59 mürettebat olmak üzere 147 kişinin bulunduğu gemi; Antarktika, Güney Georgia, Nightingale Adaları, Tristan da Cunha, Saint Helena ve Ascension duraklarını içeren bir rota izliyordu.
Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ), vakalarda tespit edilen patojenin muhtemelen insandan insana bulaşma kabiliyetine sahip nadir bir tür olan Andes virüsü olduğunu bildirdi.
Bu spesifik varyantın öldürücülük oranının yüzde 40 düzeyine çıkabildiği kaydedildi. Uzmanlar, hantavirüsün Kovid-19’a kıyasla bulaşıcılığının oldukça düşük olması sebebiyle enfeksiyonun geniş çaplı bir yayılım göstermesini beklemiyor.
Nebraska Üniversitesi Tıp Merkezi Halk Sağlığı Fakültesi Dekanı Ali Khan, konuya ilişkin değerlendirmesinde, “Virüsün bulaşması için enfekte kişinin biyolojik sıvılarıyla yakın temas gereklidir” dedi. Khan, kısa süreli temasların bulaş riski taşımadığını vurguladı.
Arjantinli müfettişlerin elde ettiği veriler, gemideki enfeksiyonun kaynağının Hollandalı bir çift olabileceğine işaret etti. Çiftin, geminin 20 Mart tarihindeki hareketinden birkaç gün önce Arjantin’in güneyindeki Ushuaia şehrinde katıldıkları kuş gözlemi turu sırasında kemirgenlerden virüs kaptığı değerlendiriliyor.
Hollandalı 70 yaşındaki erkek yolcu, geminin Saint Helena durağından yaklaşık iki hafta önce, 11 Nisan tarihinde hayatını kaybetti.
Daha sonra enfeksiyon nedeniyle yaşamını yitiren eşi ise kocasının cenazesi ve yaklaşık 20 yolcuyla birlikte karaya çıktı. Süreç içinde 78 yaşındaki bir Alman vatandaşının daha hayatını kaybettiği bildirilirken gemide enfeksiyon şüphesi taşıyan en az sekiz kişinin daha bulunduğu kaydedildi.
Geminin işletmecisi Oceanwide Expeditions, durumu ağır olan bazı yolcuların Hollanda’daki sağlık ekiplerine teslim edildiği bilgisini paylaştı. Tahliye edilenler arasında, durumu daha önce ağır olarak nitelenen ancak sonrasında iyileşme gösteren gemi doktorunun da bulunduğu aktarıldı.
İsviçre’ye dönen bir yolcunun çarşamba günü yapılan hantavirüs testi pozitif sonuç verdi. İlk olarak Zürih’te hastaneye kaldırılan yolcunun ilk analizinin negatif çıktığı, zira virüsün sekiz haftaya kadar kuluçka döneminde kalabildiği belirtildi. Zürih makamları, “İsviçre halkı için bir risk bulunmadığını” duyurdu.
Fransa’da ise gemide bulunmayan ancak enfekte yolculardan biriyle uçuş sırasında temas kurmuş olabileceği değerlendirilen bir kişiye yönelik inceleme başlatıldı. Hollandalı RTL kanalının haberine göre, virüs nedeniyle hayatını kaybeden 69 yaşındaki Hollandalı kadınla Johannesburg’da temas kuran Haarlem kentinden bir kabin memuru, enfeksiyon şüphesiyle hastaneye kaldırıldı.
Ayrıca gemide bulunan 65 yaşındaki bir Alman vatandaşı da Düsseldorf Üniversite Kliniği’ne sevk edildi. Doktorlar, kadında henüz bir semptom görülmediğini ve hastaneye yatış işleminin hayatını kaybeden Alman vatandaşıyla temas kurması sebebiyle ihtiyati tedbir amaçlı yapıldığını açıkladı.
Filyasyon çalışmalarına, güzergahın farklı aşamalarında gemiden ayrılan yolcu ve mürettebat listelerinin oluşturulmasına rağmen geç başlandığı görüldü. Gemideki bir yolcu, insanların salgından habersiz şekilde gemiden ayrıldığını, ilk yolcunun 6 Nisan’da hastalanmasına rağmen DSÖ’nün kendileriyle temas kurmaya ancak üç gün önce başladığını ifade etti.
