Diplomasi
İngiltere, İsrail’e karşı “hedefli yaptırımlar” planlıyor
İngiltere Dışişleri Bakanı Ed Miliband, hükümetin Gazze ve Batı Şeria’da “yasadışı yerleşim genişlemesine” katılan İsraillilere karşı “yeni ve hedefli yaptırımlar” hazırlayacağını söyledi.
Miliband, çarşamba gecesi (19 Ağustos) yayınlanan bir açıklamada, İsrail hükümetinin Batı Şeria’nın stratejik öneme sahip E1 bölgesinde 1.200 yerleşim evinin inşası için ihale açmasının ardından, Birleşik Krallık’ın “geri çekilip iki devletli çözümün yok edilmesini kabul etmeyeceğini” belirtti.
Miliband, “E1 bölgesi Filistin’in tam kalbinden geçecek ve Batı Şeria’yı Doğu Kudüs’ten ayırma riskini taşıyor; bu da iki devletli çözümün uygulanabilirliğini tehlikeye atacaktır,” diyerek İsrail hükümetinin eylemlerini “kabul edilemez ve yıkıcı” olarak nitelendirdi.
İngiliz bakan, İsrailli mevkidaşı Gideon Sa’ar’dan “E1 planlarını derhal durdurmasını” ve ihaleyi geri çekmesini istedi.
Miliband ayrıca, bu talepleri net bir şekilde iletmek üzere, Birleşik Krallık’taki ülkenin en üst düzey diplomatı olan Maslahatgüzar Daniela Grudsky Ekstein’i Dışişleri Bakanlığı’na çağırdığını da belirtti.
Miliband, Birleşik Krallık’ın önümüzdeki haftalarda “İsrail hükümetinin politikalarına yanıt vermek üzere kapsamlı bir dizi önlem” açıklayacağını söyledi.
Bu önlemler, yeni Başbakan Andy Burnham yönetiminde Benjamin Netanyahu hükümetine karşı Birleşik Krallık’ın daha sert bir tutum sergilediğini vurguluyor.
Bu tutum değişikliği, Burnham resmi olarak başbakan olmadan önce bile belirgindi. Burnham, selefi Keir Starmer döneminde İsrail’in Gazze’deki askeri harekâtına ilişkin İşçi Partisi’nin önceki tutumundan özür dileyerek, partinin “doğru bir yaklaşım sergilemediğini” söylemişti.
Geçen ay, Birleşik Krallık’ın yeni savunma bakanı Wes Streeting, İsrail’in Gazze ve Batı Şeria’da uluslararası standartlara “uymadığını” belirtmişti.
Diğer Avrupalı müttefikler de İsrail’e karşı tutumlarını sertleştirdi. Çarşamba günü erken saatlerde Almanya Başbakanı Friedrich Merz, Gazze’de geceleri suikastlar yapılmasını çağrı yapan Ulusal Güvenlik Bakanı Itamar Ben Gvir’in açıklamalarını şiddetle kınadı.
İsrail ise Londra yönetimine tepki gösterdi. Dışişleri Bakanı Sa’ar, “Yahudi halkı, tıpkı İngilizlerin Londra’da ve Birleşik Krallık’ın her yerinde yaşama hakkına sahip olduğu gibi, İsrail Toprakları’nın her yerinde yaşama hakkına sahiptir,” dedi.
İngilizlerin yayınladığı 1917 Balfour Deklarasyonu’nun “Yahudi halkının İsrail Toprakları’nda –söz konusu bölge de dahil olmak üzere– ulusal vatanlarını yeniden kurma konusundaki tarihi hakkını resmen tanıdığını” ileri süren Bakan, Britanya’nın kendi kıyılarından binlerce kilometre uzaktaki sömürge topraklarını hâlâ kontrol altında tuttuğuna işaret etti.
İngiltere’nin “Yahudi halkına tarihi ve küçücük vatanlarında nerede yaşayabilecekleri konusunda ders vermesi”nin saçma olduğunu savunan Sa’ar, İngiliz Dışişleri Bakanı’nın açıklamasının “Filistin terörüne, kışkırtmalara ve Filistin Yönetimi’nin teröre verdiği sürekli mali desteğe –yani ‘öldürmek için ödeme’ politikasına– göz yumarken İsrail’i kınadığını” söyledi.
Sa’ar açıklamasını şöyle bitirdi:
“Birleşik Krallık Hükümeti’nin Filistinli aşırılıkçılığı görmezden gelerek yalnızca İsrail’i suçlamaya dayalı sistematik politikası, İngiliz Yahudi topluluğuna yönelik muazzam bir antisemitik nefret dalgasına ve saldırılara zaten katkıda bulunmuştur. Bu yolda devam etmek, durumu yalnızca daha da kötüleştirecektir.
İngiltere Hükümeti’nin ülkelerimiz arasındaki ilişkilere zarar verme kararı son derece talihsizdir. Fakat İsrail, bu politikanın pasif bir kurbanı olmayacaktır.
İsrail, haklarını, çıkarlarını ve halkını savunacaktır.”