Diplomasi
G7 ülkelerinin borçlanma maliyeti 16 milyar dolar arttı

ABD ile İran arasındaki savaşın başlamasından bu yana küresel tahvil faizlerinde yaşanan yükseliş, gelişmiş ekonomilerin borçlanma maliyetlerini on milyarlarca dolar artırdı. Financial Times’ın analizine göre G7 ülkeleri 16 milyar dolarlık ek borç servisi maliyetiyle karşı karşıya kaldı.
ABD ile İran arasındaki savaşın başlamasının ardından küresel tahvil getirilerinde kaydedilen yükseliş, dünyanın en büyük gelişmiş ekonomilerinin borçlanma maliyetlerini on milyarlarca dolar artırdı.
Financial Times’ın (FT) yaptığı analize göre, G7 ülkeleri kamu borcu servisinde şimdiden 16 milyar dolarlık ek maliyetle karşılaştı.
Tahvil faizlerindeki artış eğiliminin gelecek yılın ilk çeyreği sonuna kadar sürmesi halinde, G7 ülkelerinin 34 milyar dolar tutarında ilave finansman gideri ödemek zorunda kalabileceği kaydedildi.
Güncel piyasa verilerine göre, G7 ülkelerinin neredeyse tüm vadelerdeki devlet tahvilleri şubat ayına kıyasla daha yüksek faiz oranlarıyla işlem görüyor. Bu durum, hükümetlerin yeni tahvil ihraçlarında katlanmak zorunda kaldığı maliyetleri doğrudan artırıyor.
En ağır yük ABD’de
Gazetenin hesaplamalarına göre, oluşan toplam ek maliyetin 10,6 milyar dolarlık kısmı doğrudan ABD’ye ait. Getiri artışının 2027 yılının ilk çeyreği sonuna kadar devam etmesi durumunda, ABD’nin ilave faiz harcamalarının 21,7 milyar dolara ulaşacağı tahmin ediliyor.
Haberde, ABD tahvil getirilerinin son haftalarda hızla yükseldiğine dikkat çekildi. Bu gelişmede, İran’daki savaşın tetiklediği enflasyon baskısı ve hızla artan kamu borcuna ilişkin yatırımcı endişelerinin etkili olduğu belirtildi.
Piyasalarda faiz riski
Jefferies Avrupa Başekonomisti Mohit Kumar, konuya ilişkin değerlendirmesinde artan faizlerin hisse senedi ve kredi piyasaları için en büyük risklerden biri olduğunu vurguladı.
Kumar, “Faizlerdeki ilave artışın hem hisse senetleri hem de krediler için olumsuz sonuçlar doğuracağı bir alana giriyoruz” dedi. Kumar ayrıca ABD tahvil faizlerinin yüzde 5 seviyesini aşması durumunda hisse senedi piyasalarında negatif tepkiler görüleceğini ifade etti.
ING Başekonomisti James Knightley ise ABD’deki borçlanma maliyetlerindeki artışın, hanehalkı ve şirketlerin kredi maliyetlerini yükselterek ekonomik faaliyetler üzerinde fren etkisi yarattığına işaret etti.
Knightley, “ABD konut piyasası halihazırda duraklama noktasına geldi. Verim eğrisinin dikleşmesi, konut kredisi faizlerinin yüzde 7’nin üzerine çıkmasını beklememiz gerektiği anlamına geliyor” diye konuştu.
Küresel sermaye dengeleri değişiyor
Société Générale Başekonomisti Michel Martinez, söz konusu eğilimin sermayenin daha az erişilebilir hale geldiği bir dünyanın yeniden fiyatlandırılmasını yansıttığını dile getirdi.
Martinez, “Devlet borçlanmaları, tasarruflar için yapay zeka odaklı yatırım patlamasıyla ve savunma, enerji dönüşümü ile yeniden sanayileşme gibi diğer yapısal harcama ihtiyaçlarıyla giderek daha fazla rekabet ediyor” değerlendirmesinde bulundu.
Morgan Stanley Avrupa Faiz Stratejisi Birimi Başkanı Gianluca Salford ise bu sürecin piyasaları, 2010’lu yıllardaki düşük büyüme, düşük enflasyon ve düşük faiz döneminden önceki alışıldık ortama geri döndürdüğünü belirtti.