Gemi işletmecisi Oceanwide Expeditions’ın da salgınla ilgili bildirimleri yolculara yakın zamanda gönderdiği kaydedildi.
New York Post’a konuşan şirket sözcüsü, “Temas takibi devam etmektedir. Gemiden ayrılan yolcular, gemi işletmecisi tarafından hantavirüs vakası hakkında bilgilendirilmiş ve kendilerinden herhangi bir belirti veya semptomu bildirmeleri istenmiştir” açıklamasında bulundu.
MV Hondius’taki yolcu ve mürettebatın 45 günlük karantina süreci gemide devam ediyor. Cabo Verde limanına girişine izin verilmeyen gemi, çarşamba akşamı Kanarya Adaları’na doğru dört gün sürecek yolculuğuna başladı.
DSÖ ve Oceanwide Expeditions, geminin İspanya’nın Tenerife kentine ulaşacağını ve yolcuların burada karaya çıkabileceğini bildirdi.
Kanarya Adaları Özerk Hükümeti Başkanı Fernando Clavijo, yolcuların virüsü yerel halka bulaştırabileceği yönündeki çekincelerini dile getirdi.
İspanya merkezi hükümeti ise bu açıklamaları sorumsuzlukla suçlayarak enfeksiyonun yayılma riskinin son derece düşük olduğunu ve gemide İspanya vatandaşlarının da bulunduğunu vurguladı.
Diplomasi
NATO yeni bir ‘Baltık Muharebesi’ne hazırlanıyor

The Telegraph, ABD ve NATO ülkelerinin Baltık bölgesinde olası bir Rusya çatışmasına karşı lojistik hazırlıklarını yoğunlaştırdığını yazdı. Gazeteye göre BALTOPS tatbikatı kapsamında ABD birlikleri hızlı üs konuşlandırma ve ikmal altyapısı kurma kabiliyetlerini test etti.
The Telegraph gazetesi, ABD ve diğer NATO ülkelerinin Baltık bölgesinde olası bir çatışmaya yönelik lojistik hazırlıklar yürüttüğünü ve bölgenin Rusya ile yaşanabilecek yeni bir küresel karşılaşmanın merkezlerinden biri olarak değerlendirildiğini yazdı.
Gazetenin aktardığına göre, 4-19 Haziran tarihleri arasında düzenlenen BALTOPS tatbikatı kapsamında ABD Deniz Kuvvetleri’nin mühendis birlikleri Seabees, Baltık kıyısında tekne rampaları ve çeşitli yapılar inşa ederek üslerin hızlı şekilde konuşlandırılmasına yönelik çalışmalar gerçekleştirdi.
ABD’li Teğmen Cody Robertson, “Belirlenen bir bölgeye ulaşma, kamp kurma ve bu merkezi savaş gücümüzü yansıtabileceğimiz bir nokta olarak kullanma kabiliyetimizi test ediyoruz” dedi.
The Telegraph, 1942 yılında kurulan Seabees birliğinin, eski ABD Başkanı ve General Dwight Eisenhower’ın “Muharebeler, harekatlar ve hatta savaşlar öncelikle lojistik nedeniyle kazanıldı ya da kaybedildi” sözüyle özetlenen anlayış doğrultusunda faaliyet gösterdiğini belirtti.
Haberde, Baltık Denizi’nin sekiz NATO ülkesi ile Rusya tarafından çevrelendiği ve İsveç’e bağlı Gotland ile Danimarka’ya bağlı Bornholm gibi stratejik öneme sahip adalarla çevrili olduğu kaydedildi.
Gazeteye göre NATO, bu adaları olası bir saldırının püskürtülmesinde ve karşı harekatlar için ileri üs olarak kullanmayı planlıyor.
Baltık’ın doğu kıyısında ise Rusya Baltık Filosu’nun konuşlu bulunduğu Kaliningrad bölgesi yer alıyor.
The Telegraph, Finlandiya ve İsveç’in 2023 ve 2024 yıllarında NATO’ya katılmasının ardından bölgenin kolektif savunmasının daha da öncelikli hale geldiğini yazdı.
Robertson da gazeteye yaptığı açıklamada, “Finlandiya ve İsveç’in NATO’ya katılması, buradaki koşulları iyi tanımamızı daha da önemli hale getiriyor” ifadelerini kullandı.
