ECB ve Belçika, AB’nin Rusya’nın dondurulan varlıklarına dair planını kabul etmiyor

Avrupa Komisyonunun, Rusya’nın dondurulan varlıkları üzerinden Ukrayna’ya yüz milyarlarca avroluk kredi sağlamayı hedefleyen planı, hukuki ve mali riskler taşıdığı gerekçesiyle Avrupa Merkez Bankası (ECB) ile bazı üye ülkelerin homurdanmalarını beraberinde getirdi.

Euractiv haber sitesinin aktardığına göre, planın detaylarının belirsizliği kurumlar arasında kafa karışıklığı yarattı.

Komisyon Başkanı Ursula von der Leyen’in geçtiğimiz haftalarda duyurduğu “tazminat kredisi” planı, dondurulan varlıklara doğrudan el koymak yerine, bu varlıkların sıfır kuponlu kısa vadeli AB tahvilleriyle değiştirilmesini içeriyor.

Bu yöntemle Ukrayna’nın askeri harcamaları ve bütçe açığı için kaynak yaratılması amaçlanıyor. Plana göre kredi, ancak Rusya’nın Ukrayna’ya verdiği zararı tazmin etmesi durumunda geri ödenecek.

Planın detayları ve kredi tutarı belirsiz

Ancak planın temel unsurları üzerinde henüz bir uzlaşma sağlanamadı. En önemli tartışma konularından biri, sağlanacak kredinin büyüklüğü.

Almanya Başbakanı Friedrich Merz tutarın 140 milyar avro olduğunu belirtirken, Avrupa Komisyonu Sözcüsü Balazs Ujvari ise rakamı 170 milyar avro olarak açıkladı.

Komisyonun “mülkiyet hakkına dokunmadan” bu kaynakları nasıl “harekete geçireceği” de netlik kazanmadı.

Euractiv, planın ayrıntılarının hâlâ sunulmamış olmasını, Komisyon ve liderinin “ekonomi bilgisinin zayıf” olduğuna yönelik eleştirilerle birlikte “tipik” bir durum olarak nitelendirdi.

Belçika ‘tehlikeli bir emsal’ uyarısı yaptı

Dondurulan varlıkların büyük bölümünün Brüksel merkezli takas ve mevduat kuruluşu Euroclear’da bulunması nedeniyle plan, Belçika’nın tepkisini çekti.

Belçika Başbakanı Bart De Wever, geçen hafta yaptığı açıklamada, yabancı bir ülkenin merkez bankası rezervlerine el konulmasının “tehlikeli bir emsal” yaratacağını ve yatırımcı güvenini sarsacağını söyledi.

Kaynaklara göre, Komisyonun daha sonra sunduğu bir buçuk sayfalık belge, Belçika’nın kaygılarını yalnızca kısmen giderebildi.

Avrupa Merkez Bankası plandan rahatsız

Avrupa Merkez Bankası da planın ayrıntısız olmasından duyduğu rahatsızlığı dile getirdi. Banka, dondurulan varlıkların hukuka aykırı biçimde kullanılması halinde sermaye çıkışı yaşanabileceği ve avronun istikrarının tehlikeye girebileceği uyarısını yineledi.

Habere göre ECB Başkanı Christine Lagarde, Komisyonun konuyla ilgili yazılı bir sunum yapmak yerine sadece Ekonomi ve Mali İşler Genel Müdürlüğü Başkanı Maarten Verwey aracılığıyla telefonla bilgi vermesine hayal kırıklığıyla tepki gösterdi.

Lagarde, daha sonra katıldığı basın toplantısında Komisyon Başkan Yardımcısı Valdis Dombrovskis’e, “Plan tam olarak neyi öngörüyor?” diye sordu. Bu sorunun salonda gülüşmelere yol açtığı belirtildi.

Dombrovskis ise doğrudan yanıt vermek yerine planın varlıklara el koymayı içermediğini tekrarladı.