Bizi Takip Edin

Diplomasi

BAE, Hürmüz Boğazı’nın yeniden açılması için uluslararası bir güç kurulmasını istiyor

Yayınlanma

Birleşik Arap Emirlikleri (BAE), müttefiklerine Hürmüz Boğazı’nı yeniden açmayı amaçlayan çok uluslu bir deniz görev gücüne katılacağını bildirdi.

Financial Times’a (FT) konuşan kaynaklara göre, BAE, ABD ve diğer Batılı ülkelere katılımını bildirdi.

Kaynaklar, Abu Dabi’nin kendi donanmasını görevlendireceğini belirtti:

“Odak noktası, mümkün olduğunca geniş bir uluslararası güç oluşturmak. Mesele İran’la savaşa girmek değil. İran küresel ekonomiye savaş açtı ve insanlar buna karşı durmalı.”

Bu kaynak, BAE’nin ayrıca gelecekteki herhangi bir görev gücüne yetki vermek üzere Bahreyn ile birlikte bir BM Güvenlik Konseyi kararı üzerinde çalıştığını, fakat Rusya ve Çin’in bu hamleye karşı çıkabileceğini belirtti.

Tahran’ın misillemeleri, dünyadaki petrol ve gazın beşte birinin geçtiği boğazdaki trafiği neredeyse durma noktasına getirdi. Körfez ülkeleri, savaş sona erse bile İran’ın kontrolü elinde tutmaya çalışabileceğinden endişe duyuyor.

Bazı Körfez ülkeleri ve Trump yönetimi arasında, deniz eskortu olmadan boğazı yeniden açmanın kolay bir yolu olmadığına dair inanç giderek artıyor.

Beyaz Saray basın sekreteri Karoline Leavitt çarşamba günü yaptığı açıklamada, yönetimin gemilerin boğazı “mümkün olduğunca çabuk” serbestçe geçebilmesi için çalıştığını söyledi.

Nispeten küçük ama modern bir donanmaya sahip olan BAE, onlarca ülkeyi, boğazı İran misillemelerinden korumak ve gemilere eşlik etmek için bir “Hürmüz Güvenlik Gücü” oluşturmaya zorlamaya çalışıyor.

Böylece, petrol fiyatlarını yüksek tutma tehdidi oluşturan ve Körfez ülkelerine giden tedarik zincirlerini boğan tıkanıklığı gidermeyi hedefliyor.

Bu hafta Washington’da ABD Başkan Yardımcısı JD Vance ile konuyu görüşen Birleşik Arap Emirlikleri’nden üst düzey bakan Sultan el-Cabir, “İran Hürmüz Boğazı’nı rehin tutuyor; her ülke de benzin istasyonunda, marketlerde, eczanelerde bu fidyeyi ödüyor,” dedi.

ABD’nin NATO müttefikleri, Donald Trump’ın boğazdan geçen gemilere eşlik etmeleri yönündeki baskısına şimdiye kadar direndiler; ABD Başkanı ise transatlantik örgütü ve üyelerini defalarca eleştirdi.

İki kaynak, planı destekleyen tek diğer Körfez ülkesinin Bahreyn olduğunu, BAE’nin ise Suudi Arabistan’ın yanı sıra diğer uluslararası ortakların da onayını almayı umduğunu belirtti.

Bir kaynak, BAE ordusunun herhangi bir çok uluslu güce katılacağını ve bu güç içinde tam olarak yer alacağını söyledi.

Abu Dabi’nin sertleşen tutumu, diğer beş Körfez ülkesi arasında öne çıkıyor. BAE ve Bahreyn geçen hafta İran’ın ticari gemilere yönelik saldırılarını ve boğazın fiilen kapatılmasını kınayan Batı ülkeleriyle ortak bir bildiri imzalayan tek iki Körfez ülkesiydi.

Suudi Arabistan da dahil olmak üzere Körfez ülkeleri, bir yandan Trump’ın daha fazla hasar vermesini isterken, diğer yandan savaşın müzakere yoluyla sona ermesini talep etmek arasında sıkışmış durumda. Ayrıca ABD’nin aniden çekilip, yaralı ve daha “radikal bir rejim” bırakmasından da korkuyorlar.

Körfez yetkilileri ve bölge analistleri, Tahran’ın boğazı açmak için pek bir nedeni olmadığına inanıyor; zira İran burayı savaşta kritik bir baskı unsuru olarak görüyor.

İki yetkili, bölgedeki ülkelerin enerji kaynaklarını karadan Umman veya Akdeniz’e taşımak için boru hatları ve demiryolu altyapısı inşa etme planlarını hızlandırabileceğini söyledi.

ABD ve İsrail’in İran’a saldırma kararını kamuoyuna açık bir şekilde eleştiren tek Körfez ülkesi olan Umman, “Hürmüz Boğazı için güvenli geçiş düzenlemeleri oluşturmak üzere yoğun bir şekilde çalıştığını” belirtiyor.