Salford, “Belirli zorluklar var ancak bunun yapısal bir olgu olduğunu düşünmek bana aşikar gelmiyor. Kendi başına yönetilemez bir durum olarak görünmüyor. Bazen küçük bir kriz gerekebilir. Ancak ülkeler doğru yolda kalmak için genellikle gerekeni yaparlar çünkü temelde makul bir alternatif bulunmuyor” dedi.
ABD Hazine Bakanlığı, 19 Ağustos’ta yaptığı açıklamada ülkenin kamu borcunun 40 trilyon doları aşarak tarihi rekor kırdığını duyurmuştu.
Gelişmenin ardından Elon Musk da kamu borcunun 50 trilyon dolara ulaşması durumunda ekonomik tablonun tamamen kontrolden çıkacağı uyarısında bulunmuştu.
Diplomasi
Ermenistan, yeni Anayasa taslağına AB üyeliği hükmünü eklemedi

Ermenistan Güvenlik Konseyi Sekreteri Alen Simonyan, hazırlanan yeni Anayasa taslağında Avrupa Birliği’ne (AB) katılım hükmünün yer almadığını ve Avrupa entegrasyonunu anayasal yükümlülüğe dönüştürmek istemediklerini açıkladı.
Ermenistan yönetimi, hazırlanan yeni Anayasa taslağında Avrupa Birliği’ne (AB) katılım hükmüne yer vermedi.
Ermenistan Güvenlik Konseyi Sekreteri Alen Simonyan, bazı siyasi güçlerin böyle bir düzenleme önerdiğini ancak Avrupa entegrasyonunu anayasal yükümlülüğe dönüştürmek istemediklerini açıkladı.
Petros Kazaryan’a verdiği röportajda konuyu değerlendiren Simonyan, “Böyle bir hüküm yok ve şu anda böyle bir normu anayasaya koymaya gerek olmadığını düşünüyorum. Anayasa reformlarının amacı bu değil” dedi.
Simonyan, Ermenistan’ın ortaklarıyla ilişkilerini bağımsız biçimde kurmayı hedeflediğini ve “Moskova’yı Brüksel, Washington ya da Paris ile değiştirmeyeceğini” kaydetti.
Grigoryan, AB sürecinin Rusya pazarına erişimi riske atacağını yazdı
Simonyan’ın açıklamaları, selefi Armen Grigoryan’ın “AB Üyeliği İllüzyonu” başlıklı makalesine yanıt niteliği taşıyor.
Grigoryan, bu makalede Anayasa Konseyi’nin, Cumhuriyet Partisi’nin Ermenistan’ın AB üyeliğini temel yasaya ekleme önerisini tartıştığını yazmıştı.
Üyelik perspektifini gerçekçi görmeyen Grigoryan, AB ile uzun süreli yakınlaşma sürecinin Rusya pazarına ve ucuz enerji kaynaklarına erişimi tehlikeye atabileceği uyarısını yaptı.
Grigoryan’ın değerlendirmesine göre, yaşanabilecek aksaklıkların sonunda Erivan’ın Moskova’ya bağımlılığı daha da artabilir.
Erivan ile Brüksel arasındaki süreç ayrı yasayla ilerliyor
Ermenistan’da AB’ye katılım sürecinin başlatılmasını öngören ayrı bir yasa halihazırda yürürlükte.
Parlamentonun 26 Mart 2025’te kabul ettiği ve Cumhurbaşkanı Vahagn Haçaturyan’ın 4 Nisan’da imzaladığı yasa, Erivan’ın bu süreci başlatma kararını kayda geçiriyor.
Adaylık statüsünün verilmesi ve üyelik müzakerelerinin açılması ise AB’nin alacağı ayrı kararları gerektiriyor.
Ermenistan ile AB arasındaki pratik işbirliği, 2021’den bu yana yürürlükteki Kapsamlı ve Genişletilmiş Ortaklık Anlaşması’na dayanıyor.
Taraflar Aralık 2025’te ekonomik kalkınma ve güvenliği kapsayan yeni stratejik gündem üzerinde uzlaşırken Mayıs 2026’da Erivan’da ilk Ermenistan-AB Zirvesi düzenlendi.
