Gaz depolama seviyeleri düşerken LNG tankerleri rotayı Avrupa’ya çevirdi

Sıvılaştırılmış doğalgaz (LNG) taşıyan tankerler Atlantik’te rota değiştirerek Avrupa’ya yönelirken, kargo sahipleri Ukrayna üzerinden Rus boru hattı gaz akışının kesilmesiyle sarsılan pazardan kâr elde etmeye çalışıyor.

Financial Times’ın (FT) emtia veri firması ICIS’ten aktardığına göre, ABD’den yola çıkan en az yedi LNG kargosu bu ay orijinal rotalarından keskin dönüşler yaparak kuzeye yöneldi.

Veriler, altı geminin Ümit Burnu ve Asya’ya, bir diğerinin ise Kolombiya’ya doğru yol aldığını, fakat şimdi hepsinin Avrupa limanlarına doğru ilerlediğini gösteriyor.

ICIS LNG piyasa analisti Alex Froley, bazı gemilerin “yönlerinde oldukça dramatik değişiklikler yaptıklarını” söyledi ve “Bu kadar çok rota değişikliği ve bu kadar çok bariz geri dönüş görmek alışılmadık bir durum,” dedi.

Yön değiştirmeler, Avrupa’nın gaz tedarik piyasasının Rusya’nın Ukrayna ile yaklaşık üç yıldır devam eden savaşı nedeniyle nasıl yeniden şekillenmekte olduğunun altını çiziyor.

Rusya ay başında Ukrayna üzerinden gaz akışını durdururken, soğuk hava Avrupa depolarını 2022 enerji krizinden bu yana en hızlı şekilde tüketiyor.

Avrupa fiyatları, doğalgaz talebinin en yüksek olduğu kış ortasında Ukrayna transit anlaşmasının sona ermesi nedeniyle yüksek seyretmeye devam ediyor.

Bu haftanın başlarında bölgesel gösterge olan TTF vadeli işlemleri 50 avroya ulaşarak Ekim 2023’ten bu yana en yüksek seviyelerine yaklaştı.

Fiyat artışları, şirketler ve tüccarlar için kargolarını talebin daha düşük ve fiyatların düşük olduğu Asya’ya göndermeye kıyasla daha büyük kâr fırsatları sunuyor.

Veri firması Spark Commodities’in tahminlerine göre, ocak ayında ABD LNG kargolarının Asya yerine Avrupa’ya gönderilmesi kargo başına 5,3 milyon dolara kadar daha yüksek kâr getirecek.

Spark Commodities analistlerinden Qasim Afghan, “Kuzeydoğu Asya’ya yapılan teslimatların karlılığı sınırlı kaldığı için bu sapmalar gerçekleşiyor,” dedi.

Veri sağlayıcısı Kpler’e göre gemiler birlikte yaklaşık 500.000 ton LNG taşıyor. Bu miktar, bloğun geçen yıl ithal ettiği LNG’nin yaklaşık %0,5’ine tekabül ediyor.

Bir tüccar, teslimatı iptal etmek için para cezası ödeyerek kargoları orijinal varış noktasından saptırabilir veya başka bir kargo göndererek orijinal müşteriye yine de tedarik sağlayabilir. Bazı durumlarda, kargolar bir yükleme limanından ayrılırken belirli bir varış noktasına sahip değildir ve yolculuklarının ortasında varış yerlerine karar verebilirler.

ICIS’e göre, yönü değiştirilen kargolardan ikisi şu anda Türkiye’ye gidiyor. Bu da oradaki ve Yunanistan’daki ithalat terminallerinin LNG’yi tekrar gaza dönüştürerek “Ukrayna transit akışlarının sona ermesinden en çok etkilenen bölge olan güneydoğu Avrupa’ya boru hattıyla göndermelerine” olanak sağladı.

Avrupa, Ukrayna üzerinden Rus gazının kesilmesinin ardından, depodaki gazını tükettikçe LNG çekme kabiliyetine giderek daha fazla güveniyor.

Sektör kuruluşu Gas Infrastructure Europe’a göre AB’nin gaz deposu pazartesi günü itibariyle yüzde 59 oranında doluydu ve bu oran geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 15 daha düşüktü.

Daha soğuk hava koşulları gazın daha hızlı çekilmesine katkıda bulundu. Uluslararası Enerji Ajansı bu hafta, Rus boru hattı gaz arzındaki düşüşün Avrupa’nın LNG ithalatında yüzde 15’lik bir artışa katkıda bulunacağını öngördü. IEA bir raporunda, “Küresel gaz piyasası dengesi kırılgan olmaya devam ediyor,” dedi.

Raporda, Ukrayna üzerinden Rus gazının kesilmesi AB için yakın bir güvenlik riski oluşturmazken, “2025’te LNG ithalat gereksinimlerini artırabilir ve piyasa temellerini sıkılaştırabilir,” diye ekleniyor.