Diplomasi

UEFA, FIFA’nın özelleştirilmesi halinde Dünya Kupası’nı boykot edecek

Yayınlanma

Avrupa futbolunun yönetim organı olan UEFA, FIFA’nın ticari faaliyetlerinin bir kısmını özelleştirmeye yönelik öneriyi kabul etmesi halinde, oybirliğiyle Dünya Kupası’nı boykot etme kararı aldı.

FIFA salı günü, ticari faaliyetlerini özel bir kuruluşa devretmeyi öngören bir öneri yayınladı.

Bu öneride, ABD Başkanı Donald Trump’ın damadı Jared Kushner’ın kardeşi Josh Kushner’ın CEO’su olduğu Thrive Capital’in baş yatırımcı olarak adı geçti.

UEFA, yaptığı açıklamada, “Dünya Kupası bir yatırım ürünü olarak değerlendirilemez. Hiçbir kısmı asla özel yatırımcılara devredilmemelidir. Dünya Kupası satılık değildir,” demişti.

Teklifin kabul edilmesi için FIFA’nın 211 üye federasyonunun çoğunluğunun desteği gerekiyor.

Fakat teklif Avrupa genelinde yoğun eleştirilere maruz kaldı. UEFA, yalnızca 55 üye federasyondan oluşuyor.

Açıklamada, “FIFA Dünya Kupası futbola aittir. Her zaman da öyle kalacaktır. Avrupa’nın söz hakkı olduğu sürece, Dünya Kupası asla satılık olmayacaktır,” denildi.

Avrupa Birliği Spor Komiseri Glenn Micallef, X’te yaptığı açıklamada, “UEFA’nın bu açıklamasını memnuniyetle karşılıyorum ve tutumunu tam olarak destekliyorum,” dedi ve “Avrupa futbol federasyonlarının yönetişim konusunda öncülük etmesinden gurur duyduğunu” ekledi.

Çarşamba günü komisyon üyesi, “rekabet hukuku hususları” gerekçesiyle FIFA’nın önerisini soruşturma tehdidinde bulunmuştu.

Kadınlar U-20 Dünya Kupası eylül ayında düzenlenecek ve FIFA planlarından vazgeçmezse, bu turnuva Avrupa futbol federasyonlarının boykotu sonuna kadar sürdürme kararlılığının ilk sınavı olabilir.

Kadınlar ve erkekler U-17 Dünya Kupaları da 2026’nın ilerleyen aylarında düzenlenecek.

En son 2023’te İspanya’nın kazandığı tam kadro Kadınlar Dünya Kupası ise 2027’de Brezilya’da gerçekleştirilecek.

POLITICO Çarşamba günü yayınladığı haberde, Avrupa futbolunun yönetim organındaki bir dizi üst düzey yetkilinin, mevcut görev süresi gelecek yıl sona erecek olan FIFA Başkanı Gianni Infantino’ya karşı Katarlı Nasır el-Halifi’yi aday çıkarmayı planladığını bildirmişti.

Okumaya Devam Et

Diplomasi

ABD, BAE destekli çip üreticisi GlobalFoundries’e fon sağlayacak

Yayınlanma

GlobalFoundries, ABD hükümetinin daha verimli yapay zeka veri merkezlerini desteklemek amacıyla silikon fotonik teknolojisinin araştırma ve geliştirme çalışmalarını güçlendirmek üzere çip üreticisine 300 milyon dolarlık bir hibe vereceğini duyurdu.

Bu hibe, Washington’un Çin ile arasındaki küresel rekabette konumunu güçlendirmeye çalıştığı bir dönemde, ABD Başkanı Donald Trump’ın CHIPS Yasası kapsamındaki araştırma fonlarını kritik yarı iletken teknolojilerine yöneltme çabasının bir parçası.

Yönetim daha önce yarı iletken üretim ekipmanları için 150 milyon dolar ve kuantum bilişim için 2 milyar dolar tahsis etmişti.

Silikon fotonik, çipler arasında veri aktarımı için elektrik sinyalleri yerine ışığı kullanır ve bu sayede yapay zeka sistemleri için daha yüksek bant genişliği ve daha düşük güç tüketimi sağlar.

ABD Ticaret Bakanlığı’ndan sağlanan bu fon, veri aktarım hızlarını ve enerji verimliliğini daha da artırmak amacıyla silikon fotoniği yapay zeka işlemcileriyle doğrudan entegre eden bir teknoloji olan “ortak paketlenmiş optik” alanındaki gelişmeleri desteklemeyi de amaçlıyor.

Silikon fotoniği ve gelişmiş optik paketleme tedarik zincirinin büyük bir kısmı şu anda ABD dışında yoğunlaşmış durumda.

Bu alandaki başlıca üreticiler arasında Tayvanlı TSMC ve İsrailli Tower Semiconductor yer alıyor.