Yeni Anayasa taslağı gelecek hafta yayımlanıyor
Başbakan Nikol Paşinyan, Adalet Bakanlığı’nın hazırladığı yeni Anayasa taslağının ön metninin gelecek hafta yayımlanacağını duyurdu.
Yetkililer, metni yayımladıktan sonra kamuoyunun tartışmasına açmayı ve gelecek önerileri değerlendirmeyi planlıyor.
Hükümet son hali verilen taslağı parlamentoya sunacak; Paşinyan kasım ayı başında yeni Anayasanın referanduma götürüleceğini de ifade etmişti.
Diplomasi
Bakan Bolat’tan “Made in Europe” çağrısı

Ticaret Bakanı Ömer Bolat, Türkiye’yi “Made in Europe” kuralları dışında tutmanın Avrupa otomotiv endüstrisine zarar vereceğini savundu.
Avrupa Birliği, rekabet gücünü artırmak ve yerel sanayiyi düşük maliyetli ithalatlardan korumak amacıyla bir dizi sanayi önlemi paketi hazırlıyor.
Bu önlemler, bölgenin elektrikli araçlara geçişiyle birlikte popülerliği artan Çin yapımı otomobilleri de kapsıyor.
AB’nin üçüncü büyük araç ihracat pazarı ve Ford gibi otomobil üreticileri için önemli bir üretim merkezi olan Türkiye, Fransa ve Almanya’nın 27 AB üye devletini kapsayan ve İngiltere’ye özel statü tanıyan bir “Made in Europe” tanımını benimsemesi nedeniyle dışarıda bırakılma riskiyle karşı karşıya.
Bolat, Berlin’de düzenlenen bir sektör etkinliğinde şunları söyledi:
“Türkiye’yi ‘Made in EU’ çerçevesinin dışında bırakan bir senaryo, Türkiye’ye yapılacak yeni yatırımların azalması, Avrupalı tedarikçiler ve otomobil üreticileri için pazarın daralması ve son otuz yılda geliştirilen entegre değer zincirlerinin kademeli olarak zayıflaması anlamına gelir.”
Bolat, AB’yi, Türkiye’nin blokla uzun süredir devam eden gümrük birliği de dahil olmak üzere, bir ticaret ortağı olarak “benzersiz konumunu” tanımaya çağırdı.
Otomotiv Endüstrisi İhracatçıları Birliği (OİB) yönetim kurulu üyesi Zeki Şafak Ozan, hedefin yıl sonuna kadar AB müzakerelerini sonuçlandırmak olduğunu ama bunun gerçekçi görünmediğini belirterek, bunun yerine önümüzdeki yılın başlarını işaret etti.
Taşıt Araçları Tedarik Sanayicileri Derneği (TAYSAD) Başkanı Yakup Birinci de Reuters’a verdiği demeçte, “Elimizden gelen hemen hemen her kapıyı çalıyoruz,” dedi.
Diplomasi
Pentagon stratejisti Colby Brüksel’deki Ukrayna zirvesini terk etti

ABD Savaş Bakanlığı yetkilisi Elbridge Colby, Brüksel’deki Ramstein görüşmelerinden Ukrayna Savunma Bakanı Yevhen Hmara’nın konuşması başlamadan önce ayrıldı.
ABD Savaş Bakanlığının (Pentagon) politikadan sorumlu müsteşar yardımcısı Elbridge Colby, Brüksel’de 17 Kasım Salı günü düzenlenen Ukrayna Savunma Temas Grubu (Ramstein formatı) görüşmelerinden Ukrayna Savunma Bakanı Yevhen Hmara’nın konuşması başlamadan önce ayrıldı.
İngiliz The Telegraph gazetesinin haberine göre mevcut ABD Ulusal Savunma Stratejisi’nin yazarı olan Colby, görüşmeler sırasında Rusya’nın iç kesimlerine yönelik saldırı taktiğine karşı çıktı.
Kapalı oturumda mevkidaşlarına rapor sunan Ukrayna Savunma Bakanı Hmara’nın hitabı öncesinde salondan çıkan Colby’nin ayrılışını ABD tarafı resmi olarak uçağa yetişme zorunluluğuyla açıkladı.