Bununla birlikte gazetenin aktardığına göre, Letonya Güvenlik Kurumu’nun (SAB) eski başkanı Janis Kazocins, Rusya ile NATO arasında tam ölçekli bir çatışma yaşanma ihtimaline kuşkuyla yaklaştı.
Kazocins, Rusya’nın Ukrayna’daki savaşının henüz sona ermediğine işaret etti ancak Baltık ülkelerinin enerji altyapısına yönelik olası sabotajlara karşı kırılgan olmaya devam ettiği uyarısında bulundu.
Baltık Denizi’nde Kasım 2024 ile Şubat 2026 arasında bir dizi denizaltı kablosu arızası ve hasarı meydana geldi. Finlandiya ile Almanya arasındaki C-Lion1 kablosu Kasım 2024, Aralık 2024 ve Şubat 2026’da olmak üzere üç kez koptu. EstLink 2 enerji kablosu Ocak ve Aralık 2025’te devre dışı kaldı.
Litvanya ile İsveç arasındaki BCS East-West Interlink Kasım 2024’te, Letonya ile İsveç arasındaki fiber optik kablo Ocak 2025’te ve Rusya’ya ait Baltika kablosu ise Şubat 2026’da zarar gördü. Avrupa’daki bazı yetkililer bu olaylarda Rusya’dan şüphelendiklerini açıklamıştı.
Rus yetkililer ise kablo kopmaları ve NATO ülkelerindeki diğer sabotaj eylemleriyle bağlantılı oldukları yönündeki tüm suçlamaları reddediyor. Kremlin, Rusya’nın başka ülkelerin iç işlerine müdahale etmediğini belirtiyor.
Washington Post, 19 Ocak’ta yayımladığı haberinde ABD ve bazı Avrupa ülkelerinin istihbarat servislerinin, Moskova’nın söz konusu olaylarla bağlantılı olmadığı yönündeki değerlendirmeye eğilim gösterdiğini yazmıştı.
Letonya Dışişleri Bakanı Bayba Braze de gazeteye yaptığı açıklamada, Baltık’taki tatbikatların ABD’nin müttefiklerine bağlılığını ortaya koyduğunu belirterek, “BALTOPS-26’nın ölçeği her şeyi anlatıyor. Güçlü transatlantik işbirliği NATO’nun kolektif savunmasının temelini oluşturuyor ve mevcut güvenlik ortamında her zamankinden daha önemli” dedi.
Daha önce The Economist de Baltık Denizi’nin Rusya ile NATO arasında yaşanabilecek olası bir karşılaşmanın kilit alanlarından biri haline geldiğini yazmış, denizaltı altyapısının kırılganlığına ve bunun korunmasının ittifak açısından yarattığı zorluklara dikkat çekmişti.
Politico ise İsveç’in Gotland Adası’nı güçlendirerek adayı bir savunma merkezine dönüştürmeye çalıştığını aktarmıştı.
Rusya Devlet Başkanı Yardımcısı ve Denizcilik Kurulu Başkanı Nikolay Patruşev, Baltık bölgesinde çok uluslu NATO grubunun ortaya çıkmasının ardından bölgede “karmaşık bir durum” oluştuğunu söylemişti.
Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ise birçok kez Rusya’nın NATO ile savaşmak için herhangi bir nedeni ya da çıkarı bulunmadığını ifade etti.
Putin, “Rusya’nın NATO’ya saldırmak istediğini uydurdular. Aklınızı mı kaçırdınız? Şu masa kadar bile akıllı değil misiniz?” sözlerini kullanmıştı.
Diplomasi
Hindistan, Rusya’dan petrol alımında rekor kırdı

Kpler verilerine göre Hindistan’ın Rusya’dan petrol ve kömür ithalatı, Ortadoğu’daki savaş ve sevkiyat aksaklıkları nedeniyle haziran ayında rekor seviyelere ulaştı. Rusya’dan yapılan günlük petrol sevkiyatının haziranda 2,55 milyon varile çıkması beklenirken, Moskova Avustralya’yı geride bırakarak Hindistan’ın ikinci en büyük kömür tedarikçisi konumuna yükseliyor.