Çarşamba günü açıklanan 300 milyon dolarlık fon, GlobalFoundries’e 2024 yılında Malta (New York) ve Burlington’da (Vermont) fabrikalar kurması için tahsis edilen 1,5 milyar dolarlık önceki fonu tamamlayacak.

Teknoloji Direktörü Gregg Bartlett, Reuters’a verdiği demeçte yeni fonun, GlobalFoundries’in halihazırda ürettiği çiplerin yanı sıra optik bileşenlerin üretimi ve paketlenmesi için bu tesislerde kullanılacak yeni malzemeler ve teknikler üzerine yapılacak araştırmalara destek olacağını söyledi.

Bartlett, “Çıplak silikon yonga plakasından başlayarak, ABD’de kalitesi kanıtlanmış ve test edilmiş bir optik modül sevk edebilme yeteneğine sahip, uçtan uca hizmet sunan tek bir şirketin olması, bizim için benzersiz bir yetkinlik olduğunu düşünüyoruz,” dedi.

GlobalFoundries, veri aktarım hızlarını saniyede 400 gigabite çıkarmayı ve mevcut nesil uygulamalara kıyasla enerji verimliliğini beş katına çıkarmayı hedeflediğini açıkladı.

Abu Dabi varlık fonu Mubadala, GlobalFoundries’in yaklaşık %73’üne sahip. ABD Ticaret Bakanlığı ise ayrı bir anlaşma kapsamında bu çip üreticisinin yaklaşık %1’lik hissesini alacak.

Okumaya Devam Et

Diplomasi

Kiev’de vurulan İHA fabrikasının ABD’li şirkete ait olduğu bildirildi

Yayınlanma

Rusya’nın Kiev’de imha ettiğini açıkladığı insansız hava aracı fabrikasının ABD’nin Delaware eyaletinde kayıtlı bir şirkete ait olduğu bildirildi. The Guardian gazetesi, Terminal Autonomy adlı firmanın Rusya topraklarının derinliklerine saldırı düzenlemek amacıyla yüksek hassasiyetli İHA’lar ürettiğini aktardı. Şirket, yapay zeka kontrollü mühimmatların cephede aktif olarak kullanıldığını belirtiyor.

Rusya ordusunun Ukrayna’nın başkenti Kiev’de düzenlediği hava saldırılarında imha edilen insansız hava aracı (İHA) fabrikasının, ABD’nin Delaware eyaletinde kayıtlı bir Amerikan şirketine ait olduğu bildirildi.

The Guardian gazetesinin kaynaklara dayandırdığı haberine göre, Terminal Autonomy adlı şirket, yönlendirme sistemleri parazit ve sinyal kesicilere karşı korumalı olan ve Rusya topraklarının derinliklerine saldırı düzenlemek amacıyla tasarlanan yüksek hassasiyetli İHA’lar üretiyor.

ABD’de 2023 yılında tescil edilen Terminal Autonomy şirketinin internet sitesinde, firmanın yapay zeka ile kontrol edilen dolanan mühimmatlar ve yüksek hassasiyetli mühimmatlar kullandığı, bunların “ön cephede düşman kuvvetlerine karşı halihazırda aktif biçimde uygulandığı” bilgisi yer alıyor.

Rusya Savunma Bakanlığı tesisin hedef alındığını duyurmuştu

Rusya Savunma Bakanlığı, 26 Temmuz’a bağlanan gece Kiev’in güneybatısında İHA montaj ve depolama alanının vurulduğunu açıklamıştı. Bakanlık, Ukraynalı ve Amerikalı uzmanların katılımıyla bu tesiste aylık bin adede kadar İHA üretimi yapıldığını bildirdi.

Bakanlığın açıklamasında, bu tesiste AQ-400 Scythe (“Kosa”) ve AQ-100 Bayonet (“Ştık”) tipi saldırı İHA’ları ile RQ-100 Scout (“Skaut”) tipi keşif İHA’larının üretildiği kaydedildi.

Aynı gece Kiev’de İHA ve yedek parça üretimi yapan “Smart Intelligent Systems” (“Smart intellidjent sistem”) işletmesinin de vurulduğu aktarıldı. Rusya Savunma Bakanlığı, Ukrayna başkenti ile Odessa bölgesindeki Çernomorsk liman altyapı tesislerine grup saldırısı düzenlendiğini duyurdu.

Rusya Savunma Bakanlığı, saldırıların yalnızca Ukrayna’nın askeri ve enerji tesisleri ile bunlarla bağlantılı altyapıya yönelik gerçekleştirildiğini vurguluyor.

Öte yandan Financial Times gazetesi, Ukraynalı yetkililere dayandırdığı haberinde, ABD ve Fransa’nın Rusya topraklarına yönelik İHA saldırılarının planlanmasında Ukrayna’ya istihbarat sağladığını yazmıştı.

Okumaya Devam Et

Çok Okunanlar

English