Hürmüz krizinde petrol tankeri fiyatları 2008 rekorunu kırdı

Hürmüz Boğazı’ndaki gemi saldırıları ve artan riskler nedeniyle petrol tankeri fiyatları ile navlun oranları 2008 yılından bu yana en yüksek seviyeye ulaştı. Financial Times’ın haberine göre Körfez’deki petrol ihracatçısı ülkeler sevkiyatı sürdürebilmek için kendi filolarını kurmaya yönelirken, en büyük sınıftaki yeni ve modern ikinci el tankerlerin fiyatı 130 milyon doları aştı.

Hürmüz Boğazı’nda gemilere yönelik devam eden saldırılar ve Basra Körfezi ülkelerinden petrol çıkarma talebinin artması, petrol tankeri fiyatlarını 2008’den bu yana görülen en yüksek seviyelere çıkardı.

Financial Times’ın gemi komisyonculuğu şirketi Braemar’ın verilerine dayandırdığı habere göre, en büyük sınıftaki yeni ve modern ikinci el tankerlerin fiyatı son çeyrekte 130 milyon doları aştı.

Süpertankerlerin bir yıllık navlun oranları da tarihi zirveye ulaştı.

Petrol ihracatçısı ülkelerin yüklerini taşımak amacıyla kendi filolarını güvence altına alma çabası, özellikle piyasadaki ikinci el gemilerin fiyat artışını kısmen tetikliyor.

Braemar’ın alım satım birimi başkanı David Holland, “Varlıklar üzerindeki fiziki kontrol, Ortadoğu’daki bazı ihracatçılar için de kritik önem taşıyor” dedi.

Abu Dabi Ulusal Petrol Şirketi (Adnoc) ile Kuwait Petroleum Corp, petrolü Basra Körfezi’nden boğaz üzerinden geçirip karşı tarafta bekleyen tankerlere aktarmak için mekik seferi sistemi kurdu.

Adnoc Logistics & Services Üst Yöneticisi (CEO) Abdulkadir el-Masabi, şirketin ikinci el gemilere “büyük yatırımlar yapmayı” planladığını açıkladı. Adnoc, ağustos ayında 1,3 milyar dolar karşılığında altı süpertanker ve beş büyük gaz taşıyıcı gemi satın aldı.

Suudi denizcilik şirketi Bahri filosundaki gemi sayısını rekor kırarak 107’ye yükseltti. Saudi Aramco ise Asyalı alıcılara boğaz üzerinden taşınan petrol kargoları teklif etmeye başladı. Financial Times, bu adımın şirketin mekik seferleri düzenleyen üreticiler grubuna katılabileceğine işaret ettiğini yazdı.

Gazetenin aktardığına göre, İran’ın Adnoc gemilerine yönelik saldırıları on günde birden neredeyse her güne çıktı. En büyük tankerler için spot navlun oranları bir haftada yüzde 20 arttı.

Hürmüz Boğazı’ndaki seferlerin yüzde 50’den fazlasını yalnızca 29 tanker gerçekleştiriyor. Çatışma öncesinde tanker alımına yönelen Sinokor şirketi ise bu süreçte 5,9 milyar dolar kâr elde etti.

Bu gelişmelerden önce ABD, Hürmüz Boğazı’nda gizli bir rota oluşturdu. Birkaç haftadır süren bu gizli operasyon kapsamında boğazdan 15 ila 20 tanker geçti.

Axios’a konuşan kaynakların değerlendirmelerine göre, bu operasyon sayesinde Basra Körfezi’nden her gün yaklaşık 10 milyon varil petrol çıkışı sağlanıyor. Bu miktar, savaş öncesi hacmin yaklaşık yarısına karşılık geliyor.

Axios’un haberinde, ABD ordusunun tankerlerin Umman Denizi’nden Hürmüz Boğazı yoluyla Basra Körfezi’ne girmesine, bölge ülkelerinden petrol yüklemesine ve ardından körfezden çıkmasına yardımcı olduğu kaydedildi.

The New York Times’ın aktardığı bilgilere göre ise ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM), güney koridorundaki gemileri korumak için İran’a ait insansız hava araçlarını ve füzeleri engelleyebilecek çeşitli savunma araçları kullanıyor.

ABD ayrıca bu operasyonlarda helikopter ve uçaklardan da yararlanıyor.