Hindistan, İran’da yaşanan gerilim nedeniyle tedarik zincirinde meydana gelen aksamalar ve yükselen fiyatlar karşısında Rusya’dan petrol ve kömür ithalatını artırıyor.
Reuters haber ajansının uluslararası analiz şirketi Kpler verilerine dayandırdığı habere göre, Rusya’dan Hindistan’a yapılan sevkiyatlar haziran ayında rekor düzeylere ulaştı.
Kpler tahminlerine göre, Rusya’nın Hindistan’a petrol sevkiyatı haziran ayında günlük 2,55 milyon varille rekor düzeye yükselecek.
Bu miktar, mayıs ayındaki günlük 2,13 milyon varillik sevkiyatı ve Mayıs 2023’teki günlük 2,16 milyon varillik düzeyi geride bırakıyor.
Rusya’nın Hindistan’ın haziran ayındaki toplam ithalatı içindeki payı ise yüzde 50’nin hemen altında gerçekleşecek. Bu oran, Ortadoğu’daki çatışmanın başladığı 28 Şubat öncesindeki üç aylık dönemde ortalama yüzde 23 seviyesindeydi.
Hindistan’ın Rus petrolüne yönelmesi, İran’ın Hürmüz Boğazı’nı fiilen kapatmasının ardından piyasadaki arzı artırmak amacıyla ABD Başkanı Donald Trump yönetiminin alımlara yönelik yaptırımları geçici olarak kaldırmasını izledi.
Ancak yaptırımlardan muafiyet süresi 17 Haziran’da sona erdi ve ABD Hazine Bakanlığı tarafından uzatılmadı.
Reuters, bu durumun Rus petrolü alımlarında azalmaya yol açabileceğini, ancak sürecin gidişatının Hindistan rafinerilerinin ve yetkililerinin Ortadoğu ülkelerinden sevkiyatlara dönme konusundaki istekliliğine bağlı olacağını belirtiyor.
Kpler öngörülerine göre, Suudi Arabistan’dan yapılan ithalatın haziran ayında günlük 349 bin varil seviyesinde kalması bekleniyor. Bu miktar, savaş öncesindeki üç aylık dönemde günlük ortalama 832 bin varil düzeyindeydi.
İthalat artışı Rus kömüründe de gözleniyor. Haziran ayında tüm kalitelerde Rus kömürü ithalatının, mayıs ayındaki 3,27 milyon tona kıyasla 3,16 milyon ton olarak gerçekleşmesi bekleniyor.
Her iki ay da geçen yılın mayıs ayında kaydedilen 3,76 milyon tonluk zirvenin ardından sırasıyla tarihin en yüksek ikinci ve üçüncü değerleri olarak kayda geçecek.
Rusya’nın haziran ayında Avustralya’yı geride bırakarak, Çin’den sonra dünyanın en büyük ikinci kömür ithalatçısı olan Hindistan’a en çok kömür sağlayan ikinci ülke konumuna geleceği tahmin ediliyor.
Ajansın değerlendirmesine göre Rusya, Hindistan’ın temel kömür tedarikçisi olma rolünü korumaya devam edecek; ancak Rus petrolünün gelecekteki alımları, ABD’nin Moskova’ya yönelik yaptırım politikasını olası sıkılaştırma adımlarına bağlı olacak.
Yeni Delhi petrol sevkiyatının yaptırımlardan etkilenmeyeceğini açıkladı
Hindistan Dışişleri Bakanı Subrahmanyam Jaishankar, haziran ayı ortasında yaptığı açıklamada, ülkesinin 2022 yılından bu yana küresel fiyatları dizginlemek amacıyla ABD’nin talebi doğrultusunda Rus petrolü alımlarını artırdığını belirtmişti.
Jaishankar, Rus hammaddesine yönelik Amerikan kısıtlamalarını eleştirerek, bu önlemlere büyük ilkeler süsü verilmemesi çağrısında bulunmuştu.
Hindistan Petrol ve Doğalgaz Bakanlığı Temsilcisi Sujata Sharma da mayıs ayında yaptığı açıklamada, Rusya’dan sevkiyatların devam ettiğini ve ABD’nin yaptırım muafiyetlerine ilişkin kararlarından bağımsız olarak süreceğini kaydetmişti.