Toplantıda ABD’yi temsilen ülkenin NATO Daimi Temsilcisi Matthew Whitaker kaldı.
The Telegraph’a konuşan Almanya hükümeti kaynakları, Ukrayna’nın Rusya topraklarının derinliklerine düzenlediği saldırıları eleştiren ABD’li yetkilinin açıklamalarından “endişe” duyduklarını söyledi.
Alman kaynakların aktardığına göre Colby, bu taktiği “askeri değeri düşük” ve çatışmanın sonunu “yaklaştırmayan” bir yöntem diye nitelendirdi.
Gazeteye konuşan muhataplar, bu gelişme üzerine Donald Trump yönetiminin “Rusya’nın tarafına geçmesi” ihtimaline dair kaygılarını dile getirdi.
İngiliz gazetesine bilgi veren bir kaynak da sürece dair şu ifadeleri kullandı:
“Colby, Ramstein toplantısının halka açık bölümünde ABD’nin derinliklere yönelik saldırılara karşı olduğunu ve bunlarda hiçbir askeri fayda görmediğini söyledi. Toplantıya katılanların çoğu bu yorumlar karşısında şaşkınlık yaşadı.”
Elbridge Colby kimdir?
Cumhuriyetçi siyasetçi Colby, Nisan 2025’ten bu yana Pentagon’da politikadan sorumlu müsteşar yardımcılığı görevini yürütüyor ve Trump’ın ilk başkanlık döneminde de benzer bir görev üstlenmişti.
Kariyerinin başında ABD Dışişleri Bakanlığı ile ABD Ulusal İstihbarat Direktörlüğü Ofisinde çalışan Colby, 1970’li yıllarda Merkezi Haberalma Teşkilatına (CIA) başkanlık eden William Colby’nin torunu.
Pentagon’un bu yılın ocak ayında açıkladığı ve 46 yaşındaki Colby’nin başyazarı olduğu Ulusal Savunma Stratejisi, Rusya’yı “yönetilebilir bir tehdit” olarak tanımlarken ülkenin “büyük askeri ve endüstriyel güç rezervlerini” koruduğunu ve “ulusal kararlılık sergilediğini” öngörüyordu.
ABD’nin bu stratejisinin yazarları Ukrayna ile Avrupa’nın savunulması sorumluluğunu Avrupalı ortaklara yüklüyordu.
Pentagon’un temel çalışma alanları arasında Çin’in dizginlenmesini gösteren Colby’nin, geçmişte de ABD’nin bu ülkeyle rekabetini Ukrayna ve Ortadoğu hatlarına kıyasla öncelikli gördüğü biliniyor.
Mart ayında Kongre’de yeni stratejiye ilişkin düzenlenen oturumlarda konuşan Colby, belgenin “esnek realizm” ilkelerine yanıt verdiğini savunmuştu.
ABD’li yetkili o oturumda şöyle konuşmuştu:
“Bu, sıradan Amerikalıların somut çıkarlarını pratik ve gerçekçi bir şekilde ilerletme ve koruma girişimidir. Bu stratejinin merkezinde, belgede de açıkça ifade edildiği üzere ‘değerlendirme, ayıklama ve önceliklendirme’ yer almaktadır.”
Dünya Basını2 hafta önceŞam’da bir okul: Modern Suriye tarihi silinirken
Görüş2 hafta önceEl koy, sil, inkâr et: İsrail’in kendi kayıtlarıyla savaşı, Mavi Marmara’dan Gazze’ye – 2
Asya2 hafta önceBangladeş’te işçi temsilcileri asgari ücret teklifini sundu
Görüş4 gün önceAPEC Zirvesi: Çin, Trump’la ilişkilerinde “duygusal değer” sanatını nasıl kullanıyor?
Avrupa2 hafta önceBerlin Sol Parti, Vanessa Emde’nin istifasını istedi
Dünya Basını2 hafta önceProf. Lukyanov: Avrupa ile Rusya arasındaki diplomatik güven sıfıra indi
Görüş1 hafta önceDoğu Akdeniz’de kablo krizi aşıldı mı?
Ortadoğu2 hafta önceTom Barrack, KYB temsilcileriyle görüştü











