Finlandiya, Rusya’ya tıbbi teknoloji ihracatını sınırlıyor

Finlandiya hükümeti, ilaç ve medikal teknoloji ürünlerinin Rusya’da askeri amaçlarla kullanılabileceği gerekçesiyle ihracat kısıtlamalarını genişletme kararı aldı. Dışişleri Bakanlığı’nın hazırladığı düzenleme, temmuzdan itibaren bazı medikal ürünlerin Rusya’ya ihracatında şimdiye kadar uygulanan muafiyetleri kaldıracak.

Finlandiya hükümeti, Rusya’ya ilaç ve medikal teknoloji ihracatını sınırlama kararı aldı. Finlandiya Dışişleri Bakanlığı yaptırımlar birimi başkanı Elina Rimppi, Yle’ye yaptığı açıklamada, “Artık medikal ve farmasötik ürünlerin nihayetinde Rusya’ya askeri amaçlarla ulaşabileceği biliniyor ve bu nedenle bu kararı aldık” dedi.

Rimppi, bu değerlendirmenin hangi bulgulara dayandığını açıklamadı. Finlandiya makamlarının yaptırımların uygulanışını düzenli olarak değerlendirdiğini söylemekle yetindi.

Halihazırda bazı medikal ürünler Avrupa Birliği yaptırım listesinde yer alıyor. Buna rağmen Finlandiya’dan Rusya’ya sevkiyatlar, Finlandiya makamlarının verdiği izinler doğrultusunda sürüyordu.

Ancak Finlandiya Dışişleri Bakanlığı şimdi, ihracatta bugüne kadar geçerli olan istisnaları bu yılın temmuz ayından itibaren kaldıracak yeni bir düzenleme hazırladı. Karar, diş hekimliği ekipmanları başta olmak üzere çeşitli ürün ve teknolojileri kapsayacak.

Öte yandan düzenleme hastane yataklarını kapsamayacak. AB yaptırımları altında bulunmayan ürünler de yasak kapsamına alınmayacak. Bununla birlikte bazı ürünlerin Rusya’ya “insani gerekçelerle” sevk edilmesine izin verilecek.

Rusya’ya medikal ekipman sağlayan en büyük Finlandiyalı şirketlerden biri Lojer-Merivaara Oy. Şirket, Murmansk ve Rostov bölgelerine, Çuvaşistan’a, Karelya’ya ve Sahalin’e ameliyat masaları ile hastane yatakları ihraç ediyor.

Diş hekimliği ekipmanı üreten Dexis ile PaloDEx de Rusya’ya ihracat yapan şirketler arasında yer aldı. Hamilelere yönelik ultrason cihazları üreten Pribori Holding Oy de Rusya’ya ürün sevkiyatı gerçekleştirdi.

Yaptırımlar nedeniyle Rus hastaneleri, ekipman satın alma ve mevcut cihazları yenileme konusunda sorunlarla karşı karşıya kalıyor.

Rusya Sağlık Bakanlığı’nın verilerine göre 2024 sonunda devlet hastanelerindeki yıpranmış ekipman oranı yüzde 24,8’e ulaştı. Bakanlık, ekipman yenileme sürecinin 2030’a ertelendiğini bildirmişti.

Rus klinikleri ayrıca modern ve yeni ekipmanların onarımında da güçlük yaşıyor. Forbes’a konuşan kaynaklar, arızalanan BT ve MR cihazlarının bazı durumlarda bir yıla kadar tamir edilemediğini aktarmıştı.

Aynı kaynaklar, Rusya’da kullanılan ağır medikal ekipmanların yaklaşık yüzde 90’ının, 2022’den sonra ihracat kısıtlamaları uygulayan ülkelerdeki şirketler tarafından üretildiğini belirtmişti.