Hindistan rafinerileri, 2025 yılında ABD baskısı ve Hindistan mallarına yönelik yüzde 25’lik gümrük tarifesi tehdidi nedeniyle Rusya’dan yaptıkları ithalatı azaltarak Suudi Arabistan ve Irak’a yönelmişti.
Ancak Reuters’ın verilerine göre, Ortadoğu’daki savaşın ve Hürmüz Boğazı’ndaki ablukanın ardından Hindistan firmaları mart ayı başında Rus petrolü alımlarını yeniden artırdı.
Rusya’nın Yeni Delhi Büyükelçisi Denis Alipov nisan ayı sonunda yaptığı açıklamada, Hindistan’ın kabul etmeye hazır olduğu miktarda hammaddeyi tedarik etmeye hazır olduklarını duyurmuştu.
Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov da daha sonra yaptığı açıklamada, Moskova’nın Hindistan’a enerji taşıyıcıları sevkiyatına ilişkin anlaşmalara bağlı kaldığını doğrulamıştı.
Diplomasi
Honduras uyuşturucu çeteleriyle mücadele için Ukrayna’dan İHA alacak

Honduras Devlet Başkanı Nasry Asfura, organize suçla mücadele ve sınır güvenliğini sağlamak amacıyla Ukrayna’dan insansız hava araçları satın almayı planladıklarını açıkladı. Geçen hafta Kiev’i ziyaret eden Asfura, Ukrayna’nın yüksek teknolojik ekipmanlarıyla uyuşturucu kaçakçılığına karşı destek sağlayabileceğini belirtti.
Honduras Devlet Başkanı Nasry Asfura, AFP’ye verdiği mülakatta, ülkesinin sınırlarını korumak ve uyuşturucu kaçakçılığıyla mücadele etmek amacıyla Ukrayna’dan insansız hava araçları satın almayı planladığını duyurdu.
Asfura, yüksek teknolojik ekipmanlar aracılığıyla organize suçla daha etkin mücadele etmeyi hedeflediklerini belirterek, “Sınırlarımızı korumak, sınırlarımızda etkin güvenliği sağlamak ve yüksek teknolojik ekipmanlarla organize suçla mücadele etmek için insansız hava araçlarından bahsediyoruz” ifadesini kullandı.
Honduras lideri, Ukrayna’nın sınırların daha da güçlendirilmesi ve uyuşturucu kaçakçılığıyla mücadele süreçlerinde ülkesine yardımcı olabileceğini kaydetti.
Geçen hafta Ukrayna’nın başkenti Kiev’e resmi bir ziyarette bulunan Asfura ile bir araya gelen Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy, Honduraslı mevkidaşına Ukrayna’nın bu alandaki deneyimlerinden yararlanmayı teklif etti.
Ukrayna lideri Zelenskiy, haziran ayında Baltık ülkeleri üzerindeki insansız hava aracı sorununa çözüm olarak “drone anlaşması” önerisinde bulunmuş ve Ukrayna’nın İHA koruması konusundaki uzman ekiplerini her an bu bölgeye göndermeye hazır olduğunu ifade etmişti.
Rusya Güvenlik Konseyi Sekreter Yardımcısı Aleksey Şevtsov ise ilkbahar aylarında yaptığı açıklamada, Ukrayna’ya ait insansız hava araçlarının Polonya ve Baltık ülkelerinin hava sahasından engelsiz şekilde geçtiğini ifade etmişti.
Uyuşturucu kartelleri Ukrayna’yı drone okulu olarak kullanıyor
Amerika6 gün öncePeter Thiel’in gizli cemiyeti: “Dialog”
Görüş2 hafta önceYeni Delhi’den Yükselen Ses: BRICS’in Yeni Dünya Düzeni Manifestosu
Asya7 gün önceÇKP, ‘Xi Jinping’in Parti İnşası Üzerine Düşüncesi’ni resmi doktrin ilan etti
Dünya Basını2 hafta önceİran’ın Yeni Büyük Stratejisi
Görüş1 hafta önceSavaşın kısa tarihi ve senaryolar – 5
Ortadoğu1 hafta önceİran, ABD ile varılan anlaşmanın detaylarını açıkladı
Asya2 hafta önceGüney Kore’de askeri istihbarat teşkilatına tarihi darbe
Görüş2 hafta önceSavaşın kısa tarihi ve senaryolar – 4












